ყველაზე გავრცელებული კონსპირაციული თეორიები კორონავირუსის შესახებ
06.06.2020
რამდენიმე დღეში, 11 ივნისს, ზუსტად სამი თვე გახდება იმ დღიდან, როდესაც ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ ახალი კორონავირუსი პანდემიად გამოაცხადა. დღეის მდგომარეობით, მსოფლიოს მასშტაბით, ოფიციალურად ინფიცირების 7 მლნ-მდე შემთხვევაა აღრიცხული, გარდაცვლილთა რიცხვი კი 400 000-ს აღწევს. პანდემიის მასშტაბების პარალელურად, არნახული სისწრაფით ვრცელდება დეზინფორმაცია ვირუსის შესახებ და პანდემიის მართვასთან ერთად, გამოწვევად იქცა ე.წ. ინფოდემიის მართვაც.

ბოლო 6 თვეში, ვირუსის პირველი შემთხვევების დაფიქსირებიდან დღემდე, ინტერნეტსივრცეში არაერთი კონსპირაციული თეორია გავრცელდა ვირუსის წარმოშობის შესახებ და ამ თეორიებმა ბანანებიდან „მსოფლიოს მოსახლეობის დაჩიპვამდე“ მიაღწია. სოციალური ქსელის სხვადასხვა ჯგუფებში ასობით მომხმარებელი დღემდე თავგამოდებით ამტკიცებს, რომ კორონავირუსი ხელოვნურად გამოგონილი იარაღია ადამიანებზე კონტროლის დასამყარებლად, ან/კიდევ ვირუსი მაღალსიჩქარიანი უკაბელო ინტერნეტის 5 G-ს ანტენებიდან ვრცელდება. ეს ჯგუფები ხალხს მასობრივი პროტესტის ორგანიზებისკენ მოუწოდებენ.


ინფოდემია - მოზღვავებული ინფორმაცია, დიდი მოცულობის საინფორმაციის ტალღა, რომელსაც ხშირად თან ახლავს დამახინჯებული და მცდარი ცნობები გაჩენილი/შექმნილი კორონავირუსის პანდემიის ფონზე.


„მედიაჩექერმა“ კორონავირუსის შესახებ ყველაზე ფართოდ გავრცელებულ კონსპირაციებს მოუყარა თავი.


❌ კონსპირაციული თეორია #1 - კორონავირუსი ბიოლოგიური იარაღია

 ფაქტი - ეს ასე არ არის, გენეტიკური გამოკვლევებით დასტურდება, რომ ვირუსი თავდაპირველად ცხოველებში გაჩნდა

კონსპირაციული თეორია, რომ ახალი კორონავირუსი ბიოლოგიური იარაღია და ის ხელოვნურად შეიქმნა, ერთ-ერთი პირველი იყო ვირუსის შესახებ გავრცელებულ მითებს შორის. ეს თეორია Covid-19-ის გაჩენიდან მალევე გაჩნდა, ვირუსულად გავრცელდა და პერიოდულად დღესაც აქტიურდება.

altეს თეორია, დასაწყისიდანვე, ორი მიმართულებით ვრცელდებოდა. კონსპიროლოგების ერთი ნაწილი ამტკიცებდა, რომ ახალი კორონავირუსი ვუჰანის ლაბორატორიაში შეიქმნა, მეორე ნაწილი კი ირწმუნებოდა, რომ Covid-19 „ამერიკულ ლაბორატორიებშია“ შექმნილი. ამ ნარატივში არაერთხელ მოხვდა საქართველოში მოქმედი რიჩარდ ლუგარის სახელობის ლაბორატორიაც.

საინტერესოა, რომ გარდა რუსული პროპაგანდისტული მანქანისა, რომელიც ძალიან წარმატებით იყენებს კორონავირუსის პანდემიას დეზინფორმაციის კამპანიისთვის, ამ თეორიის გამავრცელებლებს შორის ხშირად იყვნენ პოლიტიკოსებიც. მაგალითად, ამერიკის შეერთებული შტატების რესპუბლიკელი სენატორი, ტომ კოტონი, რომელმაც არ გამორიცხა, რომ ვირუსის წარმოშობა შეიძლება დაკავშირებული იყოს ვუჰანის ლაბორატორიასთან. ამის საპირისპიროდ, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციის დეპარტამენტის სპიკერმა ლიიან ჟაომ თქვა, რომ COVID-19-ის გამავრცელებელი შესაძლოა იყოს ამერიკული არმია, რომელმაც "ვირუსი უჰანში მიიტანა". 

თუ საქართველოს დავუბრუნდებით, ამ თეორიის გამავრცელებელი, დასაწყისიდან დღემდე, კრემლისტური გამოცემები არიან, ისეთები, მაგალითად, როგორიცაა „ნიუს ფრონტი“ , „საქართველო და მსოფლიო“, „სპუტნიკი“. ამგვარ თეორიებს აქტიურად ავრცელებდა გადაცემებსა და სიუჟეტებში ტელეკომპანია „ობიექტივიც“.

რა იმალება ამგვარი ნარატივის უკან, ადვილი ამოსაცნობია - ანტიდასავლური გზავნილების გავრცელებას კრემლისტური მედია მხოლოდ ამ ტიპის მასალებით არ ცდილობს.



სინამდვილეში, სრული პასუხი კითხვაზე - რამ გამოიწვია კორონავირუსი, მეცნიერებს ჯერ ისევ არ აქვთ. თუმცა, გენეტიკური გამოკვლევებით დასტურდება, რომ ვირუსი თავდაპირველად ცხოველებში გაჩნდა. აშშ-ის ალერგიისა და ინფექციური დაავადებების ეროვნული ინსტიტუტის დირექტორი ენტონი ფაუჩი უარყოფს მოსაზრებას, რომ კორონავირუსი ხელოვნურად არის შექმნილი ან ჩინეთის ლაბორატორიიდან შემთხვევით გავრცელდა: „თუ შეხედავთ ვირუსის ევოლუციას ღამურებში, კვლევა ძლიერად იხრება იმისკენ, რომ ამ ვირუსით ხელოვნურად ან მიზანმიმართულად მანიპულირება შეუძლებელი იყო, რადგან მუტაციები ვითარდებოდა ბუნებრივი გზით. ბევრი ძალიან კვალიფიციური ბიოლოგი-ევოლუციონისტი აცხადებს, რომ ყველაფერი, რაც ეტაპობრივ ევოლუციას ეხება, მტკიცედ მიუთითებს, რომ ის განვითარდა ბუნებაში“, – განაცხადა ფაუჩიმ „ნეიშენალ ჯეოგრაფიკთან“.



                                 



  
კონსპირაციული თეორია #2 - კორონავირუსის გავრცელებას 5 G ტექნოლოგია იწვევს

  ფაქტი - ეს ასე არ არის,  არ არსებობს არცერთი კვლევა, რომელიც ამბობს, რომ 5G ტექნოლოგია შესაძლოა საფრთხის შემცველი იყოს ადამიანებისთვის

altმითი, რომ კორონავირუსის გავრცელება მაღალსიჩქარიანი უკაბელო ინტერნეტის ანძებს უკავშირდება, ახლა ყველაზე სწრაფად და ფართოდ გავრცელებადი თეორიაა. ამ თეორიის გამავრცელებლებს შორის არიან როგორც სხვადასხვა არასანდო გამოცემები, ასევე ცნობილი პირები. მკვლევრები ამ კონსპირაციის გავრცელებაში კოორდინირებული დეზინფორმაციის ნიშნებსაც ხედავენ. 5G-ის მოწინააღმდეგეთა მთავარი არგუმენტი არის ის, რომ „მაღალი გამოსხივება, რომელიც ამ ანტენებს აქვთ, ჯანმრთელობის სერიოზულ პრობლემებს იწვევს. მაგალითად, ანგრევს ადამიანის იმუნურ სისტემას“. სოციალურ ქსელში, მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, მოწინააღმდეგეთა უკვე მარავლაათასიანი არაერთი ჯგუფი იძებნება და ამ ჯგუფებში უამრავი დეზინფორმაცია ვრცელდება.


ამავე თემაზე იხილეთ „მედიაჩექერის“ სტატია: უსაფუძვლო თეორია 5G-ის კორონავირუსთან კავშირზე

ეთო ბუზიაშვილი, „ატლანტიკური საბჭოს“ „ციფრული გამოძიების კვლევის ლაბორატორიიდან“ „ამერიკის ხმასთან“ ამბობს, რომ თეორიას 5G ტექნოლოგიის მიერ ვირუსის გამოწვევის შესახებ „ფეისბუქზე“ ათასობით ადამიანი განიხილავდა: „ასეთი დეზინფორმაციის გამო ხალხმა ბრიტანეთსა და ნიდერლანდებში ანძები დაწვა. ეს ჯგუფები საქართველოშიც მოუწოდებენ ხალხს მასობრივი პროტესტის ორგანიზებისეკენ. ესაა ნათელი მაგალითი იმისა, როგორ გადაიზრდება-ხოლმე ონლაინ, ციფრული დეზინფორმაცია რეალურ ზიანად. შეიძლება საქართველო იყოს კიდეც შემდეგი“.

„თეორია, რომ 5G ტექნოლოგია იწვევს სხვადასხვა სახის ჯანმრთელობის გართულებებს ჯერ კიდევ 2016 წლიდან ცირკულირებს საინფორმაციო სივრცეში. თავდაპირველად ამგვარი მოსაზრებები გაჩნდა ფორუმებსა და YouTube-ზე, თუმცა მალევე აიტაცეს ისეთმა წყაროებმა, როგორებიცაა Infowars, ამერიკული რადიკალური მემარჯვენე ვებგვერდი, რომელიც აქტიურად ავრცელებს კონსპირაციის თეორიებსა და ყალბ ნიუსებს, და RT, რუსეთის მთავრობის მიერ დაფინანსებული საერთაშორისო სატელევიზიო ქსელი. RT აქტიურად ავრცელებდა ინფორმაციას, რომ 5G შეიძლება გლობალურ კატასტროფად იქცეს, რადგან იწვევს სიმსივნეს ადამიანებსა და ცხოველებში“, - ვკითხულობთ მცირე კვლევაში, რომელიც 27 მაისს, ინფორმაციის განვითარების ინსტიტუტმა გამოაქვეყნა.

IDFI წერს, რომ მსგავს შეთქმულების თეორიას შემდეგი ქართული წყაროები ავრცელებენ: iTv.ge, geomediatv.ge, wnews.ge, pirveli.site, Facebook-გვერდი „დედაქალაქი“. თუმცა, ყველაზე საშიში და საყურადღებო Facebook-ზე შექმნილი ჯგუფია - STOP 5G GEORGIA, რომელიც უკვე 22 500-მდე მომხმარებელს აერთიანებს. არსებობს მეორე ამგვარი ჯგუფიც - „შევაჩეროთ 5G საქართველოში“, 7300-ზე მეტი წევრით.

„გარდა სხვადასხვა სახის არაავთენტური მასალისა და კონსპირაციის თეორიებისა, ჯგუფებში აქტიურად ზიარდება ინფორმაცია იმგვარი წყაროებიდან, რომლებიც რუსული დეზინფორმაციის გავრცელებაში ადრეც ყოფილან შემჩნეული. ასეთებია, მაგალითად, tvalsazrisi.ge, geoworld.ge, რომლებიც განსაკუთრებული სიხშირით აშუქებენ რუსეთის ფედერაციასთან დაკავშირებულ დეზინფორმაციას , Sputnik და თავად RT“, - ვკითხულობთ IDFI-ს სტატიაში.

სინამდვილეში, 5G არის მაღალსიჩქარიანი უსადენო კავშირი. როგორც BBC წერს, მართალია, 5G წინამორბედებისგან განსხვავებულ რადიო სიხშირეებს იყენებს, მაგრამ გამოყენებული რადიოტალღები არაა იონიზებადი, შესაბამისად, ის ადამიანის უჯრედებს ვერ დააზიანებს. ამ დრომდე არ არსებობს არცერთი კვლევა, რომელიც ამბობს, რომ 5G ტექნოლოგია შესაძლოა საფრთხის შემცველი იყოს ადამიანებისთვის.




 კონსპირაციული თეორია #3 - ბილ გეიტსმა კორონავირუსის შესახებ წინასწარ იცოდა და მას ხალხის „დაჩიპვა“ სურს

  ფაქტი - ეს ასე არ არის, სინამდვილეში ამერიკელი ბიზნესმენი და ფილანთროპი მილიონებს ხარჯავს კორონავირუსის წინააღმდეგ ბრძოლაში

altმესამე შეთქმულების თეორია, რომელიც ვირუსის დაწყებიდან დღემდე არანაკლები ინტენსივობით ვრცელდება, ვიდრე პირველი ორი, კომპანია Microsoft-ის დამფუძნებელს, ამერიკელ ბიზნესმენ ბილ გეიტსს ეხება. მისი დაკავშირება ვირუსთან იანვრიდანვე დაიწყო. The New York Times-ი აპრილში წერდა, რომ ახლა აშშ-ში კორონავირუსის შესახებ გვრცელებულ ცრუ ინფორმაციებს შორის, ყველაზე ფართოდ გავრცელებული ბილ გეიტსთან დაკავშრებული დეზინფორმაციებია.

64 წლის ფილანტროპს, ფეისბუკში, ტვიტერსა და იუთუბზე ხშირად მოიხსენიებენ როგორც „სპეკულიანტს, რომელსაც მოსახლოების დაჩიპვა და ამ გზით მათზე კონტროლის დამყარება სურს“.

ამ თეორიის მიმდევრები ირწმუნებიან, რომ ბილ გეიტსმა პანდემიის შესახებ წინასწარ იცოდა და ამ მოსაზრების გასამყარებლად 2015 წელს, ბიზნესმენის TED-ზე გამოსვლას იმოწმებენ. ამ ვიდეოს 65 მლნ-ზე მეტი ნახვა აქვს.

ამ გამოსვლაში გეიტსი ებოლას ეპიდემიის შესახებ საუბრობს და ამბობს, რომ არ არის გამორიცხული რომელიმე უფრო გადამდებმა დაავადებამ მსოფლიო პანდემია გამოიწვიოს. იგი ხაზს უსვამს, ერთი მხრივ მსოფლიოს მოუმზადებლობას რომელიმე ასეთი ვირუსისადმი, და მეორე მხრივ ვერსიას, რომ შესაძლოა ვირუსი დასაწყისში უსიმპტომო მიმდინარეობის იყოს. ბილ გეიტსზე შექმნილი კონსპირაციების ავტორები ირწმუნებიან, რომ კორონავირუსის პანდემია „საუკეთესო საბაბია იმისათვის, რომ ხალხს ბილ გეიტსის მიერ შექმნილი მიკროჩიპები ჩაუყენონ. ამ გზით კი ადამიანების გაკონტროლებას შეძლებენ“.

               



ქართული გამოცემებიდან ამ ვერსიას აქტიურად ავრცელებენ ისეთი გამოცემები, როგორიცაა „თვალსაზრისი“, „ალია“, „რეზონანსი“, „ჰოთ ნიუსი“. ეს გამოცემები მეტწილად ასტროლოგ მიხეილ ცაგარელს ეყრდნობიან.

სინამდვილეში, ბილ გეიტსი უზარმაზარ ფულად რესურსს ხარჯავს პანდემიასთან ბრძოლაში. BBC-ის ინფორმაციით, მისმა საქველმოქმედო ფონდმა, ახალი ვაქცინის შემუშავებისა და პრევენციული ზომების მიღებისთვის 300 მილიონი დოლარი გამოყო.

„ასეთ დროს, როდესაც მსოფლიო ჯანდაცვისა და ეკონომიკის უპრეცენდენტო კრიზისის წინაშეა, სამწუხაროა ის ფაქტი, რომ არიან ადამიანები, რომლებიც დეზინფორმაციას ავრცელებენ. მაშინ, როდესაც ჩვენ უნდა ვეძებდეთ თანამშრომლობის გზებს სიცოცხლის გადასარჩენად. ახლა ყველაზე მნისვნელოვანი, რაც შეგვიძლია გავაკეთოთ, რომ შევაჩეროთ Covid-19-ის გავრცელება, ფაქტების გავრცელებაა“, - განაცხადა ბილ გეიტსმა BBC-სთან ინტერვიუში, მასზე გავრცელებული დეზინფორმაციების პასუხად.


alt
სტატია მოამზადა "მედიაჩეკერმა" აღმოსავლეთ-დასავლეთის მართვის ინსტიტუტის (EWMI) ACCESS-ის პროექტის მხარდაჭერით ამერიკის შეერთებული შტატების საერთაშორისო განვითარების სააგენტოს (USAID) დაფინანსებით. სტატიის შინაარსზე პასუხისმგებელია "მედიაჩეკერი". ის შესაძლოა არ გამოხატავდეს USAID-ის, ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობის ან/და EWMI-ს შეხედულებებს.

ავტორი : ნინო ნარიმანიშვილი;
კომენტარი, რომელიც შეიცავს უხამსობას, დისკრედიტაციას, შეურაცხყოფას, ძალადობისკენ მოწოდებას, სიძულვილის ენას, კომერციული ხასიათის რეკლამას, წაიშლება საიტის ადმინისტრაციის მიერ

ასევე იხილეთ

გიორგი გაბუნიას დაზარალებულის სტატუსი მიენიჭება
საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის ინფორმაციით, ყალბი ოფიციალური დოკუმენტის უკანონოდ შეძენის და გამოყენების ბრალდებით - ვასამბეკ ბოკოვის სახელით დაკავებულ პირს ბრალი დაუმძიმდა, ჟურნალისტ გიორგი გაბუნიას კი დაზარალებულის სტატუსი მიენიჭება.

საქმე ეხება 12 ივნისს სპეცოოპერაციისას დაკავებული რუსეთის მოქალაქეს. სუს-ის ინფორმაციით, ვასამბეკ ბოკოვის სახელით დაკავებულ პირი ჟურნალისტ გიორგი გაბუნიას უკანონოდ უთვალთვალებდა და მის შესახებ ინფორმაციას აგროვებდა.

"ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად გაირკვა, რომ ყალბი ოფიციალური დოკუმენტის უკანონოდ შეძენის და გამოყენების ბრალდებით დაკავებული პირი არის რუსეთის ფედერაციის მოქალაქე - მაგომედ გუციევი, რომელმაც ვასამბეკ ბოკოვის სახელზე გაცემული ყალბი პასპორტის გამოყენებით არაერთხელ უკანონოდ გადაკვეთა საქართველოს სახელმწიფო საზღვარი. აღნიშნული პირი სისტემატურად ახორციელებდა ტელეკომპანია „მთავარი არხის“ ჟურნალისტის გიორგი გაბუნიას უკანონო თვალთვალს და მის შესახებ ინფორმაციის მოპოვებას”

სუს-ის ინფორმაციით, საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 151 პირველი პრიმა მუხლის პირველი ნაწილით, 157-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 344-ე მუხლის პირველი ნაწილითა და 362-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული ქმედებებისათვის. უწყება აცხადებს, რომ კონტრტერორისტულ ცენტრში გამოძიება გრძელდება

15 ივნისს ტელეკომპანია "ფორმულამ" და "მთავარი არხის" დირეექტორმა ნიკა გვარამიამ გაავრცელეს ინფორმაცია, რომ 12 ივნისს, სპეცოოპერაციისას დაკავებული რუსეთის მოქალაქე გიორგი გაბუნიას ლიკვიდაციას გეგმავდა. გვარამიამ თქვა, რომ მათი ინფორმაციით, გაბუნიას ლიკვიდაცია რამზან კადიროვის დავალებით იგეგმებოდა.
სასამართლომ აჭარა TV-ს მაია მერკვილაძის პოზიციაზე ახალი თანამშრომელის დანიშვნა აუკრძალა
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით, აჭარის ტელევიზია მაია მერკვილაძის პოზიციაზე ახალ თანამშრომელს ვერ დანიშნავს, სანამ შრომითი დავა არ დასრულდება. სასამართლომ მაუწყებელს აუკრძალა ახალი ამბების სამსახურის რედაქტორის სადავო პოზიციაზე ახალი თანამშრომლის განუსაზღვრელი ან 6 თვეზე მეტი ვადით დანიშვნა. ინფორმაციას EMC ავრცელებს.

“იმის გათვალისწინებით, რომ სასამართლოში საქმის განხილვა დიდ დროს მოითხოვს, არსებობდა რეალური საფრთხე, მოპასუხე სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის აჭარის ტელევიზიასა და რადიოს“ ახალი კადრით შეევსო ახალი ამბების რედაქტორის პოზიცია, რომელზე აღდგენასაც მაია მერკვილაძე მოითხოვს. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ამ გადაწყვეტილებით მოსარჩელეს ეძლევა გარანტია, შრომითი დავის წარმატებით დასრულების შემთხვევაში, აღდგეს სადავო პოზიციაზე”, - აცხადებს EMC.

აჭარის ტელევიზიის საინფორმაციო სამსახურის უფროსის ყოფილი მოადგილე მაია მერკვილაძე საინფორმაციო სამსახურს 24 თებერვალს ჩამოაშორეს. მას ჯერ ტოქშოუს, შემდეგ კი რადიოს ახალი ამბების რედაქტორობა შესთავაზეს. მაია მერკვილაძე ამ შეთავაზებას დათანხმდა და პარალელურად მაუწყებლის წინააღმდეგ სასამართლოში დავა დაიწყო.

მაია მერკვილაძის საქმეს ბათუმის საქალაქო სასამართლო განიხილავდა, თუმცა, სასამართლომ არ დააკმაყოფილა მერკვილაძის სარჩელი, რომლითაც იგი იმ სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობას ითხოვდა, რის საფუძველზეც ტელევიზიაში მისი შტატი გააუქმეს.

EMC აცხადებს, რომ აგრძელებს მაია მერკვილაძის ინტერესების დაცვას საერთო სასამართლოების წინაშე და საზოგადოებას მიაწვდის ინფორმაციას დავის მიმდინარეობის შესახებ.
“ღამის ამბების” წამყვანებმა და პროდიუსერმა
ტელეკომპანია "პირველის" გადაცემა “ღამის ამბების” წამყვანებმა: თეონა ბაკურიძემ და თამარ ჩიხლაძემ და გადაცემის პროდიუსერმა ნათია ზოიძემ ტელეკომპანია დატოვეს. სამივე მათგანი ამბობს, რომ მათი გადაწყვეტილება სარედაქციო დამოუკიდებლობის საკითხს არ უკავშირდება.

ინფორმაცია ამის შესახებ ონლაინგამოცემა "ნეტგაზეთმა" გაავრცელა. 

თეონა ბაკურიძემ, რომელიც "TV პირველის" გუნდს მიმდინარე წლის 26 მარტიდან შეუერთდა, მას შემდეგ, რაც იგი აჭარის ტელევიზიიდან გაათავისუფლეს, "მედიაჩეკერს" უთხრა, რომ მისი გადაწყვეტილება არანაირად არ უკავშირდება სარედაქციო დამოუკიდებლობას, იმიტომ, რომ იმ გადაცემაში, სადაც ის მუშაობდა, ეს გარანტირებული იყო: “უბრალოდ, ჩემი მხრიდან თანამშრომლობის რესურსი ამოიწურა და ეს არანაირად არ არის დაკავშირებული სარედაქციო დამოუკიდებლობასთან".

მეტ დეტალებზე საუბრისგან მან თავი შეიკავა, თქვა, რომ ისევ მედიაში ხედავს საკუთარ თავს, თუმცა, სად, ამ ეტაპზე რაიმე გადაწყვეტილება მიღებული არ აქვს. კითხვაზე, ხომ არ განიხილავს აჭარის ტელევიზიას, მან თქვა, რომ არხთან მას სამართლებრივი დავა აქვს და ჯერ მის საქმეზე პროცესებიც არ ჩანიშნულა.

"მედიაჩეკერი" თამარ ჩიხლაძეს ვერ დაუკავშირდა, თუმცა, როგორც მან "ნეტგაზეთს" უთხრა, მისი გადაწყვეტილებაც არ უკავშირდება სარედაქციო თავისუფლების საკითხს.

"ტვ პირველმა" მომცა ჩემთვის უმნიშვნელოვანესი პროექტი "ღამის ამბები", რის გამოც ძალიან მადლიერი ვარ, თუმცა საბოლოდ გადაწყვეტილებას ბევრი ფაქტორის გათვალისწინებით იღებ. ამ ეტაპზე ეს ჩემი არჩევანია. აღარ მოვისურვე ჩემი სატელევიზიო კარიერის გაგრძელება ამ სივრცეში. სამომავლო საქმიანობას რაც შეეხება, ჯერ არანაირი გადაწყვეტილება არ მიმიღია”, – უთხრა “ნეტგაზეთს” თამარ ჩიხლაძემ.

სარედაქციო დამოუკიდებლობის საკითხში ტელეწამყვანეს ეთანხმება გადაცემის პროდიუსერი ნათია ზოიძე. მან "მედიაჩეკერს" უთხრა, რომ მისი შრომითი ხელშეკრულება ტელეკომპანიასთან ამოიწურა და ამ ეტაპზე მისი გაგრძელება აღარ ისურვა.  ნათია ზოიძეც, თეონა ბაკურიძის მსგავსად, TV პირველზე აჭარის ტელევიზიიდან გადავიდა. იგი აჭარის ტელევიზიაში დირექტორის მოადგილე იყო და არხი მას შემდეგ დატოვა, საკუთარი გადაწყვეტილებით, რაც დირექტორი გიორგი კოხრეიძე გახდა. 
‘ჰეშთეგი’ ეთერში დაბრუნდა, თუმცა 5-ის ნაცვლად, მხოლოდ 1 დღე გავა
თითქმის სამთვიანი წყვეტის შემდეგ, აჭარის ტელევიზიის ეთერში გადაცემა "ჰეშთეგი" დაბრუნდა, თუმცა, შემცირებული ფორმატით. გადაცემის გუნდში ფიქრობენ, რომ ამ ფორმით მათ კრიტიკული პოზიციისთვის სჯიან, არხის დირექტორი კი ირწმუნება, რომ ეს გადაწყვეტილება რამდენიმე ფაქტორმა განაპირობა, მათ შორის, გადაცემის რეიტინგმა და "ტელევიზიას ასე სჭირდება".

"ამ სეზონიდან, ნაცვლად ყოველდღიურისა, "ჰეშთეგი" მხოლოდ ერთდღიან ფორმატზე გადავიდა. ეს გადასვლა არ გამოხატავს გადაცემის გუნდის სურვილს და, ალბათ, არ იქნება ძნელი გამოსაცნობი, რომ შესაბამისი გადაწყვეტილება მაუწყებლის მენეჯმენტმა მიიღო. შესაბამისად, ყოველ სამუშაო დღეს ვეღარ, თუმცა, ყოველ ხუთშაბათს 7 საათზე მოგიყვებით იმ თემების შესახებ, რაც გაწუხებთ და რაც უფრო მეტ ყურადღებას საჭიროებს.

მიუხედავად იმისა, რომ ჩვენი გუნდი მზად იყო ქვეყნისთვის ყველაზე კრიტიკულ პერიოდში თქვენთან სხვადასხვა სოციალური ჯგუფის საჭიროებებზე სხვადასხვა ფორმატში ესაუბრა, ამის საშუალება არ მოგვეცა. თუმცა, მიუხედავად ამ ძალიან შემჭიდროებული დროისა, კვლავ შევეცდებით, საზოგადოებაში პოზიტიური ცვლილებების ხელშემწყობ გუნდად დავრჩეთ", - წამყვანების ამ შესავლით დაბრუნდა "ჰეშთეგი" აჭარის მაუწყებლის ეთერში 12 ნოემბერს, თითქმის 3 თვიანი წყვეტის შემდეგ, 5 სამუშაო დღიდან 1 დღემდე შემცებული ფორმატით.


"ჰეშთეგის" პირველი გადაცემა, 3-თვიანი წყვეტის შემდეგ.

გადაცემის ხელმძღვანელი ირაკლი ყურუა ამბობს, რომ გუნდში "ამ ეტაპისთვის იმაზე მეტი კითხვა აქვთ, ვიდრე პასუხი". მათთვის გაურკვეველია, ოფიციალურად რა მიზეზით შეამცირა რადიკალურად გადაცემის ფორმატი მაუწყებლის მენეჯმენტმა. თუმცა, 31 ივლისიდან გადაცემის შეჩერებას და არჩევნების შემდეგ ეთერში ერთდღიანი ფორმატით დაბრუნებას, გუნდში კრიტიკულ სარედაქციო პოლიტიკას უკავშირებენ:

"წერილობით მივმართეთ ოფიციალურად დირექტორს იმის თაობაზე, თუ რა ტიპის არგუმენტებს დაეყრდნო მაუწყებელი, როდესაც ბადის ასეთი რადიკალური შემცირება გადაწყვიტა. პასუხი იმდენად შაბლონური და არაფრისმომცემი იყო, რომ, პრაქტიკულად, ინფორმაცია არ მიგვიღია. ბუნებრივია, ყველაფერს ვუკავშირებთ იმ კონტექსტს, რაც მაუწყებელში ახალი მენეჯმენტის მოსვლის შემდეგ შეიქმნა. ვფიქრობთ, რომ მაუწყებელს არჩევნების წინა პერიოდში არ სჭირდებოდა კრიტიკული კონტენტისთვის საეთერო ბადეში რაიმე დროის დათმობა", - ამბობს ირაკლი ყურუა.

გადაცემის ფორმატის შემცირებაში მაუწყებლის დირექტორი გიორგი კოხრეიძე განსაკუთრებულს ვერაფერს ხედავს და მიიჩნევს, რომ "ამ საკითხთან დაკავშირებით, განმარტებები საკმარისად გააკეთეს".

"ჰეშთეგი" გადაცემა ხომ არის ეხლა ეთერში? მითხარით, რა განსხვავებას ხედავთ განსაკუთრებულს? სათქმელს ვერ იტყვიან, თუ რა?", - ამბობს მაუწყებლის დირექტორი და "მედიაჩეკერის" კითხვაზე, თუ რა არგუმენტებით და რის საფუძველზე მიიღო გადაცემის 5-დან 1 დღემდე შემცირების გადაწყვეტილება, გვპასუხობს, რომ გადაწყვეტილება კომისიიდან გამომდინარე მიიღო და არა პირადი ინტერესებიდან. დამაზუსტებელ კითხვაზე, კონკრეტულად როგორ აფასებდა გადაცემას კომისია, ამბობს:

"მოვყვე ეხლა თითოეული კომიისიის წევრი? მე რა ვიცი, თითოეული თავისი შეხედულებისამებრ უყურებდა, მაგრამ ეს არ იყო შეხედულება მხოლოდ და მხოლოდ. ყურებადობა, თემატურობა, დანახარჯი - ბევრი საკითხიდან გამომდინარე იყო შეფასებული, თითოეული მიმართულებით ყველა ადამიანი აფასებდა და საბოლოო ჯამში მივიღეთ ასეთი გადაწყვეტილება. აბსოლუტურად ნორმალური პროცესია, ეს არის განვითარების პროცესი".

ზემოთ ჩამოთვლილი კრიტერიუმებიდან გიორგი კოხრეიძე მხოლოდ რეიტინგების თემას განავრცობს და ამბობს, რომ გადაცემა “ჰეშთეგის” დაწყებისას მაყურებელთა მინიმუმ 80% ეთერს ტოვებდა:

"მე მოგიყვანთ ერთ მაგალითს. თუ ავიღებთ რეიტინგს და ყურებადობას, როდესაც 7 საათამდე 10 ადამიანი, პირობითად ვამბობ, უყურებდა ეთერს, ყველაზე კაი ვარიანტში 2 ადამიანი რჩებოდა, როცა იწყებოდა გადაცემა, და ყველაზე ცუდ ვარიანტში არცერთი არ რჩებოდა ეთერში. ეს ერთ-ერთი კომპონენტი იყო, რის მიხედვითაც მოხდა შეფასება”.

“ჰეშთეგის” გუნდი აცხადებს, რომ რეიტინგები ფორმალური მოტივია. მათი თქმით, დირექტორი სჯით იმის გამო, რომ ძალმომრეობაზე დაფუძნებულ საკადრო პოლიტიკას არ შეეგუვნენ და დღემდე ცდილობენ გაასაჯაროონ მის მმართველობასთან, სარედაქციო დამოუკიდებლობასა და შელახულ შრომით უფლებებთან დაკავშირებული საკითხები.

“დაბალი რეიტინგი და სხვა მსგავსი საკითხები, ფორმალური და მოჩვენებითი მოტივია. რეალურად ის ემსახურება სულ სხვა მიზნებს და ეს მიზნები - [განსაკუთრებით წინასაარჩევნოდ] კრიტიკული კონტენტისთვის დროისა და რესურსების მაქსიმალური შემცირებაა. მაუწყებლის მენეჯმენტი გაურბის სოციალური პრობლემების არსებობის აღიარებას და ძალისხმევას არ იშურებს ჩვენი ყოველდღიურობის შესახებ მრუდე წარმოდგენების შესაქმნელად”, - ვკითხულობთ გადაცემის გუნდის მიერ გავრცელებულ განცხადებაში.

ამ ფონზე, გიორგი კოხრეიძე მიიჩნევს, რომ თანამშრომლებს “ყველანაირად უწყობს ხელს, რომ თავიანთი საქმე აკეთონ”. ჩვენს კითხვაზე, როგორ ფიქრობს, 5-დან ერთ დღემდე გადაცემის შემცირება ეს ხელშეწყობაა? გვპასუხობს, რომ “ტელევიზიას ასე სჭირდება”.

საპირისპიროზე საუბრობენ “ჰეშთეგის” გუნდში. ფიქობენ, რომ “მაუწყებლის მენეჯმენტი აგრეძელებს კრიტიკულად განწყობილი თანამშრომლების მიმართ რეპრესიული პოლიტიკის გატარებას”.

ირაკლი ყურუა ამბობს, რომ ბევრს ფიქრობდნენ დაბრუნებულიყვნენ თუ არა ეთერში. ბოლოს, მათთვის გადაცემის მნიშვნელობიდან გამომდინარე, მიიღეს გადაწყვეტილება, რომ ამ სივრცის დათმობა ასე მარტივად არ უღირთ:

“საბოლოო ჯამში, ბევრი ვიფიქრეთ, დავბრუნებულიყავით თუ არა ეთერში თუნდაც არჩევნების მერე, მაგრამ, მაინც ჩავთვალეთ, რომ იმდენი თემა და იმდენი ადამიანია ყურადღების გარეშე, რომ ეს 45 წუთი კვირაში, რაც ძალიან ცოტაა, სულ არაფერს ჯობდა. ჩვენთვის ეს არ არის მხოლოდ სატელევიზიო ეთერი, ამას ვუყურებთ, როგორც გარკვეული თავისუფლების 45 წუთს და ამის დათმობა, იმ შრომის, ჯანმრთელობის და ბრძოლის შემდეგ, რაც აქამდე გამოვიარეთ, არანაირად არ გვინდა. ამ სივრცის დათმობა ასე მარტივად არ გვიღირს, არ შეგვიძლია”.

აჭარის ტელევიზიამ გადაცემა “ჰეშთგისთვის” ეთერის დათმობა თავდაპირველად 23 მარტს შეწყვიტა. ამ დღიდან, მაუწყებელმა “ჰეშთეგთან” ერთად, საინფორმაციო და სამედიცინო გადაცემების გარდა, ყველა გადაცემა შეაჩეარა.




მენეჯმენტი გადაწყვეტილებას კორონავირუსის გამო ქვეყანაში შექმნილი ვითარებით ხსნიდა. ირაკლი ყურუა მიიჩნევს, რომ იმ პერიოდშიც რეალური მიზეზი გადაცემის კრიტიკული სარედაქციო პოლიტიკა იყო:

“პანდემიის პერიოდშიც ჩვენი გაჩერება იმას უკავშირდებოდა, რომ მაუწყებლის მენეჯმენტს არ სურდა, ეთერში ყოფილიყო ისეთი მასალა, ვთქვათ, სადაც ვისაუბრებდით იმაზე, რომ ჯანდაცვის სისტემას უჭირს, რომ ადამიანები რჩებიან ელემენტარული შემოსავლის გარეშე და სახელმწიფო სათანადო ყურადღებას ვერ აქცევთ და ა.შ. ბუნებრივია, მაშინაც გვქონდა განცდა და გარკვეული მოლოდინები იმისა, რომ შეიძლება “ჰეშთეგი” საერთოდ არ დაბრუნებულიყო ეთერში”.

მოგვიანებით, 25 მაისს გადაცემა ეთერში ისევ დაბრუნდა, თუმცა, მოკლე ხნით. 

25 მაისი, 2020წ. გადაცემის დროებით დაბრუნება.

 

  'მთავარი არხის' შაბათის გადაცემა  ხარვეზებით დაიწყო - არხზე კიბერშეტევას ეჭვობენ
ტელეკომპანია „მთავარი არხის“ კვირის შემაჯამებელი ანალიტიკური გადაცემა „მთავარი შაბათს“ დაწყებიდან დაახლოებით 2 წუთში, 21:02 სთ-ზე, ეთერიდან რამდენიმე წუთით გაითიშა. მალევე, ტელეკომპანიის გენერალურმა დირექტორმა ნიკა გვარამიამ Facebook-ის საკუთარ გვერდზე დაწერა, რომ „ცხრასაათიანი შაბათის ეთერის დაწყებისთანავე ტელევიზიაში გამოირთო სრულიად ყველაფერი ერთდროულად - სასერვერო, ქსელი, სტუდიასთან კავშირი“.



გადაცემა ეთერში, დაახლოებით ოთხწუთნახევარში (21:06:35) დაბრუნდა. როგორც წამყვანმა, მიშა სესიაშვილმა თქვა, ტელეკომპანიაზე სავარაუდოდ მასშტაბური კიბერშეტევა განხორციელდა.

„მაყურებელს ბოდიშს ვუხდი იმ მცირე ტექნიკური ხარვეზის გამო, რომელიც ბოლო რამდენიმე წუთის განმავლობაში ჩვენს ეთერში დაფიქსირდა. თუმცა, სავარაუდოდ, საქმე გვაქვს მასშტაბურ კიბერშეტევასთან, რომელიც მთავარ არხზე განხორცილდა“, - თქვა მიშა სესიაშვილმა და დაამატა, რომ რამ რამდენიმე წუთია გათიშულია არხის მთავარი და სათადარიგო სერვერები და ყველა ის ტექნიკური საშუალება, რომლითაც არხი მაუწყებლობს და პირდაპირ ეთერში გადის.

„ჩვენი ტექნიკური ჯგუფი ამ წუთებშიც არკვევს ამ პრობლემის შინაარსს და მასშტაბებს, მაგრამ სავარაუდოდ, ეს არის კიბერშეტევა, რომელიც განხორციელდა "მთავარ არხზე". ასე რომ, თუ ხარვეზები იქნება დღევანდელი გამოშვების განმავლობაში, ამაზე წინასწარ გიხდით ბოდიშს, მაგრამ გაუთვალისწიენებელმა ტექნიკურმა პრობლემამ იჩინა თავი“, - მიმართა მან მაყურებელს.




„მედიაჩეკერი" შეეცადა მეტი დეტალი არხის იურისტთან და დირექტორთან თამთა მურადაშვილთან გაერკვია.  თუმცა როგორც მან გვითხრა, ამ დროისთვის იმის გარდა, რაც ეთერში გაჟღერდა, დამატებითი დეტალები უცნობია.