„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ (IPI) და MFRR-ის პარტნიორი სხვა მედიის, ჟურნალისტთა და გამოხატვის თავისუფლების დამცველი საერთაშორისო ორგანიზაციები საქართველოს მედია გარემოზე მომზადებულ ანგარიშში აღნიშნავენ, რომ 2024 წლის სადავო საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, ქვეყანაში პრესის თავისუფლების ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფი და სერიოზული გაუარესება დაფიქსირდა, რაც კი ოდესმე ევროკავშირის წევრ ან კანდიდატ ქვეყანაში მომხდარა.

2026 წლის მსოფლიო პრესის თავისუფლების დღესთან დაკავშირებით 6 საერთაშორისო ორგანიზაცია კიდევ ერთხელ ამახვილებს ყურადღებას დამოუკიდებელი მედიისა და ჟურნალისტების მდგომარეობაზე საქართველოში, „სადაც რუსეთისადმი კეთილგანწყობილმა მმართველმა პარტიამ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში ზეწოლის გაძლიერება განაგრძო“. 

MFRR-ის პარტნიორი ორგანიზაციები განსაკუთრებულად აღნიშნავენ „ბათუმელები“/„ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელსა და დირექტორს, სახაროვის პრემიის ლაურეატს, მზია ამაღლობელს, რომელიც უკვე ერთი წელი და სამი თვეა პოლიტიკურად მოტივირებული ბრალდებებით ციხეში იმყოფება. 

საერთაშორისო ორგანიზაციების განცხადებით, „ქართული ოცნების“ მიერ მედიის თავისუფლების ხელყოფა დემოკრატიული უკუსვლის უპრეცედენტო პერიოდის მამოძრავებელი ფაქტორი გახდა ქვეყანაში, რომელიც ფურცელზე კვლავ ევროკავშირის წევრობის კანდიდატად რჩება. 

„მედიის თავისუფლების სწრაფი რეაგირების“ კონსორციუმის წევრი ორგანიზაციები კიდევ ერთხელ მოუწოდებენ ევროკავშირსა და საერთაშორისო საზოგადოებას სასწრაფო ქმედებებისკენ, რათა მხარი დაუჭირონ დამოუკიდებელ მედიას და ამ ავტოკრატიულ თავდასხმაზე პასუხისმგებელ პირებს პასუხისმგებლობა დაეკისროთ. 

ანგარიშის ქვეთავში, რომელიც ჟურნალისტების სამართლებრივ და ეკონომიკურ შევიწროებას შეეხება, აღნიშნულია, რომ ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსის მიღების შემდეგ, მედიის თავისუფლების მონიტორინგის პლატფორმამ (Mapping Media Freedom Platform), რომელიც ევროპაში მედიის თავისუფლებაზე თავდასხმების უდიდესმა მონაცემთა ბაზაა, საქართველოში მედიის თავისუფლების 319 დარღვევა დააფიქსირდა, რაც 555 ჟურნალისტსა და მედია ორგანიზაციას შეეხო. ამან კი საქართველო ევროპაში მედიის თავისუფლების ყველაზე სწრაფი ვარდნის მქონე ერთ-ერთ ქვეყნად აქცია. 

დოკუმენტში მოხვდა „TV პირველისა“ და „ფორმულას“ ჟურნალისტების, მაკა ჩიხლაძისა და ლიზა ციციშვილის ანგარიშების დაყადაღების შემთხვევებიც. ასევე,  პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას „გზის ხელოვნურად გადაკეტვის“ საბაბით mediachecker-ის ჟურნალისტის დაკავებისა და „ტაბულასა“ და „ნეტგაზეთის“ ჟურნალისტების წინააღმდეგ დაწყებული ადმინისტრაციული საქმეები.

„მხოლოდ 2025 წელს, MFRR-მა ჟურნალისტების თვითნებური დაჯარიმების 36 შემთხვევა აღრიცხა, მათ შორის 25 საპროტესტო აქციების გაშუქებას უკავშირდებოდა“, - განცხადებაში ვკითხულობთ, რომ 25-ვე შემთხვევაში, ჟურნალისტები აღნიშნავდნენ, რომ ისინი დააჯარიმეს მიუხედავად იმისა, რომ პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას, ცხადად ჩანდა, რომ პრესის წარმომადგენლები იყვნენ.

საერთაშორისო ორგანიზაციები წერენ რეპრესიულ კანონმდებლობაზეც და აღნიშნავენ, რომ ევროკავშირის წევრ და კანდიდატ ქვეყნებს შორის საქართველო წარმოადგენს ყველაზე ფართომასშტაბიან მაგალითს იმისას, თუ როგორ ბოროტად იყენებს ხელისუფლება რეპრესიულ კანონმდებლობას, მათ შორის „უცხოური აგენტების“ კანონებს, თავისუფალი მედიის ჩასახშობად. 

რაც შეეხება ჟურნალისტების უსაფრთხოებას, ანგარიშის მიხედვით, 2024 წლიდან ქვეყნის მედია გარემო სულ უფრო მტრულად განწყობილი და სახიფათო ხდება, ჟურნალისტები კი ფიზიკური თავდასხმებისა და სამართლებრივი ან ინსტიტუციური შევიწროების მსხვერპლნი ხდებიან. როგორც დოკუმენტში ვკითხულობთ, Mapping Media Freedom-მა, 2024 წლიდან, 148 ჟურნალისტზე ფიზიკური თავდასხმის 63 შემთხვევა დააფიქსირა. მათ 60%-ში კი დამნაშავეები სამართალდამცავები და სახელმწიფო უსაფრთხოების ძალები იყვნენ, მაშინ როცა ამ შემთხვევების აბსოლუტური უმრავლესობა გამოუძიებელი რჩება.

განცხადებაში აღნიშნულია ისიც, რომ ბოლო თვეების განმავლობაში, ჟურნალისტებმა, მათ შორის დამოუკიდებელი მედია ორგანიზაციის „მთის ამბების“ ჟურნალისტებმა და დამოუკიდებელმა ჟურნალისტმა დავით ჭაბაშვილმა, კერძო პირებისგან სიცოცხლის მოსპობის მუქარები მიიღეს.

MFRR-ის პარტნიორი ორგანიზაციებისთვის ღრმად შემაშფოთებელია მზია ამაღლობელის პატიმრობის გაგრძელება. ისინი ხაზს უსვამენ, რომ ამაღლობელის დაპატიმრების შემდეგ, ის და მისი მედიასაშუალებები განუწყვეტლივ განიცდიან ცილისწამებას, დამამცირებელ მოპყრობასა და ეკონომიკურ ზეწოლას: „მისი საქმე დამოუკიდებელი მედიის ბრძოლის სიმბოლოდ იქცა საქართველოში მედიის თავისუფლებაზე ფართომასშტაბიანი თავდასხმის ფონზე“. 

ანგარიშის ბოლოს „პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ (IPI) და MFRR-ის პარტნიორი სხვა ორგანიზაციები აღნიშნავენ, რომ უნგრეთში ხელისუფლების ცვლილებასთან ერთად, რომელმაც „ფიდესის“ მმართველობის პერიოდში არაერთხელ დაბლოკა ევროკავშირის სანქციები საქართველოს წინააღმდეგ, ევროკავშირს ახლა აქვს მიზნობრივი სანქციების წინსვლის შესაძლებლობა. 

პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღის აღნიშვნისას, ეს ორგანიზაციები მოუწოდებენ ევროპას, მხედველობიდან არ გამორჩეს საქართველოში მედიის თავისუფლების შევიწროება. ისინი ასევე, მიმართავენ ევროკავშირს მიიღოს სასწრაფო, კოორდინირებული და ეფექტური ზომები, მათ შორის იმ ინსტიტუტების ხელმძღვანელების დასანქცირების სახით, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან ქვეყნის თავისუფალ პრესაზე ამ ღია თავდასხმაში.