კომუნიკაციების კომისიამ ტელეკომპანია „ფორმულა“ პოლიტიკური პარტიისგან არაპირდაპირი დაფინანსებისთვის - შპს „ფორმულა მულტიმედიასგან“ იმ თანხის მიღებისთვის, რომელიც მას „ერთიანობა - ნაციონალური მოძრაობისგან“ ჰქონდა მიღებული, წერილობით გააფრთხილა. 

ComCom-ის დასაბუთებით, „მაუწყებელმა 2025 წლის აგვისტოში „ფორმულა მულტიმედიასგან“ 451 000 ლარი მიიღო, რომელსაც თავის მხრივ, 540 000 ლარი პოლიტიკური გაერთიანება „ერთიანობა - ნაციონალური მოძრაობისგან“ აქვს მიღებული. ამასთან დგინდება, რომ „ფორმულა მულტიმედიას“ ამავე პერიოდში სხვა დაფინანსება არ მიუღია, შესაბამისად, „ფორმულას“ მიერ მიღებული თანხა პოლიტიკური გაერთიანება „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობისგან“ არაპირდაპირ დაფინანსებას წარმოადგენს“.

კომუნიკაციების კომისიამ  „ფორმულა მულტიმედია“ „ერთიანობა - ნაციონალური მოძრაობისგან“ 540 000 ლარის მიღების გამო წერილობით 15 იანვარს გააფრთხილა და მისგან დაფინანსების მიღების დაუყოვნებლივ შეწყვეტა დაავალა. 

„ფორმულა   მულტიმედიას“ მაშინდელი განმარტებით, მან სალიცენზიო ხელშეკრულებით, შესაბამისი ანაზღაურების სანაცვლოდ, „ერთიან ნაციონალურ მოძრაობას“ საარქივო მასალის გამოყენებაზე არაექსკლუზიური ნებართვა გადასცა.

როგორც მაუწყებელი წერს, იქედან გამომდინარე, რომ „ხელშეკრულების საგანს წარმოადგენს საარქივო მასალების გამოყენებაზე ნებართვის გაცემა, ხელშეკრულების საფუძველზე მიღებული ანაზღაურება გავლენას ვერ მოახდენდა მაუწყებლის სარედაქციო დამოუკიდებლობაზე“ და შესაბამისად, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონიც არ დარღვეულა.

„მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 66¹ მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, აკრძალულია პოლიტიკური პარტიის მიერ მაუწყებლის დაფინანსება, აგრეთვე მისი მომსახურების შესყიდვა და პროგრამების მომზადების ან/და ეთერში გადაცემის პირდაპირი ან ირიბი დაფინანსება ან თანადაფინანსება. 

კომუნიკაციების კომისიის ახალი თავმჯდომარე 3 წლის ვადით, „ქართული ოცნების“ ყოფილი დეპუტატი, გოგა გულორდავა გახდა. ComCom-ის ინფორმაციით, გულორდავას კანდიდატურას მხარი, ფარული კენჭისყრით ჩატარებულ არჩევნებში, კომისიის წევრების სრულმა შემადგენლობამ დაუჭირა. 

კომუნიკაციების კომისიაში გულორდავას უფლებამოსილება 26 იანვრიდან დაიწყო. ის ComCom-ის წევრად „ქართული ოცნების“ პარლამენტმა 2025 წლის დეკემბერში დაამტკიცა.

კომისიამდე, 2023 წლიდან, გულორდავა სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედში“  ფინანსური მონიტორინგისა და აუდიტორულ-საკონსულტაციო საქმიანობას ეწეოდა. იყო „საქართველოს სახელმწიფო ელექტროსისტემის“ შიდა აუდიტის დირექტორიც. 2016-2020 წლებში გოგა გულორდავა „ქართული ოცნების“ მაჟორიტარი დეპუტატი იყო, 2013-2016 წლებში კი - წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის გამგებელი.

კომუნიკაციების კომისიაში უფლებამოსილების ვადა კახი ბექაურს ამოეწურა. ბექაური კომუნიკაციების კომისიის თავმჯდომარე 2017 წლიდან იყო. ის მესამე ვადით 2023 წლის იანვარში აირჩიეს. მანამდე, 2014-2017 წლებში ბექაური კომისიის წევრი იყო, 2012 წელს კი, ტელეკომპანია „მეცხრე არხს“ ხელმძღვანელობდა. აღსანიშნავია, რომ 2019 წლამდე  ერთი და იმავე პირის თავმჯდომარედ ორჯერ არჩევა შეუძლებელი იყო. 2019 წელს მიღებული ცვლილებით კი, ეს შეზღუდვა გაუქმდა.

„სანქცირებული კახა ბექაურის მძიმე მემკვიდრეობა“ - ამ სათაურით გამოაქვეყნა „მედიის ადვოკატირების კოალიციამ“ განცხადება, რომელშიც კომუნიკაციების კომისიაში კახი ბექაურის უფლებამოსილების ვადაა შეჯამებული. 

კოალიცია, რომელიც ადამიანის უფლებების დამცველ და მედიის საკითხებზე მომუშავე ორგანიზაციებს აერთიანებს, წერს, რომ ბექაურის ფორმალური კონტროლის ქვეშ მყოფი მარეგულირებელი წლების განმავლობაში დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ შერჩევით, მიზანმიმართულ გადაწყვეტილებებს იღებდა:

„კახა ბექაურის მემკვიდრეობა კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიაში არ უკავშირდება მედიისთვის სტაბილური, თავისუფალი და ნდობაზე დაფუძნებული გარემოს შექმნას. მისი თავმჯდომარეობის პერიოდში კომისია ჩამოყალიბდა პოლიტიკურად მიკერძოებულ ინსტიტუტად, რომლის აქტიურობა განსაკუთრებით თვალსაჩინო იყო „ქართული ოცნების“ ინტერესების სასარგებლოდ. კომისია ვერ გაძლიერდა ინსტიტუციურად – ვერც დამოუკიდებლობის, ვერც პროფესიული ავტორიტეტის და ვერც საზოგადოების ნდობის თვალსაზრისით, რადგან მისი გავლენა მეტწილად სანქცირების შესაძლებლობასა და შერჩევით აღსრულებას ეფუძნებოდა და არა თანმიმდევრულ, გამჭვირვალე და სამართლიან რეგულირებას“. 

კომუნიკაციების კომისია 5 წევრისგან შედგება: ვახტანგ აბაშიძე, ნათია კუკულაძე, ეკატერინე იმედაძე, ივანე მახარაძე და გოგა გულორდავა. მათი უფლებამოსილების ვადა 6 წლითაა განსაზღვრული. პირის კომისიის წევრად არჩევა 2-ზე მეტი ვადით არ შეიძლება. კომუნიკაციების კომისიის 2026 წლის ბიუჯეტი კი 24 825 200 ლარია. 

--------------------------------

საქართველოში დამოუკიდებელ მედიას მუშაობა რთულ გარემოში უწევს. „ქართულმა ოცნებამ“ ერთიმეორის მიყოლებით მიიღო მედიის შემზღუდავი საკანონმდებლო ცვლილებებიც. 

2025 წელს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, კომუნიკაციების კომისიას აქამდე თვითრეგულირების სფეროში მოქცეული საკითხების განხილვისა და მაუწყებლების დასანქცირების შესაძლებლობა მიეცა. მათ საფუძველზე ComCom-მა „უცხოური ძალისგან“ დაფინანსების მიღების შეწყვეტა დაავალა ტელე და რადიო მაუწყებლებს: „ფორმულა“, „ფორმულა მულტიმედია“, „ჟურნალისტთა კავშირი ხალხის ხმა“(რადიო „მარნეული), „რადიო-ტვ ნორი“ და „სისტემა გამა“. კომისიამ რადიო „მარნეული“ წერილობით გააფრთხილა ამერიკული ორგანიზაცია „დემოკრატიის ეროვნული ფონდიდან“ (NED) შემოსავლის სახით 32 541.60 ლარის მიღების გამოც. „ქართული ოცნების“ საჩივრების საფუძველზე კომუნიკაციების კომისიამ კრიტიკული ტელევიზიები სამართალდამრღვევებად ცნო „მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვისაც“. 

კახი ბექაურს კომუნიკაციების კომისიაში უფლებამოსილების ვადა ამოეწურა. დღეიდან 6 წლის ვადით ComCom-ის წევრი გოგა გულორდავაა, ახალ თავმჯდომარეს კი კომისია საკუთარი შემადგენლობიდან ფარული კენჭისყრით წესით, 3 წლის ვადით, 29 იანვარს აირჩევს. 

„სანქცირებული კახა ბექაურის მძიმე მემკვიდრეობა“ - ამ სათაურით გამოაქვეყნა „მედიის ადვოკატირების კოალიციამ“ განცხადება, რომელშიც კომუნიკაციების კომისიაში კახა ბექაურის უფლებამოსილების ვადაა შეჯამებული. 

„კახა ბექაურის 12-წლიანი უფლებამოსილების ვადა ამოიწურა კომუნიკაციების კომისიაში - უწყებაში, რომელსაც ის წლების განმავლობაში ხელმძღვანელობდა და რომელიც დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ რეპრესიულ ინსტრუმენტად იქცა. კომისიის სადამსჯელო საქმიანობა არ იყო ერთჯერადი ან სპონტანური. ბექაურის ფორმალური კონტროლის ქვეშ მყოფი მარეგულირებელი წლების განმავლობაში იღებდა შერჩევით, მიზანმიმართულ გადაწყვეტილებებს დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ.

კომუნიკაციების კომისიაში მუშაობამდე კახა ბექაურს მედიის სფეროში მრავალწლიანი გამოცდილება ჰქონდა. ის ხელმძღვანელობდა არაერთ მაუწყებელს, მათ შორის იყო ბიძინა ივანიშვილის ოჯახის კუთვნილი მე-9 არხის დირექტორი. ბექაური კომისიის წევრი 2014 წელს გახდა, ხოლო თავმჯდომარის პოსტს 2017 წლიდან იკავებდა. მის საკვალიფიკაციო შესაბამისობასთან დაკავშირებით არაერთი ლეგიტიმური კითხვა დაისვა, რამაც კომისიის ხელმძღვანელის ლეგიტიმაციას სერიოზული ჩრდილი მიაყენა. 2019 წელს, ბექაურის კომისიის წევრად მეორედ არჩევამდე, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შევიდა სადავო ცვლილება, რომელმაც ერთი და იმავე კომისიონერის ერთზე მეტი ვადით თავმჯდომარედ არჩევის აკრძალვა გააუქმა. ცვლილება ფართო კრიტიკის საგანი გახდა და გააჩინა ლეგიტიმური ეჭვი, რომ კანონი კონკრეტულად კახა ბექაურზე იყო მორგებული.

კახა ბექაურის ხელმძღვანელობის პერიოდში კომისიის რეპრესიული საქმიანობა არაერთი ადგილობრივი და საერთაშორისო ორგანიზაციის მწვავე კრიტიკის ობიექტი გახდა. უწყებამ რადიკალურად შეცვალა მიდგომა პოლიტიკური რეკლამის რეგულირების მიმართ და დამკვიდრებული პრაქტიკის საპირისპიროდ დაიწყო მედიის დაჯარიმება არასაარჩევნო პერიოდში პოლიტიკური რეკლამის განთავსების გამო. 2024 წლის წინასაარჩევნო პერიოდში კრიტიკული მაუწყებლები „ქართული ოცნების“ სარეკლამო ვიდეორგოლების ეთერში განუთავსებლობის გამო დასანქცირდნენ. აღნიშნული რეკლამები არაერთი შეფასებით შეიცავდა მანიპულაციურ, არაეთიკურ და სიძულვილის შემცველ გზავნილებს, მათ შორის უკრაინელი ხალხის ტრაგედიის სპეკულაციურ გამოყენებას საარჩევნო მიზნებისთვის. მიუხედავად ამისა, კომისიამ მაუწყებლების არგუმენტები არ გაიზიარა. აღნიშნული რეკლამა ევროპის კავშირის პარლამენტმაც დაგმო. 

ბექაურის აქტიური ჩართულობით, კომისიამ სცადა საზოგადოებრივი აზრის კვლევების შეზღუდვაც. მარეგულირებელმა მაუწყებლებს გაუგზავნა წერილი, რომელშიც მათგან კვლევების „სანდოობის გადამოწმებას“ მოითხოვდა და სანქციებით ემუქრებოდა. ეს ქმედებები ფართოდ შეფასდა როგორც კვლევების ფაქტობრივი აკრძალვისა და წინასაარჩევნო თვითცენზურის დამკვიდრების მცდელობა.

ტელეკომპანია „მთავარი არხის“ ერთ-ერთ გადაცემასთან დაკავშირებით მიღებული გადაწყვეტილებით კომისიამ სიუჟეტის შინაარსი უხამსობად შეაფასა და ფაქტობრივად სარედაქციო შინაარსის შეფასების უფლებამოსილება საკუთარ თავზე აიღო. ეს გადაწყვეტილება მკაფიო სიგნალი იყო იმისა, რომ კომისია მზად იყო შინაარსობრივი კონტროლის ფუნქციის აღებისთვის, მიუხედავად იმისა, რომ მსგავსი შეფასებები თვითრეგულირების მექანიზმებს ან სასამართლოს კომპეტენციას განეკუთვნება. 2021 წელს ამ პრაქტიკას დაემატა ბექაურის საჯარო განცხადებები მედიის დამატებითი რეგულირების აუცილებლობის შესახებ, რაც პოლარიზებულ მედიაგარემოში აღიქმებოდა არა ნეიტრალურ ანალიზად, არამედ კრიტიკული მედიის მიმართ ინსტიტუციურ უნდობლობად.

2025 წელს „ქართული ოცნების“ მიერ კომუნიკაციების კომისიაში შეტანილი საჩივრის დაკმაყოფილებით, ბიძინა ივანიშვილის პარტიამ მედიისთვის კონკრეტული ტერმინების გამოყენების აკრძალვა დაისახა მიზნად. ამ შემთხვევაში კომისია არ მოქმედებდა როგორც ნეიტრალური არბიტრი, არამედ როგორც „ქართული ოცნების“  ინტერესების გამტარებელი ორგანო.

დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ მიმართული რეპრესიების სისტემურმა მხარდაჭერამ განაპირობა კახა ბექაურის დასანქცირება ლიეტუვის და უკრაინის მიერ, როგორც პირის, რომელიც აქტიურად მონაწილეობდა მედიის თავისუფლების შეზღუდვასა და მარეგულირებლის პოლიტიკურ ინსტრუმენტად ქცევაში. 2025 წლის თებერვალში ევროპარლამენტმა მიიღო რეზოლუცია საქართველოს შესახებ, რომელშიც მოითხოვს “ქართულ ოცნებასთან” დაკავშირებული ელიტისთვის, მათ შორის ბექაურისთვის სანქციების დაწესებას.

მარეგულირებელში კომისიონერის პოზიციაზე შერჩევა პრაქტიკულად დახურული იყო გარე, დამოუკიდებელი კანდიდატებისთვის. შერჩევის პროცესი წლების განმავლობაში ფორმალურ ხასიათს ატარებდა და უპირატესობა ენიჭებოდა მოქმედ კომისიონერებსა და თანამშრომლებს – განსაკუთრებით იმ პირებს, რომლებიც ბექაურის გავლენის ქვეშ იმყოფებოდნენ ან მის მიმართ ლოიალურად იყვნენ განწყობილნი. ამან კიდევ უფრო დაასუსტა ინსტიტუციის პროფესიული დამოუკიდებლობა და გააძლიერა თავმჯდომარის პერსონალური გავლენა კომისიის შიგნით.

კახა ბექაურის ქონებრივი მდგომარეობა კომისიაში საქმიანობის პერიოდში მკვეთრად გაუმჯობესდა. მაღალანაზღაურებადი საჯარო სამსახურის პარალელურად, ის სუპერმარკეტების ქსელის „ორი ნაბიჯი“ თანამესაკუთრეა, რაც მისთვის მილიონობით ლარის ოდენობით შემოსავალი მოაქვს. 

კახა ბექაურის მემკვიდრეობა კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიაში არ უკავშირდება მედიისთვის სტაბილური, თავისუფალი და ნდობაზე დაფუძნებული გარემოს შექმნას. მისი თავმჯდომარეობის პერიოდში კომისია ჩამოყალიბდა პოლიტიკურად მიკერძოებულ ინსტიტუტად, რომლის აქტიურობა განსაკუთრებით თვალსაჩინო იყო „ქართული ოცნების“ ინტერესების სასარგებლოდ. კომისია ვერ გაძლიერდა ინსტიტუციურად – ვერც დამოუკიდებლობის, ვერც პროფესიული ავტორიტეტის და ვერც საზოგადოების ნდობის თვალსაზრისით, რადგან მისი გავლენა მეტწილად სანქცირების შესაძლებლობასა და შერჩევით აღსრულებას ეფუძნებოდა და არა თანმიმდევრულ, გამჭვირვალე და სამართლიან რეგულირებას“, - ვკითხულობთ კოალიციის განცხადებაში. 

კახი ბექაური კომუნიკაციების კომისიის თავმჯდომარე 2017 წლიდან იყო. ის მესამე ვადით 2023 წლის იანვარში აირჩიეს. მანამდე, 2014-2017 წლებში ბექაური კომისიის წევრი იყო, 2012 წელს კი, ტელეკომპანია „მეცხრე არხს“ ხელმძღვანელობდა. აღსანიშნავია, რომ 2019 წლამდე  ერთი და იმავე პირის თავმჯდომარედ ორჯერ არჩევა შეუძლებელი იყო. 2019 წელს მიღებული ცვლილებით კი, ეს შეზღუდვა გაუქმდა.

ახლა კომუნიკაციების კომისიის წევრები არიან: ვახტანგ აბაშიძე, ნათია კუკულაძე, ეკატერინე იმედაძე, ივანე მახარაძე და გოგა გულორდავა. ComCom-ის წევრის ვაკანტურ თანამდებობაზე „ქართული ოცნების“ ყოფილ მაჟორიტარ დეპუტატს, გოგა გულორდავას „ქართული ოცნების“ პარლამენტმა მხარი 2025 წლის დეკემბერში, დაუჭირა.

„ფორმულას“ განცხადებით, სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის შენობასთან პროფესიული საქმიანობის შესრულებისას ტელეკომპანიის ჟურნალისტს, ნანო ჩაკვეტაძეს, ტელეფონი წაართვეს, ადგილზე გადაღებული კადრები წაუშალეს და დაჭერით დაემუქრნენ.

„სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურთან მივედი ტელეფონით, ტელეფონის შტატივით და მიკროფონით. არ მყავდა ოპერატორი და მძღოლი, ვიყავი მარტო. როგორც კი დავიწყე გზის მეორე მხრიდან გადაღება, სუსის თანამშრომლებმა მითხრეს, რომ გადაღება არ შემეძლო,რადგან საგამოძიებო მოქმედებებს ვუშლიდი ხელს. ვუთხარი, იმდენად შორს ვარ, შეუძლებელია ხელს ვუშლიდე საგამოძიებო მოქმედებებს-მეთქი. შემდეგ წამართვეს ტელეფონი, წამიშალეს ყველაფერი. რამდენიმე წუთის განმავლობაში მათ ჰქონდათ ტელეფონი და შემდეგ თვითონ მიღებდნენ ფოტოებს და მეუბნებოდნენ, რომ უნდა წავსულიყავი მიუხედავად იმისა, რომ ვუხსნიდი, რომ ჟურნალისტი ვიყავი“, - ამბობს ნანო ჩაკვეტაძე „მედიაჩეკერთან“ საუბრისას.

ჩაკვეტაძე სუსის შენობასთან ანტიკორუფციული სააგენტოს თანამშრომლის გარდაცვალების ფაქტს აშუქებდა. უწყების ინფორმაციით, ის საკუთარ მანქანაში ცეცხლსასროლი იარაღით მიყენებული ჭრილობით გარდაცვლილი იპოვეს.

„მედიის ადვოკატირების კოალიციის“ განცხადებით, იუსტიციის საბჭომ მედიას სასამართლო პროცესების გასაშუქებლად უსაფრთხო და შესაბამისი სამუშაო სივრცე უნდა შეუქმნას. 

„საქართველოში დამოუკიდებელი მედიის მუშაობის პირობები უკიდურესად კრიტიკულია. განსაკუთრებით თვალსაჩინოა ეს მდგომარეობა სასამართლო პროცესების გაშუქებისას, სადაც მედიის მიმართ ფიზიკური ძალადობა თუ დაწესებული უკანონო შეზღუდვები პირდაპირ აისახება ჟურნალისტების სამუშაო გარემოსა და ინფორმაციის ხელმისაწვდომობაზე საზოგადოებისთვის.

სასამართლო შენობასა და ეზოში „ქართული ოცნების“ მიერ მიღებული ფოტო-, ვიდეო- და აუდიოგადაღების აკრძალვის შემდეგ, ჟურნალისტები და ოპერატორები თვეების განმავლობაში დილიდან საღამომდე უწყვეტ რეჟიმში მუშაობენ ქუჩაში - ზამთარში ყინვაში, ზაფხულში კი უკიდურეს სიცხეში. ისინი თითქმის ყოველდღიურად აშუქებენ პროცესებს შენობის შესასვლელიდან, ხშირად საათების განმავლობაში, ამინდისა და ტემპერატურის მიუხედავად. არ არსებობს ტექნიკურად გამართული სივრცე, სადაც მედიის წარმომადგენლებს ელემენტარული სამუშაო პირობები ექნებოდათ. მაღალია რისკი ფიზიკური და ჯანმრთელობის დაზიანებისა.

დამოუკიდებელი მედიისთვის დაწესებული უკანონო შეზღუდვები კიდევ უფრო პრობლემურია იმ ფონზე, როდესაც ქვეყანაში მიმდინარეობს არაერთი მაღალი საზოგადოებრივი ინტერესის მქონე სასამართლო პროცესი. ამ პირობებში საზოგადოების ინფორმირების პასუხისმგებლობა დამოუკიდებელ მედიას ეკისრება, თუმცა მათ ამის გაკეთება ფაქტობრივად ქუჩიდან უწევთ.

დღეს უკვე აღარ არის საუბარი მხოლოდ პროფესიულ დისკომფორტზე. არსებული რეალობა მიუთითებს იმაზე, რომ დამოუკიდებელი ჟურნალისტები მუშაობენ არაადამიანურ პირობებში, ძალადობის დაუსჯელობისა და ინსტიტუციური გულგრილობის ფონზე. მიუხედავად ამისა, ისინი კვლავ აგრძელებენ მუშაობას და საზოგადოების ინფორმირებას, რაც ნათლად აჩვენებს როგორც მედიის მძიმე მდგომარეობას, ისე მათი საქმიანობის კრიტიკულ მნიშვნელობას საზოგადოებისთვის.

არსებული მდგომაროების გათვალისწინებით იუსტიციის საბჭომ უნდა უზრუნველყოს მედიის წარმომადგენლებისთვის სათანადოდ მოწყობილი უსაფრთხო სამუშაო სივრცის მოწყობა, რომ მედიას ნორმალური პირობები ჰქონდეს პროფესიული მოვალეობის შესასრულებლად“, - წერს კოალიცია, რომელიც ადამიანის უფლებების დამცველ და მედიის საკითხებზე მომუშავე ორგანიზაციებს აერთიანებს.

იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს სასამართლოებში ჟურნალისტებისთვის ნორმალური სამუშაო პირობების უზრუნველყოფისკენ მოუწოდებს „საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიაც“. 

ქარტიის განცხადებით, თბილისის საქალაქო სასამართლომ ჟურნალისტებისა და ოპერატორებისთვის ელემენტარული სამუშაო პიროებების შექმნაზეც კი არ იზრუნა:

„ჟურნალისტებმა და ოპერატორებმა უნდა შეძლონ სასამართლოსთან დაკავშირებული ამბების გაშუქება ისე, რომ ამით რისკის ქვეშ არ დააყენონ თავიანთი ჯანმრთელობა და სიცოცხლე“. 

როგორია სამუშაო გარემო მედიის წარმომადგენლებისთვის თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან, ვრცლად წაიკითხეთ „მედიაჩეკერის“ მასალაში - „ძალიან რთულ პირობებში გვიწევს მუშაობა“ - მედიის წარმომადგენლები სასამართლოში სივრცის გამოყოფას ითხოვენ

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს მოუწოდებს, სასამართლოებში ჟურნალისტებისთვის ნორმალური სამუშაო პირობები უზრუნველყოს.

„2025 წლის ივნისში „საერთო სასამართლოების შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, მედიასაშუალებებს აეკრძალათ ფოტო, კინო და ვიდეოგადაღება, ტრანსლაცია და აუდიოჩაწერა არა მხოლოდ სასამართლო სხდომათა დარბაზებში, არამედ სასამართლოების შენობებსა და ეზოებშიც. 

ამ დროიდან მოყოლებული, მედიის წარმომადგენლები საათობით დგანან თბილისის საქალაქო სასამართლოს შესასვლელთან, სადაც ჟურნალისტებს ინტერვიუს ჩასაწერად გამოჰყავთ რეპონდენტები - ადვოკატები და პროკურორები, სასამართლო პროცესთან შემხებლობაში მყოფი სხვა პირები.

გაუმართლებელმა და დაუსაბუთებელმა შეზღუდვებმა უკიდურესად დაამძიმა მედიის მდგომარეობა სასამართლოებში. ჟურნალისტებსა და ოპერატორებს სასამართლოებიდან საზოგადოებამდე ინფორმაციის მისატანად წარმოუდგენელი ძალისხმევის გაღება უწევთ. შეუფასებელია მათი ერთგულება პროფესიის მიმართ და მათი თავდადება საზოგადოებრივი ინტერესისათვის“, - წერს ქარტია. 

ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის განცხადებით, თბილისის საქალაქო სასამართლომ ჟურნალისტებისა და ოპერატორებისთვის ელემენტარული სამუშაო პიროებების შექმნაზეც კი არ იზრუნა, „მათ ღია ცის ქვეშ უწევთ მუშაობა პაპანაქება მზეში თუ აუტანელ ყინვაში, წვიმასა და ქარში“. 

ქარტია „ქართული ოცნების“ პარლამენტისგან მოითხოვს, გააუქმოს სასამართლოში მედიის მუშაობის შემზღუდავი ახლად მიღებული ნორმები, იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს კი მოუწოდებს, მედიის წარმომადგენლებისთვის სასამართლოებში ჰუმანური სამუშაო პირობები უზრუნველყოს:

„ჟურნალისტებმა და ოპერატორებმა უნდა შეძლონ სასამართლოსთან დაკავშირებული ამბების გაშუქება ისე, რომ ამით რისკის ქვეშ არ დააყენონ თავიანთი ჯანმრთელობა და სიცოცხლე“. 

როგორია სამუშაო გარემო მედიის წარმომადგენლებისთვის თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან, ვრცლად წაიკითხეთ „მედიაჩეკერის“ მასალაში - „ძალიან რთულ პირობებში გვიწევს მუშაობა“ - მედიის წარმომადგენლები სასამართლოში სივრცის გამოყოფას ითხოვენ

სასამართლოს შენობასა და ეზოში გადაღების აკრძალვის შემდეგ მედიის წარმომადგენლებს, განსაკუთრებით კი ოპერატორებს, რომლებსაც შიგნით კამერებით არ უშვებენ, თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან მუშაობა რთულ პირობებში უწევთ. 

მე-7 თვეა ისინი თითქმის ყოველდღე გამართულ პროცესებს სასამართლოს ეზოს შესასვლელიდან აშუქებენ. სწორედ აქ დგას მათი კამერები, აქ წერენ ჟურნალისტები რესპონდენტებს და ერთვებიან ტელევიზიების პირდაპირ ეთერში. ისინი ღია ცის ქვეშ მუშაობენ ამინდისა და ტემპერატურის მიუხედავად, ხშირად საათების განმავლობაშიც კი. 

--------------------------------

2025 წლის ივნისის ბოლოს „ქართული ოცნების“ პარლამენტმა დაჩქარებული წესით მიიღო ,„საერთო სასამართლოების შესახებ“ კანონში ცვლილებები, რომლითაც სასამართლოს შენობაში, სასამართლო სხდომის დარბაზში, სასამართლოს ეზოში ფოტო-, კინო-, ვიდეოგადაღება, ტრანსლაცია და აუდიოჩაწერა დაუშვებელი გახდა, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ამას სასამართლო ან სასამართლოს მიერ უფლებამოსილი პირი ახორციელებს.

კონკრეტულ სასამართლო სხდომასთან დაკავშირებით გადაღებისა და აუდიოჩაწერის დაშვება იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს შეუძლია. თუმცა, მედიის წარმომადგენლების არაერთი განცხადების მიუხედავად, საბჭომ ნება აქამდე მხოლოდ ერთხელ, გასული წლის ივლისში, სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედს“ და საზოგადოებრივ მაუწყებელს „თანაინვესტირების ფონდის“ ყოფილ ხელმძღვანელის, გიორგი ბაჩიაშვილის სხდომის გადასაღებად დართო. 

--------------------------------

„ნამდვილად ძალიან რთულ პირობებში გვიწევს მუშაობა. ახლა - 4 გრადუსია, გაყინულია ყველაფერი. დილიდან საღამომდე აქ ვდგავართ, შიგნით არ გვიშვებენ. ზაფხულშიც ანალოგიური სიტუაციაა: მზეა და ელემენტარულად ხეც არაა, ჩრდილი რომ იყოს. ზაფხულში სიცხეში ვართ, + 40 გრადუსში, ზამთარში კი - ასე, ყინვაში. დღის მანძილზე არაერთი პროცესი ტარდება. დილით, 9-10 საათზე, გვიწევს მოსვლა და შესაძლოა, მთელი დღე აქ ყოფნა მოგვიწოს. ზოგჯერ სამსახურის მანქანები ვერ ახერხებენ მთელი დღით აქ დარჩენას, რადგან ცოტა მანქანაა და ბევრი ამბავი ხდება“, - ასე აღწერს თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან მუშაობას ტელეკომპანია „პირველის“ ოპერატორი, დიმიტრი ლელინი.

ამ რთული სამუშაო პირობების გამო, მედიის წარმომადგენლებისთვის სპეციალური სივრცის მოწყობის აუცილებლობაზე ამახვილებს ყურადღებას ტელეკომპანია „ფორმულას“ ოპერატორი, დავით მანია:

„იმ აბსურდული გადაწყვეტილებების გამო, რომელიც ე.წ. ხელისუფლებამ სასამართლოებთან მიმართებით მიიღო, გვიწევს ასე, ქუჩაში დგომა და ყინვასა თუ პაპანაქება სიცხის დროს არაადამიანურ პირობებში მუშაობა. გარშემო არანაირი სივრცე არაა, სადაც ელემენტარული, გათბები და ადამიანად იგრძნობ თავს. საჭირო კი არა აუცილებელიცაა, რომ მსგავსი სივრცე არსებობდეს“.

ჟურნალისტებისთვის სივრცის გამოყოფის საჭიროებაზე საუბრობს „პალიტრანიუსის“ ჟურნალისტი ეკუნა ლემონჯავაც, რომელიც ჩვენი იქ ყოფნის დროს, პირდაპირ ეთერში ჩასართავად სასამართლოს შენობიდან გამოსვლისას, ეზოში, ყინულზე წაიქცა და ფეხზე ტრავმა მიიღო. 

ლემონჯავას შეფასებით, არაადამიანურ მოპყრობასთანაც კი არის გათანაბრებული ის პირობები, რომელშიც ჟურნალისტებს სასამართლოსთან მუშაობა უწევთ:

„არ გვაქვს არანაირი გადახურული კონსტრუქცია, სადაც შეიძლება თავი შევაფაროთ. ჟურნალისტებს კიდევ არა გვიშვას, რადგან სასამართლო პროცესებზე შევდივართ, ვესწრებით და მხოლოდ ჩართვებისთვის და სინქრონების ჩასაწერად გამოვდივართ გარეთ. თუმცა საშინელ მდგომარეობაში არიან ოპერატორები, რომლებიც დილიდან ღამემდე მუშაობენ იმისთვის, რომ მაყურებლებამდე მიიტანონ ამბავი, კადრი. მათ მთელი დღის განმავლობაში ყინვაში უწევთ ყოფნა. ერთი ხეც კი არ არის, თუნდაც თაკარა მზის დროს, ან წვიმასა და თოვლში თავი რომ შეაფარო“.

„TV პირველის“ ჟურნალისტის, ნანუკა ქაჯაიას თქმით, ჟურნალისტებმა მედიისთვის სივრცის გამოყოფა არაერთხელ მოითხოვეს, თუმცა ამას ჯერჯერობით არანაირი შედეგი არ მოჰყოლია:

„ადამიანებმა, რომლებმაც კარგად იციან, რა პირობებში ვიმყოფებით, უბრალოდ ჩვენს ადგილას საკუთარი თავი უნდა წარმოიდგინონ და მიხვდებიან, რომ ამ პირობებში მუშაობა უბრალოდ წარმოუდგენელია…

გადაწყვეტილებას უნდა გადახედოს, ალბათ, იუსტიციის უმაღლესმა საბჭომ, „ქართულმა ოცნებამ“, რომ სასამართლოს კარი გაიღოს ჩვენთვის, იმიტომ რომ ოდესღაც იყო აქ მედიისთვის მოწყობილი სივრცე და გვქონდა შესაძლებლობა იმ ოთახში შევსულიყავით. თუ მოგვცემენ უფლებას, რომ სასამართლოს დერეფნებში მაინც გადავიღოთ, რადგან სხდომათა დარბაზებში არ გვიშვებენ, ამით, ალბათ, არაფერი დაშავდება“.

მედიისთვის თბილისის საქალაქო სასამართლოსთან მუშაობის სირთულეებზე საჯაროდ საუბრისგან თავი შეიკავეს პროსამთავრობო ტელევიზიების წარმომადგენლებმა. 

გეგმავს თუ არა თბილისის საქალაქო სასამართლო, რთული სამუშაო პირობების გათვალისწინებით, მედიის წარმომადგენლებისთვის სივრცის გამოყოფას - ამ თემით „მედიაჩეკერი“ სასამართლოს პრესსამსახურსაც დაუკავშირდა, რაზეც გვიპასუხეს, რომ ასე ვერაფერს ვერ გვეტყვიან და მსგავს საკითხებზე წერილობით უნდა მივმართოთ. იუსტიციის უმაღლესი საბჭო კი რედაქციის ზარებს არ პასუხობს.

„საზოგადოებრივი მაუწყებლის აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს“ დირექტორობა ბათუმის თოჯინებისა და მოზარდ მაყურებელთა სახელმწიფო თეატრის ხელმძღვანელს, ირაკლი კიკვაძეს სურს. კიკვაძის თქმით, მისთვის ტელევიზია „ძალიან ახლო ორგანიზმია“. 

„ძალიან დიდი გამოცდილება მაქვს ტელევიზიებთან თანამშრომლობის და გადავწყვიტე, მიმეღო მონაწილეობა ამ კონკურსში იმიტომ, რომ დიდი ხანია უკვე რაღაცა გამოცდილებები მიგროვდება ცხოვრების მანძილზე და ვფიქრობ, რომ მზად ვარ მივიღო მონაწილეობა და გამოწვევები.

ჩემი სამომავლო გეგმა არის ის, რომ ტელევიზია იყოს მეტად გამჭვირვალე და მეტად საზოგადოების სამსახურში. ასევე, გვაქვს ტექნოლოგიური მიმართულებით რაღაცა სიახლეები, ინოვაციები, რომლებსაც წარმოვადგენ ჩემი კონცეფციის დროს და ძალიან ბევრი რაღაც ისეთი საინტერესო პროექტი, რომელიც ვფიქრობ, რომ საზოგადოებრივ არხს წაადგება“, - ამბობს ის „მედიაჩეკერთან“ საუბრისას. 

კიკვაძე „აჭარის ტელევიზიის“ დირექტორის თანამდებობის დასაკავებლად მესამედ გამოცხადებული კონკურსის ერთადერთი მონაწილეა. საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭო პირველ ტურს ორშაბათს, 26 იანვარს გამართავს. 

„საზოგადოებრივი მაუწყებლის აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს“ დირექტორის თანამდებობის დასაკავებლად გამოცხადებული კონკურსი ორჯერ ჩაიშალა. 

წინა ჯერზე „აჭარის ტელევიზიის“ დირექტორობის კანდიდატები იურისტი აკაკი ბერიძე და მომღერალი, საზოგადოებრივი მაუწყებლის დილის გადაცემის წამყვანი, ანი კეკუა იყვნენ. 2025 წლის 24 ნოემბრის სამეურვეო საბჭოს სხდომაზე საზოგადოებრივი მაუწყებლის იურისტმა, ელენე მიხაილოვამ განმარტა, რომ ანი კეკუას საბუთებმა „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონის მოთხოვნები ვერ დააკმაყოფილა „განათლების და სამუშაო გამოცდილების ნაწილში“ და მის კანდიდატურას დისკვალიფიკაცია მიეცა. აკაკი ბერიძეს კი მეორე ტურში გადასასვლელად საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭომ მხარი არ დაუჭირა.

აკაკი ბერიძე ნიკოლოზ მეგრელიშვილთან ერთად, პირველად, გასული წლის აგვისტოში, გამოცხადებულ კონკურსშიც მონაწილეობდა. მაშინ კანდიდატები მეორე ტურშიც გადავიდნენ, თუმცა კენჭისყრის დროს სამეურვეო საბჭოს წევრების ვერცერთი ხმა ვერ მიიღეს.

„მაუწყებლობის შესახებ“ კანონით, „აჭარის ტელევიზიის“ დირექტორს თანამდებობაზე საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭო ღია კონკურსის წესით, 3 წლის ვადით ნიშნავს. 

„საზოგადოებრივი მაუწყებლის აჭარის ტელევიზიისა და რადიოს“ დირექტორი ვლადიმერ ტატიშვილი იყო, რომელმაც თანამდებობა 2025 წლის 1 სექტემბერს, მის ადგილზე კონკურსის გამოცხადების შემდეგ, დატოვა. ტატიშვილს დირექტორობის ვადა გასული წლის ნოემბერში ეწურებოდა.

კომუნიკაციების კომისიამ რადიო „მარნეული“ 2025 წლის III კვარტალში, ამერიკული ორგანიზაცია „დემოკრატიის ეროვნული ფონდიდან“ (NED) შემოსავლის სახით 32 541.60 ლარის მიღების გამო წერილობით გააფრთხილა.

ComCom-ის დასაბუთებით, „ვინაიდან „დემოკრატიის ეროვნული ფონდი“ (NED) დაფუძნებულია ამერიკის შეერთებულ შტატებში, იგი წარმოადგენს უცხოურ ძალას, ხოლო მისგან მიღებული თანხა - უცხოური ძალისგან პირდაპირ დაფინანსებას“.

კომისია წერს, რომ „აღნიშნული თანხა მიღებული იყო საგრანტო პროექტის ფარგლებში“ და არ წარმოადგენდა „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონით განსაზღვრულ გამონაკლისს, როგორიცაა კომერციული რეკლამა, ტელეშოპინგი, სპონსორობა ან პროგრამაში პროდუქტის განთავსება. 

--------------------------------------

„მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში 2025 წლის 1 აპრილს შეტანილი ცვლილებებით, მაუწყებლებს „უცხოური ძალისგან“ პირდაპირი ან არაპირდაპირი დაფინანსების (ფულადი თანხის ან ქონებრივი ღირებულების სხვა სახის მატერიალური სიკეთის) მიღება აეკრძალათ. აიკრძალა „უცხოური ძალის“ მიერ მაუწყებლის მომსახურების შესყიდვა (გარდა კომერციული რეკლამისა და პროდუქტის განთავსებისა) ან/და პროგრამის მომზადების ან/და ეთერში გადაცემის პირდაპირი ან ირიბი დაფინანსება ან თანადაფინანსებაც. 

---------------------------------------

რადიო „მარნეულის“ დამფუძნებლისა და დირექტორის, კამილა მამედოვას თქმით, მათ NED-თან პროექტი შეწყვეტილი აქვთ, ეს თანხა კი 4 თვის განმავლობაში 12 ადამიანზე იყო გათვლილი. 

„კანონში ცვლილება ზუსტად იმას ეძღვნებოდა, როცა იღებდნენ, რომ რეგიონულმა მედიებმა შევწყვიტოთ მუშაობა. იმიტომ რომ იცოდნენ ყოველთვის, რომ ერთადერთი შესაძლებლობა გვემუშავა არის ის, რომ იყო გრანტები და მათი მხარდაჭერით ჩვენ გვქონდა შესაძლებლობა გვეარსება, ახლა არის შეწყვეტილი. არანაირი შესაძლებლობა რომ გავაგრძელოთ მუშაობა, არ გვაქვს. არსებობს კომერციული შემოსავალი, რომელიც 3 თვეში ერთხელ 1000 ლარს არ აჭარბებს და ამითი მინიმალური გუნდის შენახვაც კი შეუძლებელია“, - ამბობს მამედოვა „მედიაჩეკერთან“ საუბრისას. 

კომუნიკაციების კომისიამ რადიო „მარნეული“ 2025 წლის ოქტომბერში „დოიჩე ველესგან“ შემოსავლის სახით 7 821.60 ლარის მიღების გამოც გააფრთხილა და „უცხოური ძალისაგან“ დაფინანსების მიღების დაუყოვნებლივ შეწყვეტა დაავალა.

კომუნიკაციების კომისიამ „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონის ამავე მუხლის დარღვევისთვის გააფრთხილა და „უცხოური ძალისგან“ დაფინანსების მიღების შეწყვეტა დაავალა რადიომაუწყებლებსაც: „რადიო-ტვ ნორი“, „სისტემა გამა“ [რადიო „პოზიტივი“] და ტელემაუწყებლებს: „ფორმულა“, „ფორმულა მულტიმედია“. 

„საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ კვლევის - „კანონები სიტყვის წინააღმდეგ“ მიხედვით, ამგვარი შეზღუდვა მაუწყებლებს იმ მნიშვნელოვან რესურსზე წვდომის გარეშე ტოვებს, რომელიც, შესაძლოა, გამოყენებული იყოს სარედაქციო დამოუკიდებლობის შენარჩუნების, საგამოძიებო შესაძლებლობებისა და ფინანსური მდგრადობის უზრუნველსაყოფად: „შესაბამისად, აკრძალვა იწვევს მაუწყებლების, გაერთიანებების, გამოხატვის თავისუფლების დარღვევას და არის გაუმართლებელი ბარიერი მათი საქმიანობისთვის“.

რეგიონული ტელეკომპანია „თრიალეთის“ განცხადებით, 2026 წლის 9 იანვარს, ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურმა კვლავ ინკასო დაადო. 

„უკვე ცამეტი დღეა, ფინანსთა სამინისტრო და შემოსავლების სამსახური, არ გვპასუხობს, წერილობით მიმართვებზე და სატელეფონო ზარებზე. ამ დროის განმავლობაში, სრულიად პარალიზებულია ტელე-რადიო კომპანიის საქმიანობა და ვდგავართ მაუწყებლობის გათიშვის რეალური საფრთხის წინაშე.

უკვე შეუძლებელია იმის დათვლა, რამდენჯერ დაგვიდეს და მოგვიხსნეს ინკასო, რამდენჯერ ჩამოგვეჭრა თანხები და რამდენჯერ შეიზღუდა ჩვენი საქმიანობა.

განსაკუთრებით საგანგაშოა ის გარემოება, რომ ინკასოს ყოველი ახალი დადება ემთხვევა „თრიალეთის“ ეთერში გასულ კრიტიკულ მასალებს.

აღსანიშნავია, რომ 2025 წლის 10 ივლისს მთავრობას ოფიციალურად მივმართეთ  საგადასახადო შეთანხმების მოთხოვნით. ამ განცხადების განხილვისა და პასუხის გაცემის კანონით განსაზღვრული ვადა ამოიწურა 2025 წლის 19 ნოემბერს, თუმცა დღემდე არც პასუხი და არც რაიმე ოფიციალური განმარტება არ მიგვიღია.

პასუხის მიღებამდე საინკასო დავალების ხელახლა დადება, ხელისუფლების მხრიდან არის გაუმართლებელი, უკანონო და დამაზიანებელი მოქმედება, რომელიც პირდაპირ საფრთხეს უქმნის დამოუკიდებელი მედიის არსებობას!“ - წერს ტელევიზია. 

ტელეკომპანია „თრიალეთი“ ინკასოს დაუყოვნებლივ მოხსნას, პროცესის კანონის ფარგლებში გაგრძელებას და იმის უზრუნველყოფას მოითხოვს, „რეგიონულ მაუწყებელს არ შეუწყდეს საქმიანობა და მოსახლეობას არ მოესპოს ინფორმაციის მიღების უფლება“.

„თრიალეთის“ განცხადებით, „სამწუხაროდ, ქვეყანაში კვლავ მოქმედებს შერჩევითი სამართალი — მაშინ, როცა ხელისუფლებასთან დაახლოებული მედიასაშუალებები, ათეულობით მილიონი ლარის დავალიანების მიუხედავად, ინკასოსგან თავისუფლები არიან, დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ კი, ასჯერ ნაკლები დავალიანების გამო, იგივე მექანიზმი გამოიყენება როგორც დასჯისა და გაჩუმების იარაღი. ეს არის აშკარა უსამართლობა და პირდაპირი შეტევა მედიის თავისუფლებაზე“.

ტელეკომპანიამ ანგარიშებზე ინკასოს დადების შესახებ განცხადება 2025 წლის 30 ივნისსაც გაავრცელა. 

„სოციალური სამართლიანობის ცენტრის“ განცხადებით, აზერბაიჯანელი ჟურნალისტის, აფგან სადიგოვის მიმართ შესაძლოა მშვიდობიან პროტესტში მონაწილეობის გამო სისხლის სამართლებრივი დევნა დაიწყოს. 

ორგანიზაციის ინფორმაციით, გუშინ, 16 იანვარს, აფგან სადიგოვს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მოსამართლის, ნინო ენუქიძის დადგენილება ჩაბარდა, რომლის მიხედვითაც, სასამართლომ მის მიმართ დაწყებული ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის წარმოება შეწყვიტა მის ქმედებაში შესაძლო დანაშაულის ნიშნების არსებობის გამო და საქმე შემდგომი რეაგირებისთვის თბილისის პოლიციის დეპარტამენტს გადასცა.

აფგან სადიგოვს სასამართლომ პარლამენტის მიმდებარე ტერიოტირაზე გზის ხელოვნურად გადაკეტვის საბაბით ადმინისტრაციული პატიმრობა ორჯერ შეუფარდა. მოსამართლე ნინო ენუქიძემ მას 7-დღიანი ადმინისტრაციული პატიმრობა 19-21 ოქტომბრის ეპიზოდზე მიუსაჯა, 18 ოქტომბრის აქციაზე გზის გადაკეტვის საბაბით კი 14-დღიანი ადმინისტრაციული პატიმრობა შეუფარდეს. 

როგორც „სოციალური სამართლიანობის ცენტრი“ წერს, შინაგან საქმეთა სამინისტრო აფგან სადიგოვს ამჯერად 2025 წლის 17-18 დეკემბერს, ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 1741 მუხლის მე-10 ნაწილით გათვალისწინებული  სამართალდარღვევის  ჩადენას ედავება, რაც ტრანსპორტის ან/და ხალხის(ქვეითთა) გადაადგილების შეფერხებისთვის  პასუხისმგებლობას ითვალისწინებს:

„სასამართლოს შეფასებით, ვინაიდან აფგან სადიგოვი, აქამდე იმავე საფუძვლით უკვე იყო სახდელდადებული, მისი ქმედება სისხლის სამართლის დანაშაულის ნიშნებს  შეიცავს.

„ქართულმა ოცნებამ“  16 ოქტომბერს, სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილებები შეიტანა და  სსკ-ის 347-ე მუხლით ერთ წლამდე თავისუფლების აღკვეთით დასჯადი გახდა შსს-ის მიერ დაშლილ აქციაში მონაწილეობა, გზის სავალი ნაწილის ხელოვნურად გადაკეტვა, ნიღბით სახის დაფარვა, დროებითი კონსტრუქციის მოწყობა ან ცრემლსადენი საშუალების ტარება იმავე ქმედებებისთვის სახდელდადებული პირის მიერ.

მოგვიანებით, 12 დეკემბერს ამოქმედებული საკანონმდებლო ცვლილებებით, “შეკრებებისა და მანიფესტაციების შესახებ” საქართველოს კანონის მე-5, მე-10, მე-111, მე-112 და მე-13 მუხლების რედაქცია შეიცვალა იმგვარად, რომ ახლა უკვე აიკრძალა ხალხის გადაადგილებისთვის განზრახ დაბრკოლებების შექმნაც და განმეორებით ადმინისტრაციულ სახდელდადებული პირის მიერ ჩადენა, კვლავ სისხლის სამართლის კოდექსით დასჯადი დარჩა.

ამ საფუძვლით, ბოლო  კვირებში, სასამართლომ რამდენიმე აქტივისტის საქმეზე ადმინისტრაციული წარმოება შეწყვიტა და საქმე რეაგირებისთვის შსს-ს გადაუგზავნა.

ამ ეტაპისთვის უცნობია, როდის დაიწყებს შინაგან საქმეთა სამინისტრო გამოძიებას და წაუყენებს თუ არა ბრალს მათ მშვიდობიანი პროტესტის აქტივისტებს. თუმცა  გზის გადაკეტვის საფუძვლით უკვე რამდენიმე თვეა წინასწარი პატიმრობა აქვს შეფარდებული ერთ-ერთ აქტივისტს, რომელსაც, პროკურატურა, სწორედ სსკ-ის 347-ე მუხლით გათვალისწინებული ქმედების ჩადენას ედავება“.

„სოციალური სამართლიანობის ცენტრის“ განცხადებით, საქართველოს საკონსტიტუციო და ევროპულ სასამართლოებს ცალსახა პოზიცია აქვთ, რომ მოძრაობის შეფერხების გამო ამგვარი შეზღუდვები შეკრების თავისუფლების არსს ეწინააღმდეგება. ორგანიზაცია აღნიშნავს იმასაც, რომ ეროვნული სასამართლოები შეფერხების „ხელოვნურობის“ დასადგენად რაიმე განჭვრეტად სტანდარტს არ ეყრდნობიან და არც კი მსჯელობენ, თუ შეკრების მონაწილეების რა რაოდენობაა საკმარისი სატრანსპორტო მოძრაობის კანონიერი შეფერხებისთვის:

„შეკრების მონაწილეების დასჯის ამგვარი პრაქტიკა არღვევს კანონის გარეშე დასჯის აკრძალვის საბაზისო და აბსოლუტურ პრინციპსაც, რომელიც ევროპული სასამართლოს თანახმად, მოიცავს ინდივიდუალური ბრალის (mens rea) გარეშე დასჯის აკრძალვასაც. ამასთან, მსგავსი ქმედებისთვის პასუხისმგებლობის დამდგენ კანონმდებლობაში ცვლილებების სიხშირიდან და ვიწრო მიზნებიდან გამომდინარე, დარღვეულია სამართლის უზენაესობის სხვა - კანონის სტაბილურობისა და ზოგადი ბუნების შესახებ  - პრინციპებიც“.

SJC-ის შეფასებით, მიმდინარე პროცესები აჩვენებს, რომ „ქართული ოცნება“ მშვიდობიან პროტესტს ყველა საშუალებით ებრძვის და შეკრების მონაწილეების მიმართ ფაქტობრივად სრულად საპატიმრო სანქციებზე ორიენტირებულ დასჯის მეთოდებს ირჩევს:

„განსაკუთრებულად პრობლემურია, რომ „ქართული ოცნების“ ხელისუფლება ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის ინსტრუმენტალიზების შემდეგ სულ უფრო და უფრო აქტიურად იყენებს სისხლისსამართლებრივ მექანიზმებს პროტესტის მონაწილეების წინააღმდეგ“.

„სოციალური სამართლიანობის ცენტრის“ ინფორმაციით, სადიგოვისთვის გამოძიების დაწყების შესახებ ჯერჯერობით ოფიციალურად არ უცნობებიათ.

აფგან სადიგოვი აზერბაიჯანელი ჟურნალისტია, რომელიც თბილისში, აზერბაიჯანის მოთხოვნით, 2024 წელს დააკავეს. ის საექსტრადიციო პატიმრობაში თითქმის 9 თვე იმყოფებოდა. სადიგოვმა პროტესტის ნიშნად 161 დღე იშიმშილა.

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ შინაგან საქმეთა სამინისტროს მოუწოდებს, დაუყოვნებლივ გამოიძიოს მუქარა ტელეკომპანია „ფორმულას“ ჟურნალისტის, დავით ქაშიაშვილის მიმართ და მისი უსაფრთხოება დაიცვას.

„დღეს, 17 იანვარს, მას შემდეგ, რაც „შაბათის ფორმულაში“ გავიდა რეპორტაჟი კორუფციულ სქემებში რეჟისორ გოგა ხაინდრავას შესაძლო მონაწილეობის შესახებ, წამყვანმა დავით ქაშიაშვილმა მალევე მიიღო მუქარის შემცველი შეტყობინება სოციალური ქსელით მისთვის უცნობი პირისგან. ამის შესახებ მან თავად განაცხადა შემაჯამებელი, საგამოძიებო გადაცემის პირდაპირ ეთერში და ამ გზით შსს-ც ჩააყენა საქმის კურსში. 

„შაბათის ფორმულამ“ რამდენიმე კვირის წინაც მოამზადა რეპორტაჟი გოგა ხაინდრავას ქონების შესახებ, რომლის ეთერში გასვლის შემდეგ რეჟისორმა საჯაროდ განაცხადა, რომ ის ტელეკომპანიას ცრუ ინფორმაციის გავრცელებისთვის უჩივლებს. 

საქართველო იმ ქვეყანათა რიგშია, სადაც ჟურნალისტთა უსაფრთხოება დაცული არ არის, სადაც ძალადობა მათ წინააღმდეგ არათუ დაგმობილი, არამედ, პირიქით, წახალისებულია. ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიისათვის ჟურნალისტის მიმართ გაჟღერებული მუქარის ეს შემთხვევა შემაშფოთებელია. მოვუწოდებთ შსს-ს, დაუყოვნებლივ დაინტერესდეს ამ ფაქტით, სწრაფად გამოიძიოს ის და, პარალელურად, ჟურნალისტის უსაფრთხოება უზრუნველყოს“, - ვკითხულობთ ქარტიის განცხადებაში.