საქართველო
კატეგორია - საქართველო

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველოს“ განცხადებით, კომუნიკაციების კომისიის მიერ 6 მარტს გაკეთებული განცხადება აღიქმება, როგორც „ქართული ოცნების“ შურისძიება იმ  სანქციების სანაცვლოდ, რომლებიც გაერთიანებულმა სამეფომ ივანიშვილის ხელისუფლების მორჩილ რუსული პროპაგანდის გამავრცელებელ სატელევიზიო არხებზე - „იმედსა“ და „პოსტივიზე“ დააწესა:

„2026 წლის 6 მარტს ივანიშვილის რეჟიმის კომუნიკაციების კომისიამ გამოაქვეყნა განცხადება, რომლითაც ღიად დაემუქრა ბიძინა ივანიშვილისა და „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებისადმი კრიტიკულად განწყობილ სამაუწყებლო მედიას, რომ გასულ წელს დამოუკიდებელი მედიის საწინააღმდეგოდ მიღებულ რეპრესიულ საკანონმდებლო ცვლილებებს სრულად გამოიყენებს, რაც სანქციის სახით დაჯარიმებას, მაუწყებლობის შეჩერებას ან ლიცენზიის შეწყვეტას გულისხმობს“. 

როგორც TI წერს, კომუნიკაციების კომისიამ თავისი მუქარა ხელისუფლების პროპაგანდისტულ არხებზე დაწესებულ ბრიტანულ სანქციებს თავადვე დაუკავშირა:

„კომუნიკაციების კომისიამ ღიად განაცხადა, რომ გასულ წელს მიღებული და მისი თქმით, ჯერ კიდევ სრულად გამოუყენებელი რეპრესიული საკანონმდებლო ნორმების გამოყენებას ივანიშვილის ხელისუფლების მორჩილი პროპაგანდისტული არხების „იმედისა“ და „პოსტივის“ ბრიტანული სანქციების სიაში შეტანას უკავშირებს.

ამგვარად, კომუნიკაციების კომისიამ გასაკვირი გულწრფელობით თავადვე აღნიშნა, რომ კრიტიკული მედიის მიმართ რეპრესიული კანონების სრულად ამოქმედება სხვა არაფერია, თუ არა შურისძიება, ვენდეტა ხელისუფლებისგან დამოუკიდებელი მედიის მიმართ, გაერთიანებული სამეფოს მიერ „ქართული ოცნების“ პროგანდისტული არხების და, ირიბად, თავად „ქართული ოცნების“ ანტიუკრაინული და აგრესორი ქვეყნისადმი მაამებლური პოლიტიკის გამო ამ არხების სანქციების სიაში შეტანის სანაცვლოდ“.

----------------------------------------
„მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის თანახმად, კომუნიკაციების კომისია არის მედიამომსახურებისა და ვიდეოგაზიარების პლატფორმის მომსახურების სფეროებში საქმიანობის მარეგულირებელი ორგანო, რომელიც არ ექვემდებარება არცერთ სახელმწიფო უწყებას. კომისია და მისი წევრები დამოუკიდებელნი არიან და ემორჩილებიან მხოლოდ კანონს. კომისია გადაწყვეტილებას იღებს წევრთა ხმების უმრავლესობით - TI განმარტავს კომუნიკაციების კომისიის როლსაც ქართული კანონმდებლობის თანახმად.
----------------------------------------

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველო“ ხაზს უსვამს კომუნიკაციის კომისიის ლოიალობას „ქართული ოცნების“ მიმართაც:

„კანონით განსაზღვრული დამოუკიდებელი სტატუსის საწინააღმდეგოდ, „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებაში ყოფნის სრული პერიოდის განმავლობაში კომისია მაუწყებლობის სფეროში ივანიშვილისა და „ქართული ოცნების“ პოლიტიკის გამტარებელი, მათი სურვილების უსიტყვო შემსრულებელი იყო და კრიტიკული ტელევიზიების დასჯის მექანიზმად გამოიყენებოდა,  რის განხორციელებასაც, უპირველეს ყოვლისა, კომისიის პერსონალური შემადგენლობა უზრუნველყოფდა.

ა) კომისიის ყოფილი ხელმძღვანელი - კახი ბექაური

„ქართული ოცნების“ ხელისუფლებაში მოსვლიდან ათეულზე მეტი წლის განმავლობაში კომუნიკაციების კომისიას ივანიშვილის პროპაგანდისტული მანქანის ერთ-ერთი მთავარი დასაყრდენი, კახი ბექაური ხელმძღვანელობდა, რომელიც თავის დროზე ივანიშვილის პირადი სამაწუყებლო საშუალების - მე-9 არხის ხელმძღვანელი იყო. მისი ლოიალობა ივანიშვილის მიმართ, დიდწილად, იმით არის განპირობებული, რომ მთელი ამ წლების განმავლობაში მან უზარმაზარი ქონება დააგროვა.

ბ) კომისიის ახალი ხელმძღვანელი - გოგა გულორდავა

ახლახანს, ბექაურის უფლებამოსილების ვადის გასვლის შემდეგ, ივანიშვილის პარლამენტმა კომუნიკაციების კომისიის ხელმძღვანელად გოგა გულორდავა აირჩია, რომელიც, მისივე ბიოგრაფიით თუ ვიმსჯელებთ, ლოიალობის მხრივ, ივანიშვილისთვის ასევე საიმედო ფიგურად გამოიყურება: 2016-2020 წლებში იგი იყო პარლამენტის წევრი „ქართული ოცნებიდან“; 2013-2016 წლებში იგი იყო წალენჯიხის მუნიციპალიტეტის გამგებელი ამავე პარტიიდან; 2023-2025 წლებში იგი აწ უკვე ბრიტანეთის მიერ სანქცირებული „იმედის“ ფინანსური მონიტორინგის და შიდა აუდიტის განყოფილებაში მუშაობდა“. 

კომუნიკაციების კომისია 6 მარტის განცხადებაში წერს, რომ „კომისია „პრაქტიკაში აამოქმედებს“ „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონითა და „მაუწყებელთა ქცევის კოდექსით“ დადგენილ ნორმებს შინაარსობრივი რეგულირების კუთხით, „რათა მაუწყებელთა ობიექტურობა სათანადო პროცედურის საფუძველზე და მაღალი სამართლებრივი სტანდარტით შეფასდეს“. განცხადების თანახმად, მიუხედავად იმისა, რომ „აღნიშნული აქტები კომუნიკაციების კომისიას მედიაში ობიექტურობის სტანდარტების დაცვის ვალდებულებას ანიჭებს“, კომისია თითქმის ერთი წლის განმავლობაში „მხოლოდ საჩივრებზე რეაგირებს და თავად მაუწყებლების მიმართ ამავე კანონით ადმინისტრაციული წარმოება არ დაუწყია““, - აღნიშნავს TI.

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველო“ ასევე, დეტალურად განმარტავს 2025 წელს მიღებულ რეპრესიულ ცვლილებებს სამაუწყებლო მედიის მიმართ:

„2025 წლის 1 აპრილს, „ქართული ოცნების“ პარლამენტმა „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილებების ორი პაკეტი მიიღო, რომლებიც აშკარად ეწინააღმდეგება საქართველოს კონსტიტუციითა და ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართლით უზრუნველყოფილ გამოხატვის თავისუფლებას.

ა) ფინანსური შეზღუდვები

პირველი მათგანის ამოცანაა გადაუკეტოს კრიტიკულ სამაუწყებლო მედიას საერთაშორისო დონორების მხრიდან დაფინანსების წყაროები, რაც ისედაც მწირი სარეკლამო ბაზრის პირობებში დამოუკიდებელ მედიას ეგზისტენციალურ საფრთხეს უქმნის. კერძოდ, ცვლილებების პირველი პაკეტით აიკრძალა მაუწყებლის მიერ უცხოური წყაროსგან პირდაპირი ან არაპირდაპირი დაფინანსების მიღება, ნებისმიერი სახით, როგორებიცაა: ფულადი თანხა, სხვა სახის მატერიალური სიკეთე, ტექნიკა, ტრეინინგები, მედიის განვითარების პროგრამები და სხვ.

ბ) შინაარსობრივი შეზღუდვები

მეორე პაკეტით ბევრად უფრო ფართო და შემზღუდველი გახდა დამოუკიდებელ სამაუწყებლო მედიაზე კომუნიკაციების კომისიის ადმინისტრაციული ზემოქმედების შესაძლებლობები მედიის კონტენტის რეგულირების გზით.

გაფართოვდა მოთხოვნები ფაქტების ჯეროვანი სიზუსტის, სამართლიანობისა და მიუკერძოებლობის საკითხებში: 

  • აიკრძალა ახალი ამბების პროგრამაში პოლიტიკური ან სხვა სახის დაპირისპირების ამსახველი ინფორმაციის ან საჯარო პოლიტიკის მიმდინარე საკითხების გაშუქება მაუწყებლის პირადი დამოკიდებულების ან მოსაზრების საფუძველზე;

  • დაუშვებელად გამოცხადდა პროგრამაში რომელიმე პოლიტიკური პარტიის, საზოგადოებრივი, რელიგიური გაერთიანების ან სხვა ინტერესთა ჯგუფის მხარდამჭერი ან საწინააღმდეგო პოზიციის გამოხატვა;

  • საავტორო პროგრამის ავტორს დაევალა აუდიტორიას მიაწოდოს მოსაზრებათა ფართო სპექტრი, თავიდან აიცილოს ფაქტების დამახინჯება და განსხვავებული აზრის არასწორი ინტერპრეტირება;

  • საავტორო პროგრამის წამყვანს აეკრძალა გამოიყენოს საკუთარი მდგომარეობა საკუთარი მოსაზრების იმ ფორმით გავრცელებისთვის, რომელმაც შეიძლება ხელყოს პროგრამის მიუკერძოებლობა.

გ) შინაარსობრივი შეზღუდვების თვითნებურად და ორმაგი სტანდარტით გამოყენების რისკი

  • ზემოაღნიშნული ნორმები კომუნიკაციების კომისიას უფლებამოსილს ხდის, თვითნებურად, ნებისმიერი საბაბით ჩაერიოს მაუწყებლის სარედაქციო პოლიტიკაში, რაც აუცილებლად გამოიწვევს შედეგად ცენზურას ან თუნდაც თვითცენზურას.

  • ნორმების ბუნდოვანება და განუჭვრეტადობა ასევე შესაძლელბლობას აძლევს კომუნიკაციების კომისიას, გამოიყენოს ორმაგი სტანდარტი: სრული სიმკაცრით მიუდგეს ხელისუფლების მიმართ კრიტიკულ მაუწყებლებს, და ლმობიერად ხელისუფლების პროპაგანდისტულ მედიასაშუალებებს.

  • მაგალითად, კომისიას შეუძლია ხელისუფლებისადმი კრიტიკულად განწყობილ  მედიასაშუალებას ნებისმიერი, თუნდაც მცირედი ფაქტობრივი უზუსტობა კანონის დარღვევად ჩაუთვალოს, მიუხედავად იმისა, რომ ახალი ამბები მალფუჭებადი პროდუქტია და ყველაფრის სკრუპულოზურად შემოწმება ხშირად ახალი ამბების გაშუქებას გაართულებს, რომ არ ვთქვათ, რომ შეუძლებელს გახდის.

  • კიდევ უფრო ფართო ასპარეზი მიეცემა კომისიას მაუწყებლის სარედაქციო პოლიტიკაში ჩარევის მხრივ, როდესაც საქმე ეხება ვითომდაც “აზრის დამახინჯებას”. სხვის მიერ გამოთქმული აზრის ნებისმიერი ინტერპრეტაცია შეიძლება ამ აზრის დამახინჯებად იქნეს მიჩნეული, მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს დამკვიდრებული პრაქტიკის თანახმად, სიზუსტის მხრივ შემოწმებას “ფაქტები” კი ექვემდებარება, მაგრამ “შეფასებითი მსჯელობა” ანუ აზრები - არა.

გ) სანქცია

მაუწყებლების წინააღმდეგ დარღვევის დადგენის შემთხვევაში კომისიას შეუძლია მაუწყებელს დააკისროს ჯარიმა, გარემოებების შესაბამისად, წლიური შემოსავლის 0,5%-ის, 1%-ის ან 3%-ის ოდენობით, შეაჩეროს ან გააუქმოს მაუწყებლის ლიცენზია.

დ) მოსალოდნელი შედეგები

ამ ნორმების სრული მასშტაბით ამოქმედებამ თვითცენზურის გარდა, შესაძლოა, დამოუკიდებელი სამაუწყებლო არხების დახურვა გამოიწვიოს. უნდა აღინიშნოს, რომ მუქარამდეც, სწორედ ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო ცვლილებებისა და ქვეყანაში შექმნილი საერთო რეპრესიული სიტუაციის გამო, 2025 წელს 20-მდე რეგიონულმა დამოუკიდებელმა მედია საშუალებამ შეწყვიტა არსებობა“.

კომუნიკაციების კომისიის მიერ 6 მარტს გავრცელებულ განცხადებას გამოეხმაურნენ „საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ და „მედიის ადვოკატირების კოალიციაც“. 

სამთავრობო ტელეკომპანიები: „იმედი“ და POSTV დიდმა ბრიტანეთმა 24 თებერვალს დაასანქცირა. ორივე ტელევიზიის შემთხვევაში სანქციის მიზეზად რუსეთის მიერ უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შესახებ განზრახ გავრცელებული შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციებია დასახელებული. მათთვის დაკისრებული სანქციების სიაში კი წერია: აქტივების გაყინვა, სანქციები ტრასტის სერვისებისთვის, დირექტორის დისკვალიფიკაცია.

2025 წელს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, კომუნიკაციების კომისიას აქამდე თვითრეგულირების სფეროში მოქცეული საკითხების განხილვისა და მაუწყებლების დასანქცირების შესაძლებლობა მიეცა. „ქართული ოცნების“ საჩივრების საფუძველზე კომუნიკაციების კომისიამ „მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვის“ სამართალდამრღვევებად ცნო ხელისუფლების მიმართ კრიტიკულად განწყობილი ტელევიზიები. ამასთან, ComCom-მა სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედის“ წინააღმდეგ „საქართველოს მომავლის აკადემიის“ არცერთი (4) საჩივარი არ დააკმაყოფილა. „იმედის“ წინააღმდეგ კომისიამ არ დააკმაყოფილა „სამაუწყებლო კომპანია ჰერეთის“ საჩივარიც.

 
კატეგორია - საქართველო


12 მარტს, საქართველოსთან დაკავშირებით ამოქმედებული ეუთოს „მოსკოვის მექანიზმის“ ფარგლებში მომზადებული ანგარიში გამოქვეყნდა. ის ხელისუფლებას მკვეთრად აკრიტიკებს და საერთაშორისო საზოგადოებას რეაგირებისკენ მოუწოდებს.

თითქმის 200-გვერდიან დოკუმენტში ქვეყანაში ადამიანის უფლებებისა და ფუნდამენტური თავისუფლებების კუთხით 2024 წლიდან განვითარებული მოვლენებია განხილული და შესაბამისი რეკომენდაციებია გაცემული, მათ შორის მედიასთან დაკავშირებული. 

საკანონმდებლო ცვლილებების შესახებ რეკომენდაციებს შორის არის „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში ბოლო დროს შეტანილი იმ ცვლილებების გაუქმებაც, რომლებიც უცხოურ დაფინანსებას და მაუწყებლობის შინაარსის შეზღუდვას (მუხლი 54) ეხება. მოთხოვნილია „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ კანონის, „უცხოელი აგენტების რეგისტრაციის შესახებ აქტისა“ (FARA) და „გრანტების შესახებ“ კანონის უცხოურ გრანტებთან დაკავშირებული დებულებების გაუქმებაც.

წამების, სხვა სასტიკი, არაადამიანური და ღირსების შემლახველი მოპყრობის ან დასჯის აკრძალვის შესახებ რეკომენდაციებში მითითებულია, რომ დაუყოვნებლივ უნდა შეწყდეს ფიზიკური ძალის არაპროპორციული გამოყენება, კერძოდ წამება და არასათანადო მოპყრობის სხვა ფორმები მშვიდობიანი მომიტინგეების, ჟურნალისტებისა და პოლიტიკური ოპონენტების მიმართ. ასევე, დაუყოვნებლივ უნდა გათავისუფლდნენ ჟურნალისტები და საჯარო დისკუსიის სხვა მონაწილეები, რომლებიც გამოხატვის თავისუფლების გამოყენების გამო არიან დაკავებულნი.

სამართლიანი სასამართლოს უფლების შესახებ რეკომენდაციებს შორის არის სასამართლო პროცესების ადეკვატური გამჭვირვალობის უზრუნველყოფაც.

შეკრების, გაერთიანებისა და გამოხატვის თავისუფლების შესახებ რეკომენდაციებში კი გათვალისწინებულია, რომ შეწყდეს იმ ჟურნალისტების დევნა, რომლებიც საპროტესტო აქციებს აშუქებენ. გარდა ამისა:

  • არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და მაუწყებლების მიერ უცხოური მხარდაჭერის მიღებაზე დაწესებული შეზღუდვები დავიდეს მხოლოდ იმ უკიდურეს აუცილებლობამდე, რაც საჭიროა ეროვნული უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი წესრიგის დასაცავად.

  • ხელისუფლებამ თავი შეიკავოს ჟურნალისტების მიერ პროფესიული მოვალეობის შესრულებასთან დაკავშირებული ნებისმიერი გაუმართლებელი რეპრესიისგან, ასევე მათი აღჭურვილობის და გადაღებული მასალის უსაფუძვლო ჩამორთმევის ან დაზიანებისგან.

  • გაუქმდეს მაუწყებლობის შინაარსზე დაწესებული გადაჭარბებული შეზღუდვები, რომლებიც გათვალისწინებულია „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონით.

ანგარიშში მოცემულია რეკომენდაციები ეუთოს წევრი სახელმწიფოებისა და საერთაშორისო თანამეგობრობისთვის. მათ შორის:

  • ქიმიური იარაღის შესახებ 1992 წლის კონვენციის წევრმა სახელმწიფოებმა შეიძლება მიმართონ OPCW-ს აღმასრულებელი საბჭოს საქართველოს ხელისუფლების მიერ ქიმიური იარაღის სავარაუდო გამოყენების ფაქტის გასარკვევად.

  • ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის წევრმა სახელმწიფოებმა შეიძლება განიხილონ სახელმწიფოთაშორისი სარჩელის წარდგენა სტრასბურგის სასამართლოში (ECHR-ის 33-ე მუხლის საფუძველზე).

  • რომის სტატუტის წევრმა სახელმწიფოებმა შეიძლება განიხილონ საქართველოში არსებული ვითარების გადაცემა სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოსთვის (ICC), პოლიტიკური დევნის, წამებისა და სხვა არაადამიანური ქმედებების მზარდი შემთხვევების გათვალისწინებით.

ეუთოს 20-ზე მეტი ქვეყნის ინიციატივით ამოქმედებული „მოსკოვის მექანიზმის“ ფარგლებში საექსპერტო მისიამ საქართველოსთან დაკავშირებით მუშაობა 11 თებერვალს დაიწყო და როგორც ანგარიშშია მითითებული, ფართო მანდატმა განსაკუთრებული ძალისხმევა მოითხოვა დიდი მოცულობის მასალის გასაანალიზებლად ძალიან შეზღუდულ დროში - 14 დღეში. ანარიშში გამოქვეყნებულია „ქართული ოცნების“ საპასუხო შეფასებაც. ხელისუფლება კატეგორიულად უარყოფს მის მიგნებებსა და რეკომენდაციებს.

 
კატეგორია - საქართველო

„სამართლიანი არჩევნების“ ინფორმაციით, გაერთიანებული სამეფოს მიერ „იმედისა“ და „პოს ტვ“-ისთვის სანქციების დაწესების გამო, ამ მედია ორგანიზაციებს, სხვა პრობლემებთან ერთად, Meta-ს სოციალური ქსელების პლატფორმებზე საკუთარი კონტენტის დასპონსორების/რეკლამირების შეზღუდვაც წარმოეშვათ. ორგანიზაციის დაკვირვებით, ამ შეზღუდვებზე საპასუხოდ, ორივე ტელეკომპანია ფეისბუქზე ახალი გვერდების გახსნასა და მათი მეშვეობით კონტენტის რეკლამირებას ცდილობს.

„გაერთიანებული სამეფოს მიერ პროპაგანდისტული მედიისთვის სანქციების დაწესებამ ამ ტელეკომპანიების სოციალური ქსელების გვერდებზეც იქონია გავლენა. მაგალითად, Meta-ს პლატფორმებზე ამ მედიების კუთვნილ ძირითად ფეისბუქგვერდებზე რეკლამების განთავსება 25 თებერვალს შეწყდა. ორივე შემთხვევაში (10.03.2026-ის მონაცემებით), რეკლამების ბიბლიოთეკაში მითითებულია, რომ ორგანიზაციას რეკლამის განთავსება Meta-ს სტანდარტების დარღვევის გამო შეეზღუდა.

აღსანიშნავია, რომ პროპაგანდისტული მედია ფეისბუქზე საქართველოს მასშტაბით რეკლამების ერთ-ერთი ყველაზე დიდი განმათავსებელი იყო. ბოლო მონაცემებით, 2026 წლის თებერვალში, „იმედმა“ და „პოს ტვ“-მ კუთვნილ გვერდებზე არასრულ ერთ თვეში 38 ათას აშშ დოლარამდე ღირებულების ათასამდე რეკლამა გამოაქვეყნეს. Meta-ს რეკლამების ბიბლიოთეკის მონაცემებით, რაც 2020 წლის აგვისტოდან 2026 წლის 25 თებერვლის ჩათვლით პერიოდს მოიცავს, ამ ორმა ტელეკომპანიამ, Meta-ს რეკლამებისთვის, სხვადასხვა გვერდის მეშვეობით, ჯამში არანაკლებ 786,305 აშშ დოლარი დახარჯა, რაც ქართული მედიასაშუალებებისთვის აბსოლუტურად რეკორდული მაჩვენებელია“. 

როგორც „სამართლიანი არჩევნები“ წერს, სანქცირებულ ქართული მედიაორგანიზაციებზე შეზღუდვების დაწესების შესახებ Meta-ს ოფიციალური განცხადება არ გაუკეთებია. თუმცა, პლატფორმის პრაქტიკა ორგანიზაციას საფუძველს აძლევს, ივარაუდოს, რომ შეზღუდვა ტელეკომპანიების ფეისბუქგვერდებსაც შეეხო:

„ამ მიმართულებით გამოცდილება მრავალფეროვანი არ არის და, ძირითადად, რუსულ პროპაგანდისტულ მედიას ეხება. სოციალური მედიის კომპანია Meta-მ, რომელიც ფლობს პლატფორმებს Facebook, Instagram და WhatsApp, რუსული სახელმწიფო მედიის წინააღმდეგ ეტაპობრივად გაამკაცრა პოლიტიკა. 2022 წელს კომპანიამ ჯერ კიდევ გლობალურ აკრძალვამდე შეზღუდა რამდენიმე სახელმწიფო-კონტროლირებული მედიის შესაძლებლობა. საკუთარ პლატფორმებზე რეკლამის განთავსებისა და მონეტიზაციის თვალსაზრისით, ხოლო მოგვიანებით სრულად აკრძალა ისეთი ორგანიზაციები, როგორიცაა RT და Rossiya Segodnya, მათ მიერ განხორციელებული უცხოური გავლენის ოპერაციების გამო. Meta-ს გადაწყვეტილებამდე რამდენიმე დღით ადრე, აშშ-ს სახაზინო დეპარტამენტმა რუსული სამთავრობო პროპაგანდისტულ მედიაორგანიზაციებსა და მის თანამშრომლებს სანქციები დაუწესა“.

ISFED-ი აღნიშნავს, რომ ძირითად ფეისბუქგვერდებზე შეწყვეტილი რეკლამების პარალელურად, „იმედი“ და „პოსტ ტვ“ საკუთარი კონტენტის ფართო აუდიტორიისთვის მიწოდების მიზნით Meta-ს პლატფორმაზე ფასიანი გავრცელების შესაძლებლობის დაბრუნებას კვლავ ცდილობენ. ორგანიზაციამ გამოავლინა „პოს ტვ“-ის 2 ახალი გვერდი, რომლებიც სანქციების დაწესების შემდეგ, 2026 წლის მარტში, შეიქმნა და ფეისბუქზე რეკლამებს ათავსებდა. ამ გვერდებმა პოლიტიკური რეკლამის განთავსების უფლება 4 მარტს მიიღეს და ყველა რეკლამა მომდევნო 2 დღის განმავლობაში გამოაქვეყნეს. „სამართლიანი არჩევნები“ აღნიშნავს, რომ ორივე გვერდს რეკლამების ბიბლიოთეკის შენიშვნაში (ე.წ. „დისქლეიმერში“) იდენტური საკონტაქტო ინფორმაცია აქვს მითითებული:

„ერთ-ერთმა გვერდმა „POSTV - ამბები“, ჯამში ფეისბუქზე 111 რეკლამა განათავსა, რომელთა საერთო ღირებულებამ 493 აშშ დოლარი შეადგინა. დარეკლამებული პოსტების შინაარსი ძირითადად ანტიდასავლურ გზავნილებს შეიცავდა. გავრცელებული ნარატივების ნაწილი დასავლეთს უკრაინისა და ირანის ტერიტორიებზე მიმდინარე კონფლიქტებში ომით დაინტერესებულ მხარედ წარმოაჩენდა. სანქცირებული მედია ასევე ავრცელებდა „ქართული ოცნების“ წარმომადგენლების პოლიტიკურ შეფასებებს, რომ დასავლეთმა უკრაინა გამოიყენა და ნატოსა და ევროკავშირში გაწევრიანების პერსპექტივასთან დაკავშირებით შეცდომაში შეიყვანა. ფეისბუქ გვერდზე დარეკლამებული პოსტების ნაწილში ქართული მხარე ქვეყნის სამშვიდობო პოლიტიკაზე აპელირებდა და დასავლეთს საქართველოში ომით დაინტერესებულ ძალად წარმოაჩენდა.

დასპონსორებული პოსტების მეშვეობით „პოს ტვ“ კვლავ განაგრძობდა უკრაინის ხელისუფლების დისკრედიტაციას. აქტიურად ვრცელდებოდა სლოვაკეთისა და უნგრეთის პოლიტიკური ლიდერების კრიტიკული შეფასებები უკრაინისთვის 90 მილიარდი ევროს სესხის გადაცემასთან დაკავშირებით. ამასთან ერთად, „პოს ტვ“-მ ვოლოდიმირ ზელენსკის წინაააღმდეგ სიუჟეტიც მოამზადა, რომელშიც უკრაინის პრეზიდენტს უნგრეთის სახელმწიფო სუვერენიტეტის უხეშ ხელყოფაში და დემოკრატიულ არჩევნებზე ზეგავლენაში ადანაშაულებდა.

ამასთანავე, დასანქცირებულმა მედიამ მოამზადა სიუჟეტი საქართველოში არსებული დამოუკიდებელი ონლაინ მედიაორგანიზაციების წინააღმდეგ. „პოს ტვ“ მათ გარე ძალების დავალებების შემსრულებლებად წარმოაჩენდა.

მეორე გვერდზე, „POSTV – Insight", 23 რეკლამა განთავსდა, ჯამური ღირებულებით, 227 აშშ დოლარი. ანტიდასავლურ გზავნილებთან ერთად აღნიშნული გვერდი საქართველოს ოპოზიციური პარტიებისა და სამოქალაქო საზოგადოების დისკრედიტაციას ეწეოდა. „ქართული ოცნების“ მიმართ კრიტიკულად განწყობილი ჯგუფები რადიკალურ ძალებად და უცხო ქვეყნის „აგენტურად“ იყვნენ წარმოჩენილი. პერსონიფიცირებული მადისკრედიტირებელი კამპანიის სამიზნე გახდნენ ნინო ლომჯარია და თინათინ ხიდაშელი. მათ შორის, ყოფილ სახალხო დამცველს პროპაგანდა გერმანიის ელჩთან ვიზიტის გამო სახელმწიფოს ინტერესების წინააღმდეგ მუშაობაში ადანაშაულებდა, ხოლო თინა ხიდაშელის წინააღმდეგ კამპანია მას შემდეგ გააქტიურდა, რაც პოლიტიკოსმა „ქართული ოცნების“ ირანთან მჭიდრო დიპლომატიური კავშირები საჯაროდ გააკრიტიკა.

„პოს ტვ“ ორივე გვერდზე აქტიურად ავრცელებდა გზავნილს, რომ „ქართული ოცნება“ აშშ-სთან სტრატეგიული პარტნიორობის სუფთა ფურცლიდან განახლებას ცდილობს, მაგრამ პარალელურად არეკლამებდა პოსტებს, რომელშიც პარტიის ლიდერები საქართველოში უცხოური გავლენის აღკვეთის მნიშვნელობაზე საუბრობდნენ. ვაშინგტონში „ქართული ოცნების“ საპარლამენტო დელეგაციის ვიზიტის კადრებთან ერთად ვრცელდებოდა „ქართული ოცნების” ერთ-ერთი ლიდერის, ნიკოლოზ სამხარაძის, გამოსვლა „სუვერენული ერების ალიანსის კონფერენციაზე“, რომელშიც იგი საქართველოში ამერიკული და ევროპული გავლენით წახალისებულ არეულობაზე საუბრობდა“.

როგორც ISFED-ი წერს, ამ დროისთვის „პოს ტვ“-ის არცერთი ახალი გვერდი აღარ იძებნება, ისინი აქტიური მხოლოდ რამდენიმე დღის განმავლობაში იყვნენ და გვერდების წაშლის მიზეზი უცნობია.

„სამართლიანი არჩევნების“ ინფორმაციით, „პოს ტვ“-ის მსგავსად, აუდიტორიის მოზიდვისთვის ფეისბუქზე რეკლამების გამოყენების სხვადასხვა შესაძლებლობებს ეძებს „იმედიც“. 

„მის მთავარ გვერდებზე რეკლამების შეწყვეტის შემდეგ, 3 მარტს, შეიქმნა ფეისბუქგვერდი „იმედის მხარდამჭერები.“ გვერდმა Meta-ზე რეკლამების განთავსების შესაძლებლობა 5 მარტს მიიღო და იმ დღესვე დაასპონსორა ვიდეო: „სანდრო გამსახურდიას „ციტატა" - აგენტი თინა ხიდაშელი“.  გვერდზე ჯერ-ჯერობით მხოლოდ 2 პოსტია გამოქვეყნებული, ტელეკომპანია „იმედის“ განცხადება სანქციებთან დაკავშირებით და ზემოთ აღნიშნული ვიდეო“.

ორგანიზაცია აღნიშნავს, რომ იდენტური სახელწოდებით - „იმედის მხარდამჭერები” 25 თებერვალს, საჯარო რეესტრში შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება დარეგისტრიდა, რომლის 100%-იანი წილის მფლობელი და დირექტორი ნიკა კლდიაშვილია. ის არხის სოციალური მედიის მიმართულებას ხელმძღვანელობს.

დიდმა ბრიტანეთმა ქართულ სამთავრობო არხებს, „იმედსა“ და „პოს ტვ“-ის სანქციები 24 თებერვალს დაუწესა. 

„გაერთიანებული სამეფოს ოფიციალური განცხადებაში  ტელეკომპანიები „იმედი“ და „პოს ტვ“„რუსული დეზინფორმაციის გავრცელებაში ჩართულ ორგანიზაციებად“ იყვნენ მოხსენიებული და მათი დასანქცირების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების მიზეზად ტელევიზიების მიერ რუსეთის უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შესახებ „განზრახ შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციის“ გავრცელება დასახელდა. დაწესებული სანქციები მოიცავს ამ ორგანიზაციების აქტივების გაყინვას, ტრასტის მომსახურების აკრძალვასა და დირექტორის უფლებამოსილების ჩამორთმევის შესაძლებლობას. სანქციების დოკუმენტში ორივე ტელევიზიის შემთხვევაში იდენტურ მიზეზებზეა საუბარი.

სანქცირებულ ტელევიზიებს მხარდაჭერა გამოუცხადეს „ქართული ოცნების“ ლიდერებმა. მათ შორის, ირაკლი კობახიძემ განაცხადა, რომ „არცერთ ჟურნალისტს არცერთ ტელეკომპანიაში არ გაუუარესდება მდგომარეობა“. თუმცა, მიუხედავად ამისა, ტელევიზიებს სანქციების გამო რიგი პრობლემები უკვე შეექმნათ. დასანქცირების მომდევნო დღეს „იმედის“ ვებგვერდები imedi.ge და imedinews.ge გაითიშა. 26 თებერვალს „იმედის“ მიერ გავრცელებულ პოსტში დადასტურებული იყო ფაქტი, რომ გათიშვის მიზეზი სანქციები გახდა. „რადიო თავისუფლებამ“ ინფორმირებულ წყაროებზე დაყრდნობით დაწერა, რომ „ბრიტანული სანქციების დაწესების შემდეგ პროსახელისუფლებო „იმედში“ ხელფასები ნაღდი ფულის სახით გასცეს.“ მსგავსი გადაწყვეტილების მიზეზად გამოცემას ბანკების უხერხულ მდგომარეობაში ჩაყენებისგან თავის შეკავება დაუსახელეს. აღსანიშნავია, რომ საბანკო მომსახურებაზე პრობლემების შექმნის შემდეგ „იმედმა“ საკუთარი ბანკის შექმნაც დააანონსა,  სახელწოდებით „იმედის ბანკი““, - ვკითხულობთ „სამართლიანი არჩევნების“ პუბლიკაციაში - „ახალი გვერდები სანქციების შემდეგ: როგორ ცდილობს პროპაგანდისტული მედია ფეისბუქზე რეკლამების დაბრუნებას“.

კატეგორია - საქართველო

„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ მკაცრად გმობს საქართველოს პარლამენტის მიერ ახალი საკანონმდებლო პაკეტის მიღებას, რომელიც უცხოური დაფინანსებისა და თანამშრომლობის კრიმინალიზაციას ახდენს. IPI-ს განცხადებით, ეს ქვეყნისთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი დამოუკიდებელი მედია სექტორის ფუნქციონირებს პარალიზებას მოახდენს. 

როგორც „პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ წერს, ეს ზომები საფრთხეს უქმნის დამოუკიდებელ ჟურნალისტიკასა და სამოქალაქო საზოგადოებას, მათ ფინანსური მხარდაჭერის სასიცოცხლო მნიშვნელობის წყაროებს უჭრის და ცენზურის ახალ ფორმებს აწესებს. IPI საქართველოს მოუწოდებს, დაუყოვნებლივ გააუქმოს ეს კანონები და შეწყვიტოს მედიის სამართლებრივი შევიწროება.

„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტის“ განცხადებაში ვკითხულობთ, რომ 4 მარტს მიღებული საკანონმდებლო პაკეტი მკვეთრად აფართოებს სახელმწიფო კონტროლს უცხოურ დაფინანსებაზე და აწესებს პოტენციურ სისხლისსამართლებრივ სანქციებს საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ან დონორებთან თანამშრომლობისთვის. ის ასევე, მთავრობის ლეგიტიმურობის საჯარო კრიტიკის კრიმინალიზაციას ახდენს და დამატებით ცენზურას აწესებს კრიტიკულ რეპორტაჟებზე.

„კანონი პირდაპირ გავლენას მოახდენს მედიაზე, რომელიც იღებს საერთაშორისო დაფინანსებას ჟურნალისტური პროექტებისთვის, გრანტების, ტრენინგების ან საქართველოს ფარგლებს გარეთ კონფერენციებსა თუ ღონისძიებებზე დასასწრებლად“.

IPI აღნიშნავს, რომ გარდა ამისა, კანონს შემოაქვს „ექსტრემიზმის“ დებულება, რომლითაც მთავრობის ლეგიტიმურობის „სისტემატურად“ კითხვის ნიშნის ქვეშ დაყენება ფიზიკური პირებისთვის სამ წლამდე თავისუფლების აღკვეთით ისჯება. ორგანიზაციებს, მათ შორის მედიასაშუალებებს კი, შესაძლოა, ასეთი ქმედებების ჩადენაში ბრალდების შემთხვევაში, დიდი ჯარიმები ან იძულებითი დახურვაც დაეკისროთ. 

„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტის“ განცხადებით, რეპრესიული და არადემოკრატიული კანონმდებლობის მიღება, ფართომასშტაბიან პოლიტიკურ დევნასთან ერთად, უპრეცედენტო მასშტაბით მიმდინარეობს საქართველოში, რომელიც ევროკავშირის წევრობის კანდიდატი ქვეყანაა და ოდესღაც სამხრეთ კავკასიაში დემოკრატიის შუქურად ითვლებოდა.

IPI წერს, რომ „ქართული ოცნება“ სულ უფრო მეტად ეყრდნობა რუსულ ავტორიტარულ მეთოდებს კრიტიკოსების გასაჩუმებლად, ადამიანის უფლებების შელახვისა და დემოკრატიული ინსტიტუტების დასაშლელად. საერთაშორისო ორგანიზაცია ხაზს უსვამს, რომ მმართველმა პარტიამ ეს საკანონმდებლო პაკეტი იმავე დღეს მიიღო, როდესაც საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ უარი თქვა IPI-ის მსოფლიო პრესის თავისუფლების გმირის, მზია ამაღლობელის ორწლიანი პატიმრობის გასაჩივრების განხილვაზე, რითაც კიდევ ერთხელ ადასტურებს თავის გადაწყვეტილებას, სრულად შეზღუდოს დამოუკიდებელი ჟურნალისტიკის სივრცე.

„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ კიდევ ერთხელ მოუწოდებს ევროკავშირსა და საერთაშორისო საზოგადოებას, მკაცრად უპასუხონ მმართველი პარტიის მიერ მედიისა და სამოქალაქო საზოგადოების წინააღმდეგ განხორციელებულ შეზღუდვებს, მათ შორის დამატებითი მიზნობრივი სანქციების დაწესებით. 

 
კატეგორია - საქართველო

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ კომუნიკაციების კომისიას მოუწოდებს, თავი შეიკავოს იმ შინაარსობრივი საკითხების შეფასებისგან, რაც სარედაქციო დამოუკიდებლობის ფარგლებში ჯდება და რაც საქართველოში არსებული ტრადიციითა და საერთაშორისო პრაქტიკით თვითრეგულირების საგანია. ქარტიის განცხადებით, სხვაგვარი მიდგომა, თუნდაც „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შეტანილ ბოლოდროინდელ საკამათო ცვლილებებზე დაყრდნობით, ჟურნალისტური თემის მხრიდან განხილული იქნება, როგორც ცენზურის დაწესების მცდელობა და მაუწყებლების სარედაქციო დამოუკიდებლობაში უხეში ჩარევა:

„მიმდინარე კვირიდან საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნული კომისია იწყებს მაუწყებელთა კონტენტის პროაქტიულად შესწავლას. კომისიის თქმით, მისი მოტივი ამ შემთხვევაში მაუწყებელთა შესახებ კანონითა და მაუწყებელთა ქცევის კოდექსით დადგენილი ნორმების პრაქტიკაში ამოქმედება და მაუწყებელთა ობიექტურობის „სათანადო პროცედურის საფუძველზე და მაღალი სამართლებრივი სტანდარტით“ შეფასებაა. ჟურნალისტურმა თემმა მარეგულირებელი კომისიის გეგმა სადამსჯელო ღონისძიების დაანონსებად აღიქვა და არცთუ უსაფუძვლოდ.

კომუნიკაციების ეროვნული კომისიის დამოუკიდებლობა წლებია, კითხვის ნიშნის ქვეშაა მისი საკამათო პრაქტიკისა და მაუწყებლების მიმართ შერჩევითი დამოკიდებულების გამო. ამის ერთი ნიმუშია კომისიის ბოლო განცხადება, რომელშიც ის გაერთიანებული სამეფოს მიერ დასანქცირებულ სამთავრობო პროპაგანდისტულ არხებს ექომაგება, იმ ფონზე, როცა კომისიამ ცოტა ხნის წინ მცირე ზომის სათემო მაუწყებლები  „უცხოურ ძალასთან“- რეალურად კი საქართველოს დასავლელ მეგობრებთან - თანამშრომლობის გამო გააფრთხილა. მანამდე, მან “ქართული ოცნების” საჩივრის საფუძველზე, ახალი ამბების გადაცემისას “მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვის” სამართალდამრღვევად ცნო ხელისუფლების მიმართ კრიტიკულად განწყობილი სამი ტელევიზია („ფორმულა“, „ტვ პირველი“ და „მთავარი არხი“). ასევე, კომისიამ  არ დააკმაყოფილა პროსამთავრობო ტელეკომპანია “იმედის” წინააღმდეგ შესული „მომავლის აკადემიის“ ოთხი საჩივარი და სამაუწყებლო კომპანია „ჰერეთის“  საჩივარი.

მარეგულირებელი კომისიის მანდატის გაფართოება შინაარსობრივ საკითხებში შესასვლელად არ ემსახურება არც პრესის თავისუფლების და გამოხატვის თავისუფლების განმტკიცებას და არც სამართლიანი კონკურენციისა და მედიაპლურალიზმის ხელშეწყობას. საეჭვოა ის, რომ მარეგულირებელი კომისიის შთაგონების წყარო ამ მიმართულებით გაერთიანებული სამეფოს კანონმდებლობაა. ბრიტანულ სამაუწყებლო მოდელსა და „ქართული ოცნების“ მიერ დაკანონებულ ცვლილებებს შორის მრავალი განსხვავებაა. ასეც რომ იყოს, გასათვალისწინებელია ისიც, რომ საქართველო გაერთიანებული სამეფოსგან არსებითად განსხვავდება ისეთი კრიტერიუმებით შეპირისპირებისას, როგორიცაა მაუწყებლობის მარეგულირებლისა და სასამართლო ხელისუფლების დამოუკიდებლობა და კომპეტენცია, და პოლიტიკური კლიმატი და პოლიტიკური პროცესის კლასი“.

როგორც ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია წერს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებისა და მათი გამოყენებით მაუწყებლების დევნის მიზანი სინამდვილეში სულ სხვაა - კრიტიკული მაუწყებლების ხმის ჩახშობა და საზოგადოების დატოვება პროპაგანდისტული კონტენტის პირისპირ, დამოუკიდებელი წყაროებისაგან მიღებული ინფორმაციის გარეშე.

-------------------------------------

კომუნიკაციების კომისიის მიერ 6 მარტს გაავრცელებულ განცხადებაში ვკითხულობთ, რომ „გაერთიანებული სამეფოს მიერ ორი ქართული ტელეკომპანიის წინააღმდეგ მიღებული გადაწყვეტილება, რომელთაგან ერთ-ერთი საქართველოში ყველაზე მაღალრეიტინგული მაუწყებელია, მიმართულია როგორც მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებს შორის სამართლიანი კონკურენციის შეზღუდვისკენ, ისე ჟურნალისტების პროფესიული საქმიანობის შეფერხებისკენ, რამაც საფრთხე შეიძლება შეუქმნას მედიაპლურალიზმსა და სიტყვის თავისუფლებას ქვეყანაში“. 

ComCom-ის ამავე განცხადების მიხედვით, აუცილებლად მიაჩნიათ, რომ „მომდევნო კვირიდან კომისიამ პრაქტიკაში აამოქმედოს „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონითა და „მაუწყებელთა ქცევის კოდექსით“ დადგენილი ნორმები. რათა მაუწყებელთა ობიექტურობა სათანადო პროცედურის საფუძველზე და მაღალი სამართლებრივი სტანდარტით შეფასდეს“. 

კომუნიკაციების კომისიის ამ განცხადებას გამოეხმაურა „მედიის ადვოკატირების კოალიციაც“. ორგანიზაციის შეფასებით, ის „შეიცავს მკაფიო სიგნალებს დამოუკიდებელი მედიის მიმართ შესაძლო ზეწოლისა და მუქარის შესახებ. განსაკუთრებით პრობლემურია ის გარემოება, რომ კომისია, რომელიც კანონით უნდა იყოს დამოუკიდებელი მარეგულირებელი და მედიის თავისუფლების გარანტი, საკუთარი განცხადებით ქმნის შთაბეჭდილებას, რომ მზად არის გამოიყენოს რეგულირების მექანიზმები მედიის სარედაქციო საქმიანობის შეფასებისა და კონტროლის ინსტრუმენტად“.

სამთავრობო ტელეკომპანიები: „იმედი“ და POSTV დიდმა ბრიტანეთმა 24 თებერვალს დაასანქცირა. ორივე ტელევიზიის შემთხვევაში სანქციის მიზეზად რუსეთის მიერ უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შესახებ განზრახ გავრცელებული შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციებია დასახელებული. მათთვის დაკისრებული სანქციების სიაში კი წერია: აქტივების გაყინვა, სანქციები ტრასტის სერვისებისთვის, დირექტორის დისკვალიფიკაცია.

2025 წელს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, კომუნიკაციების კომისიას აქამდე თვითრეგულირების სფეროში მოქცეული საკითხების განხილვისა და მაუწყებლების დასანქცირების შესაძლებლობა მიეცა. „ქართული ოცნების“ საჩივრების საფუძველზე კომუნიკაციების კომისიამ „მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვის“ სამართალდამრღვევებად ცნო ხელისუფლების მიმართ კრიტიკულად განწყობილი ტელევიზიები. ამასთან, ComCom-მა სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედის“ წინააღმდეგ „საქართველოს მომავლის აკადემიის“ არცერთი (4) საჩივარი არ დააკმაყოფილა. „იმედის“ წინააღმდეგ კომისიამ არ დააკმაყოფილა „სამაუწყებლო კომპანია ჰერეთის“ საჩივარიც.

 
კატეგორია - საქართველო


„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ პროტესტს გამოთქვამს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მიერ სამართლებრივი დევნის წამოწყების გამო იმ ჟურნალისტთა მიმართ, რომლებიც საპროტესტო აქციებს აშუქებენ. ქარტიის განცხადებით, სისტემური წნეხი ჟურნალისტებსა და მედიაზე ლახავს საზოგადოების უფლებას, იყოს ინფორმირებული და ქვეყნის ინტერესებს აზიანებს:

„შინაგან საქმეთა სამინისტრო განაგრძობს ჟურნალისტთა სამართლებრივ დევნას პროტესტის გაშუქებისას, უდგენს რა მათ სამართალდარღვევის ოქმებს იმ შემთხვევაშიც კი, როცა სრულიად აშკარაა, რომ ისინი კონკრეტულ ლოკაციაზე პროფესიული მოვალეობის შესასრულებლად იმყოფებოდნენ.

გასულ კვირაში ცნობილი გახდა, რომ შსს 18 თებერვალს ტროტუარზე დგომით ფეხით მოსიარულეთათვის დაბრკოლების შექმნას ედავება ფოტოგრაფ გიორგი თარხნიშვილს. თბილისის ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მოსამართლემ ამ საქმესთან დაკავშირებული მტკიცებულებები 6 მარტს გამოიკვლია და გადაწყვეტილების გამოცხადება გადადო. გიორგი თარხნიშვილის ადვოკატის თქმით, მტკიცებულებები აჩვენებს, რომ ფოტოგრაფი იმ საღამოს პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა - მას ჰქონდა მაინდენტიფიცირებელი ნიშნები, როგორიცაა წარწერა „PRESS” და ე.წ. ჟურნალისტის ბეიჯი, და მუშაობდა დიდი ზომის პროფესიული კამერით ხელში.

შსს „ტაბულას“ ჟურნალისტს მარიამ კუპრავას 7 თებერვალს საავტომობილო გზის სავალი ნაწილის გადაკეტვას ედავება. „ტაბულას“ ინფორმაციით, ამ დროს მარიამ კუპრავა პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა და „შაბათის მარშს“ აშუქებდა.

იგივეს ედავება შსს „ნეტგაზეთის“ ჟურნალისტს მარიამ ძიძარიასაც, ოღონდ 31 იანვარს. „ნეტგაზეთის“ ინფორმაციით, ამ დროს მარიამ ძიძარია „შაბათის“ მარშს აშუქებდა. მას ჰქონდა მაიდენტიფიცირებელი ნიშნები, როგორიცაა სამხრე ნიშანი „PRESS” და ჟურნალისტის ე.წ. ბეიჯი, და მუშაობდა კამერით ხელში.

მარიამ კუპრავას და მარიამ ძიძარიას საქმეებზე სასამართლომ უნდა იმსჯელოს. სამივე ჟურნალისტს 15 დღემდე ადმინისტრაციული პატიმრობა ემუქრება ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 174-ე პრიმა მუხლით.

შსს-ს დამოკიდებულება იმ ჟურნალისტების მიმართ, რომლებიც საპროტესტო აქციებს აშუქებენ, აჩენს საფუძვლიან ეჭვს, რომ სინამდვილეში სამართალდამცავი სტურუქტურების მიზანი მათი დაშინებაა და იძულება, რომ საზოგადოებამდე საპროტესტო განწყობების შესახებ ინფორმაციის მიტანა შეწყვიტონ. სისტემური წნეხი ჟურნალისტებსა და მედიაზე ლახავს საზოგადოების უფლებას, იყოს ინფორმირებული და აზიანებს ქვეყნის ინტერესებს“.

ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია შსს-ს მოუწოდებს, შეწყვიტოს ჟურნალისტების დევნა და გამოგონილ საფრთხეებზე აპელირების ნაცვლად, თავისი რესურსი მოძლიერებულ კრიმინალთან ბრძოლასა და საზოგადოებისთვის უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფაზე დახარჯოს. 

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ წევრობაზე დაფუძნებული დამოუკიდებელი ორგანიზაციაა, რომლის ხელმომწერიც 300-ზე მეტი ჟურნალისტია.

კატეგორია - საქართველო

„საქართველოს მომავლის აკადემიის“ განცხადებით, კომუნიკაციების კომისია მცდარ ინფორმაციას ავრცელებს, რომ იმ საკითხებზე, რა მიზეზითაც დიდმა ბრიტანეთმა ტელეკომპანია „იმედი“ და „პოსტ TV“ დაასანქცირა, კომისიაში საჩივარი არავის შეუტანია.

ორგანიზაცია წერს, რომ 2025 წლის ოქტომბერ-დეკემბრის პერიოდში მხოლოდ „საქართველოს მომავლოს აკადემიამ“ ტელეკომპანია „იმედის“ წინააღმდეგ კომისიაში ოთხი საჩივარი შეიტანა: „გასაჩივრებული სიუჟეტები ეხებოდა რუსული პროპაგანდის სტილში გავრცელებულ დეზინფორმაციას, რომლის მთავარი მიზანიც ევროპელი პარტნიორებისა და ქართული არასამთავრობო ორგანიზაციების გაშავებით საზოგადოებაში ანტიევროპული და პრორუსული განწყობების გაღვივება იყო“.

მომავლის აკადემის აღნიშნავს, რომ კომუნიკაციების კომისიამ მათი  არც ერთ საჩივარი არ დააკმაყოფილა და „ოთხივე შემთხვევაში ტელეკომპანია „იმედი“ აბსურდული და სამართლებრივ საფუძველს მოკლებული არგუმენტებით „გაამართლა““.

„კერძოდ, კომისიამ განაცხადა, რომ რუსული დეზინფორმაციის გავრცელებისთვის სანქცირებული ტელეკომპანია „იმედის“ ეთერში გაჟღერებული ტყუილები და მიკერძოებული უარყოფითი შეფასებები ეფუძნებოდა ჟურნალისტურ გამოძიებას და შესაბამისად, მასში გაჟღერებული ინფორმაცია არ მიეკუთვნებოდა არც ფაქტებს და არც მოსაზრებებს, არამედ წარმოადგენდა „ბრალდებებს“, ხოლო „ბრალდება“ კომისიის პოზიციით, სიზუსტის კუთხით შემოწმებას არ ექვემდებარება. ამგვარი განმარტება სრულიად წინააღმდეგობაში მოდის როგორც საერთაშორისო სტანდარტებთან, ისე საქართველოს კანონმდებლობასთან, რომელიც გამოხატვის შინაარსის შეფასებისას მხოლოდ ორ კატეგორიას,  ფაქტსა და მოსაზრებას,  იცნობს. „ბრალდება“ როგორც დამოუკიდებელი სამართლებრივი კატეგორია არც ეროვნულ კანონმდებლობაში არსებობს და არც ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრაქტიკაში.

ამ ხელოვნური კატეგორიის შემოღებით კომუნიკაციების კომისიამ რეალურად გაათავისუფლა რუსული დეზინფორმაციის გავრცელებისთვის სანქცირებული ტელეკომპანია „იმედი“ იმ ვალდებულებებისგან, რომლებიც მაუწყებლებს ეკისრებათ - უზრუნველყონ ინფორმაციის სიზუსტე, თავი შეიკავონ პირადი დამოკიდებულებების გამოხატვისგან და არ გაავრცელონ დეზინფორმაცია. ამავე დროს, კომისიამ უგულებელყო საკუთარი წინა პრაქტიკა, როდესაც კრიტიკულ ტელეკომპანიებს დაუდგინა დარღვევა ისეთი ფრაზების გამოყენებისთვის, როგორიცაა „რეჟიმი“, „გარუსება“, „კლანის სასამართლო“. 

ფაქტობრივად, კომუნიკაციების კომისიამ საკუთარი გადაწყვეტილებებით არა მხოლოდ არ უზრუნველყო მაუწყებლის ანგარიშვალდებულება, არამედ ხელი შეუწყო სანქცირებული ტელეკომპანია იმედის მიერ რუსული სტილის დეზინფორმაციული და პროპაგანდისტული ნარატივების გავრცელებას, რომლებიც ახლა უკვე საერთაშორისო დონეზეც შეფასდა როგორც რუსეთის გავლენის ოპერაციის ნაწილი“, - ვკითხულობთ „საქართველოს მომავლის აკადემიის“ განცხადებაში.

ორგანიზაცია მიიჩნევს, რომ სამწუხაროდ, კომისიის ბოლო განცხადება კიდევ უფრო შემაშფოთებელია: „კომისია, ერთი მხრივ, მედიის თავისუფლების სახელით ცდილობს დაიცვას „ქართული ოცნების“ მიერ კონტროლირებული სანქცირებული პროპაგანდისტული მაუწყებლები, ხოლო მეორე მხრივ, აანონსებს თავისუფალი და კრიტიკული მედიის ცენზურას. ამ გზით კი კომუნიკაციების კომისია თავადაც პირდაპირ იღებს პასუხისმგებლობას იმ გარემოს შექმნაზე, რომელიც ხელს უწყობს რუსული პროპაგანდის გავრცელებას საქართველოში“.

კომუნიკაციების კომისიის მიერ 6 მარტს გაავრცელებულ განცხადებაში ვკითხულობთ, რომ „გაერთიანებული სამეფოს მიერ ორი ქართული ტელეკომპანიის წინააღმდეგ მიღებული გადაწყვეტილება, რომელთაგან ერთ-ერთი საქართველოში ყველაზე მაღალრეიტინგული მაუწყებელია, მიმართულია როგორც მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებს შორის სამართლიანი კონკურენციის შეზღუდვისკენ, ისე ჟურნალისტების პროფესიული საქმიანობის შეფერხებისკენ, რამაც საფრთხე შეიძლება შეუქმნას მედიაპლურალიზმსა და სიტყვის თავისუფლებას ქვეყანაში“. კომისია აღნიშნავს, რომ „საკითხებზე, რომლებიც ზემოაღნიშნულ გადაწყვეტილებებს დაედო საფუძვლად, კომისიაში საჩივარი არავის შემოუტანია“.

ComCom-ის ამავე განცხადების მიხედვით, აუცილებლად მიაჩნიათ, რომ „მომდევნო კვირიდან კომისიამ პრაქტიკაში აამოქმედოს „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონითა და „მაუწყებელთა ქცევის კოდექსით“ დადგენილი ნორმები. რათა მაუწყებელთა ობიექტურობა სათანადო პროცედურის საფუძველზე და მაღალი სამართლებრივი სტანდარტით შეფასდეს“. 

კომუნიკაციების კომისიის ამ განცხადებას იმ დღესვე გამოეხმაურა „მედიის ადვოკატირების კოალიცია“. ორგანიზაციის შეფასებით, ის „შეიცავს მკაფიო სიგნალებს დამოუკიდებელი მედიის მიმართ შესაძლო ზეწოლისა და მუქარის შესახებ. განსაკუთრებით პრობლემურია ის გარემოება, რომ კომისია, რომელიც კანონით უნდა იყოს დამოუკიდებელი მარეგულირებელი და მედიის თავისუფლების გარანტი, საკუთარი განცხადებით ქმნის შთაბეჭდილებას, რომ მზად არის გამოიყენოს რეგულირების მექანიზმები მედიის სარედაქციო საქმიანობის შეფასებისა და კონტროლის ინსტრუმენტად“.

სამთავრობო ტელეკომპანიები: „იმედი“ და POSTV დიდმა ბრიტანეთმა 24 თებერვალს დაასანქცირა. ორივე ტელევიზიის შემთხვევაში სანქციის მიზეზად რუსეთის მიერ უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შესახებ განზრახ გავრცელებული შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციებია დასახელებული. მათთვის დაკისრებული სანქციების სიაში კი წერია: აქტივების გაყინვა, სანქციები ტრასტის სერვისებისთვის, დირექტორის დისკვალიფიკაცია.

2025 წელს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, კომუნიკაციების კომისიას აქამდე თვითრეგულირების სფეროში მოქცეული საკითხების განხილვისა და მაუწყებლების დასანქცირების შესაძლებლობა მიეცა. „ქართული ოცნების“ საჩივრების საფუძველზე კომუნიკაციების კომისიამ „მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვის“ სამართალდამრღვევებად ცნო ხელისუფლების მიმართ კრიტიკულად განწყობილი ტელევიზიები. ამასთან, ComCom-მა სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედის“ წინააღმდეგ „საქართველოს მომავლის აკადემიის“ არცერთი (4) საჩივარი არ დააკმაყოფილა. „იმედის“ წინააღმდეგ კომისიამ არ დააკმაყოფილა „სამაუწყებლო კომპანია ჰერეთის“ საჩივარიც.

 
კატეგორია - საქართველო

„საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციამ“ ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში მზია ამაღლობელის სახელით მესამე საჩივარი გააგზავნა, რომელიც არასათანადო მოპყრობას შეეხება.

„2025 წლის 12 იანვარს, დაახლოებით ღამის პირველ საათზე, აჭარის პოლიციის დეპარტამენტის შესასვლელთან პოლიციამ მზია ამაღლობელი უკანონოდ და ძალადობრივი მეთოდებით დააკავა, რის შედეგადაც მან ფიზიკური დაზიანება მიიღო და დაეხა ქურთუკი. პოლიციის დეპარტამენტის ეზოში შეყვანისას, ბათუმის პოლიციის უფროსი ირაკლი დგებუაძე, მას სიტყვიერ შეურაცხყოფას აყენებდა, აგინებდა და „სისხლით დაჭერით“ ემუქრებოდა. მან პოლიციის დეპარტამენტის ეზოში მზია ამაღლობელზე ფიზიკური ძალადობაც სცადა, თუმცა საკუთარმა თანამშრომლებმა შეაკავეს. მზია ამაღლობელის მიმართ არასათანადო მოპყრობა პოლიციის დეპარტამენტის შენობაში გაგრძელდა. გარდა ამისა, მზია ამაღლობელს რამდენიმე საათის განმავლობაში არ მიეცა უფლება, ესარგებლა ადვოკატის მომსახურებით, მას ჩხრეკა ადვოკატების დასწრების გარეშე ჩაუტარდა და ხელბორკილები, დამცირების მიზნით, ზურგს უკან დაადეს, იმის გათვალისწინებით, რომ ამის არანაირი საჭიროება არ ყოფილა“, - წერს საია.

ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში წარდგენილი საჩივრით „საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“ დავობს, რომ „ბათუმელები“/„ნეტგაზეთის“ დამფუძნებლისა და დირექტორის მიმართ დაირღვა კონვენციით გათვალისწინებული ფუნდამენტური უფლებები: მე-3 მუხლის მატერიალური ნაწილი (წამების, არაადამიანური და დამამცირებელი მოპყრობის აკრძალვა) მე-14 მუხლთან ერთობლიობაში (დისკრიმინაციის აკრძალვა), მე-3 მუხლის პროცედურული ნაწილი (არაეფექტიანი გამოძიება), მე-8 (პირადი ცხოვრების დაცულობის უფლება), მე-14 მუხლთან ერთობლიობაში (დისკრიმინაციის აკრძალვა), მე-13 (სამართლებრივი დაცვის ქმედითი საშუალების უფლება) მე-3 მუხლთან ერთობლიობაში:

დამამცირებელი მოპყრობა (მე-3 მუხლის მატერიალური ნაწილი მე-14 მუხლთან ერთობლიობაში): პოლიციის მხრიდან გამოყენებული გაუმართლებელი ფიზიკური ძალა, რამაც სხეულის დაზიანებები გამოიწვია, სახეში შეფურთხება, წყლის მიწოდებისა და საპირფარეშოთი სარგებლობის აკრძალვა და გენდერული ნიშნით განხორციელებული მძიმე სიტყვიერი შეურაცხყოფა წარმოადგენს ღირსების შემლახველ მოპყრობას. აღნიშნული ქმედებები მიზნად ისახავდა მზია ამაღლობელის დამცირებას დისკრიმინაციული მოტივით.

არაეფექტიანი გამოძიება (მე-3 მუხლის პროცედურული ნაწილი): სახელმწიფომ ვერ უზრუნველყო მზია ამაღლობელის მიმართ განხორციელებული არასათანადო მოპყრობის დამოუკიდებელი და ობიექტური გამოძიება, კერძოდ, საგამოძიებო უწყებამ შეისწავლა მხოლოდ პოლიციის დეპარტამენტის ერთი შესასვლელის ვიდეოჩანაწერი, საიდანაც მზია ამაღლობელი შენობაში საერთოდ არ შეუყვანიათ. გამოძიების არაეფექტიანობას კიდევ უფრო მკაფიოს ხდის ის გარემოება, რომ ადვოკატის წერილზე, არსებობდა თუ არა შენობის პერიმეტრზე ვიდეოჩანაწერები, შსს-ს საზოგადოებრივი უსაფრთხოების მართვის ცენტრმა „112“-მა უპასუხა, რომ მოთხოვნილი პერიოდის ჩანაწერები საერთოდ არ მოიპოვებოდა. გამოძიებამ არ გამოითხოვა ბათუმის მერიიდან დოკუმენტაცია, რომლითაც დადასტურდება, რომ გარე სათვალთვალო კამერა, რომელიც ბათუმის პოლიციის დეპარტამენტის შესასვლელსა და ეზოს აღბეჭდავს, დამონტაჟდა 2025 წლის 11 იანვრის შემდგომ. ასევე არ შეისწავლა მზია ამაღლობელის დაცვის უფლების დარღვევის მიზეზები და რეალური გარემოებები. ასევე არ არის მიღებული ერთ-ერთი ექსპერტიზის პასუხი.

გამოძიებამ რეაგირების გარეშე დატოვა პოლიციელთა ცრუ ჩვენებებიც: ირაკლი დგებუაძე ამტკიცებდა, რომ დაკავების შემდეგ აქციაზე დარჩა, თუმცა ვიდეო კადრებში ჩანს, რომ იგი მზიას ეზოში გაჰყვა და აგინებდა. ასევე, ბერდია ფერაძე და გიორგი ბჟალავა თავს დამკავებლებად ასახელებენ, მაშინ როცა კადრებით დასტურდება, რომ ბჟალავას დაკავებაში მონაწილეობა არ მიუღია. გამოძიებამ არ დააიდენტიფიცირა და არ გამოკითხა რეალური დამკავებლები, რომლებიც მზიას მიმართ განხორციელებული არასათანადო მოპყრობის უშუალო მოწმეები არიან. ამასთანავე, მიუხედავად იმისა, რომ სასამართლო პროცესზე ირაკლი დგებუაძემ აღიარა, რომ სწორედ ის აგინებს მზია ამაღლობელს, მზია ამაღლობელი დღემდე არ არის დაზარალებულად ცნობილი.

პირადი და ოჯახური ცხოვრების დაცულობის ხელყოფა (მე-8 მუხლი მე-14 მუხლთან ერთობლიობაში): პოლიციის შენობაში, ადვოკატის გარეშე ჩატარებული ჩხრეკა და ხელბორკილების გამოყენება ყოველგვარი უსაფრთხოების რისკის არარსებობის პირობებში, წარმოადგენს პირადი ცხოვრების დაცულობის უფლებაში გაუმართლებელ და არაპროპორციულ ჩარევას. ვინაიდან ეს ზომები მზია ამაღლობელის მიმართ მხოლოდ მისი დამცირების მიზნით, ცინიკური და გენდერულად დისკრიმინაციული მოტივით იქნა გამოყენებული და სცილდებოდა სამართლებრივ ფარგლებს.

სამართლებრივი დაცვის ქმედითი საშუალების უფლება (მე-13 მუხლი მე-3 მუხლთან ერთობლიობაში): ქვეყნის შიგნით არ არსებობს ეფექტიანი მექანიზმი, რათა პირმა მიიღოს დაზარალებულის სტატუსი. მას შემდეგ, რაც სპეციალური საგამოძიებო სამსახური გაუქმდა, საქმე აჭარის პროკურატურამ გადაიბარა და გამოიკვეთა მანკიერი პრაქტიკა. კერძოდ, პროკურატურა მომჩივნის ადვოკატის მოთხოვნებს დაზარალებულის სტატუსის მინიჭების შესახებ წერილობით არ პასუხობს, ხოლო სასამართლო კი, თავის მხრივ, ფორმალისტური მიდგომით უარს ამბობს საჩივრის განხილვაზე იმ მოტივით, რომ არ არსებობს პროკურატურის წერილობითი უარი. პროკურატურის მხრიდან პასუხის გაუცემლობამ და სასამართლოს ამგვარმა პოზიციამ მზია ამაღლობელი დატოვა დაცვის რეალური საშუალების გარეშე, რამაც შეუძლებელი გახადა დარღვეული უფლებების აღდგენა ეროვნულ დონეზე“.

სტრასბურგის სასამართლო უკვე განიხილავს მზია ამაღლობელის 2 საქმეს. პირველი ეხება ამაღლობელის მიმართ აღკვეთის ღონისძიების სახით პატიმრობის უკანონო გამოყენებას, სადაც საიამ წერილობითი შეპასუხება სახელმწიფოს პოზიციაზე უკვე წარადგინა, ხოლო მეორე საჩივარი, რომელიც მზიას ადმინისტრაციულ დაკავებას და მასთან დაკავშირებულ დარღვევებს უკავშირდება, ევროპულმა სასამართლომ უკვე დაარეგისტრირა.

უზენაესმა სასამართლომ მზია ამაღლობელის საჩივარი განსახილველად არ მიიღო. ეს ნიშნავს, რომ ძალაში დარჩა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება და დავა დასრულებულია. მის მიმართ სასამართლოების მიერ მიღებული გადაწყვეტილების საქართველოში გასაჩივრება აღარ შეიძლება.

ამაღლობელის ადვოკატები ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს განაჩენის გაუქმებას, მის ნაცვლად გამამართლებელი განაჩენის გამოტანასა და კონკრეტული საოქმო განჩინებების კანონიერების საკითხის განხილვას ითხოვდნენ. თავის მხრივ, უზენაესი სასამართლოსგან სააპელაციო სასამართლოს განაჩენში ცვლილებას და ამაღლობელისთვის ბრალის დამძიმებას ითხოვდა მზია ამაღლობელის საქმის პროკურორი თორნიკე გოგეშვილი.

მზია ამაღლობელი 1 წელია უკანონო პატიმარია. 2025 წლის 6 აგვისტოს, მას ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლე ნინო სახელაშვილმა 2-წლიანი პატიმრობა მიუსაჯა. „ბათუმელები“/„ნეტგაზეთის” დამფუძნებელსა და დირექტორს ბათუმის პოლიციის უფროსისთვის, ირაკლი დგებუაძისთვის სილის გაწვნის გამო პოლიციელზე თავდასხმას ედავებოდნენ, თუმცა მოსამართლემ ამაღლობელს ბრალი გადაუკვალიფიცირა და ის დამნაშავედ სისხლის სამართლის კოდექსის 353-ე მუხლის პირველი ნაწილით ცნო. მზია ამაღლობელისთვის გამოტანილი განაჩენი ძალაში დატოვა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლომაც.

 
კატეგორია - საქართველო

 

„პუბლიკის“ ინფორმაციით, გამოცემის ორი ჟურნალისტისთვის, ქეთო მიქაძისა და ალექსანდრე ქეშელაშვილისთვის პროფესიულ საქმიანობაში ხელშეშლის გამო ბრალდებულებს, 39 წლის ლევან ზარდიაშვილსა და 26 წლის საბა მინდიაშვილს მოსამართლე მზია გარშაულიშვილმა 3000-3000 ლარის გირაო შეუფარდა. წინასასამართლო სხდომის თარიღად კი 16 აპრილი, 16:00 განისაზღვრა.

გამოცემის ცნობით, აღკვეთის ღონისძიების სახით გირაოს გამოყენების შუამდგომლობის დასაბუთებისას, პროკურორმა ლაშა გამყრელიძემ განაცხადა, რომ „მომატებულია საფრთხე მორიგი ახალი დანაშაულის ჩადენისა, ვინაიდან ბრალდებულებმა იცოდნენ, რომ [„პუბლიკის“ ჟურნალისტები] ასრულებდნენ პროფესიულ მოვალეობას ერთ-ერთი საპროტესტო აქციის დროს, რა დროსაც ხელი შეუშალეს ჟურნალისტურ საქმიანობაში, რის გამოც ჟურნალისტებს არ ჰქონდათ შესაძლებლობა ინფორმაციის მოპოვებისა და გავრცელებისა“.

როგორც „პუბლიკა“ წერს, პროკურორმა ყურადღება გაამახვილა ერთ-ერთი ბრალდებულის, ლევან ზარდიაშვილის ნასამართლეობასა და სხვა ფორმალურ საფუძვლებზეც - მოწმეებზე ზემოქმედებისა და მტკიცებულებების განადგურების საფრთხეებზე:

„პროკურატურის პოზიციის საპასუხოდ ბრალდებულები აღკვეთის ღონისძიების სახით გირაოს გამოყენებას დაეთანხმნენ, თუმცა მოსამართლეს თანხის შემცირება და გადახდის ვადის გაზრდა სთხოვეს [პროკურატურა 20 დღეს მოითხოვდა].

ბრალდებულმა ლევან ზარდიაშვილმა განაცხადა, რომ არის დროებით უმუშევარი, „არ აქვს საშუალება, რომ გადაიხადოს 3000 ლარი“ და სასამართლოს შეღავათის გაწევა სთხოვა.

საბა მინდიაშვილმა კი მოსამართლის შეკითხვის საპასუხოდ აღნიშნა, რომ გამგეობაში მუშაობს.

„წეღან ვუთხარი [პროკურორს], რომ ქორწილი მაქვს-მეთქი და თუ დამეთანხმება, რომ დამიკლოს გირაოს თანხა, გამიხარდება… გამგეობის თანამშრომელი ვარ“, – თქვა საბა მინდიაშვილმა“. 

ლევან ზარდიაშვილსა და საბა მინდიაშვილს ბრალი სისხლის სამართლის კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილით აქვთ წარდგენილი, რაც ისჯება ჯარიმით ან საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომით ან გამასწორებელი სამუშაოთი ანდა შინაპატიმრობით ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე.

საქმე ეხება 2025 წლის 8 სექტემბერს, თბილისში, კახა კალაძის საარჩევნო შტაბის წინ, „ქართული ოცნების“ მხარდამჭერებსა და პროევროპული აქციის მონაწილეებს შორის მიმდინარე დაპირისპირების გაშუქებისას, „პუბლიკის“ ჟურნალისტ ქეთო მიქაძეზე ძალადობისა და ტელეფონის წართმევის, ხოლო გამოცემის მეორე ჟურნალისტისთვის, ალექსანდრე ქეშელაშვილისთვის ჟურნალისტურ საქმიანობაში ხელის შეშლის ფაქტებს. ქეშელაშვილს „ქართული ოცნების“ შტაბთან დაპირისპირების გაშუქებისას, პირდაპირი ეთერის დროს ხელზე დაარტყეს, ტელეფონი გააგდებინეს და წაართვეს. მან ტელეფონი მოგვიანებით კოლეგის დახმარებით დაიბრუნა.

იმავე ღამით, კალაძის შტაბთან მომხდარი დაპირისპირების გაშუქებისას საქმიანობაში ხელი ჯამში 6 ჟურნალისტს შეუშალეს

კატეგორია - საქართველო

 

შინაგან საქმეთა სამინისტრო ფოტოგრაფ გიორგი თარხნიშვილს, 2025 წლის 18 დეკემბერს, პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას, ტროტუარზე დგომით ფეხით მოსიარულეთათვის დაბრკოლების შექმნას ედავება. 

თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მოსამართლე დავით მაკარაძემ ჟურნალისტის ე.წ. „ტროტუარის საქმეზე“ მტკიცებულებები დღეს, 6 მარტს გამოიკვლია და განაჩენის გამოცხადება გადადო.

„საბუთებიც წარვადგინეთ, რომ ჟურნალისტია, „ბეიჯებიც“, რაც ეკეთა. ქუდზეც აწერია - PRESS, დიდი ფოტოკამერა უჭირავს ხელში. ეს ყველაფერი ამტკიცებს, რომ პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა და შსს-ს წარმოდგენილ ვიდეოშიც ჩანს, რომ ფოტოს ან ვიდეოს იღებს“, - თქვა თარხნიშვილის ადვოკატმა, გიორგი ტაბატაძემ „მედიაჩეკერთან“ საუბრისას.

ე.წ. „ტროტუარის საქმეები“ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 174-ე პრიმა მუხლით განიხილება. 2026 წლის იანვრიდან მოყოლებული ამ საქმეებზე სასამართლომ მოქალაქეთა ნაწილს სიტყვიერი შენიშვნა გამოუცხადა, ნაწილი კი ადმინისტრაციულ პატიმრობაში გაუშვა. 

დღესვე ცნობილი გახდა, რომ შსს პროფესიული მოვალეობის შესრულების დროს  „გზის გადაკეტვას“ ედავება გამოცემა „ტაბულას“ ჟურნალისტს, მარიამ კუპრავასაც. „ტაბულას“ ცნობით, 7 თებერვალს, მარიამ კუპრავა რუსთაველის გამზირზე პროფესიულ მოვალეობას ასრულებდა, ის პარლამენტთან მიმდინარე აქციას, შაბათის მარშს აშუქებდა.

„საერთაშორისო გამჭვირვალობა-საქართველო“ 2025 წლის ნოემბერში გამოქვეყნებულ კვლევაში პროტესტის გაშუქებისას მედიის წარმომადგენლების მიმართ ჩადენილ დანაშაულებს მიმოიხილავს და წერს, რომ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში, განსაკუთრებით საგანგაშო ტენდენციად იქცა ჟურნალისტებისა და მედიის წარმომადგენლების უკანონო დაკავება, რომელთა რიცხვმაც შემაშფოთებელ ნიშნულს მიაღწია. „მხოლოდ ბოლო 1 წლის განმავლობაში, მედიის 26 წარმომადგენელი დააკავეს, მათგან ნახევარზე მეტი, ბოლო 1 თვეში ადმინისტრაციული წესით - ე.წ. გზის ხელოვნურად გადაკეტვის საბაბით“.

TI-ის კვლევის მიხედვით, კიდევ ერთი მავნე ტენდენცია, რაც ერთწლიანი საპროტესტო ციკლის პერიოდში გამოვლინდა, ჟურნალისტური საქმიანობის შესრულებისას, მედიის წარმომადგენლების ე.წ. გზის ხელოვნურად გადაკეტვის საბაბით დაჯარიმებაა. „ბოლო 1 წლის განმავლობაში, 40-მდე ასეთი შემთხვევა დაფიქსირდა. აშკარაა, რომ საპროტესტო აქციებზე სამართალდამცველი სტრუქტურების მხრიდან ჟურნალისტური საქმიანობის, როგორც ფაქტის  უგულებელყოფა და პროფესიული მოვალეობის შესრულებისთვის მედიის წარმომადგენლების სოლიდური თანხებით დაჯარიმება, ჟურნალისტების დაშინებისა და სულ უფრო მეტად შევიწროების მიზანს ემსახურება, რათა საბოლო ჯამში, მათთვის დამატებითი ფინანსური წნეხი პროფესიაზე უარის თქმის წინაპირობა გახდეს“.

 

კატეგორია - საქართველო


კომუნიკაციების კომისია აცხადებს, რომ ის, როგორც მაუწყებლობის სფეროს მარეგულირებელი „პასუხისმგებელია უზრუნველყოს მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების თავისუფლება, გამოხატვის თავისუფლება, მედიაპლურალიზმი და სტაბილური მედიაგარემო საქართველოში“. 

ComCom-ი წერს, რომ „გაერთიანებული სამეფოს მიერ ორი ქართული ტელეკომპანიის წინააღმდეგ მიღებული გადაწყვეტილება, რომელთაგან ერთ-ერთი საქართველოში ყველაზე მაღალრეიტინგული მაუწყებელია, მიმართულია როგორც მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებს შორის სამართლიანი კონკურენციის შეზღუდვისკენ, ისე ჟურნალისტების პროფესიული საქმიანობის შეფერხებისკენ, რამაც საფრთხე შეიძლება შეუქმნას მედიაპლურალიზმსა და სიტყვის თავისუფლებას ქვეყანაში. 

მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების თავისუფლების შეზღუდვა მხოლოდ მტკიცებულების მაღალი სტანდარტით, განსაკუთრებული საფუძვლითა და საგანგებო კანონისმიერი პროცედურით არის დასაშვები. ამ ფონზე აღსანიშნავია, რომ საკითხებზე, რომლებიც ზემოაღნიშნულ გადაწყვეტილებებს დაედო საფუძვლად, კომისიაში საჩივარი არავის შემოუტანია“.

კომუნიკაციების კომისია აღნიშნავს, რომ „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონი და „მაუწყებელთა ქცევის კოდექსი“, „რომლებიც პროგრამების შინაარსობრივი რეგულირების თვალსაზრისით გაერთიანებული სამეფოს კანონმდებლობას ეფუძნება და მედიის თავისუფლების საერთაშორისო სტანდარტებს შეესატყვისება“, მას მედიაში ობიექტურობის სტანდარტების დაცვის ვალდებულებას ანიჭებს. „რაც შეეხება მედიის შინაარსობრივი რეგულირების საკითხს, მიუხედავად კანონის არსებობისა, კომისია თითქმის ერთი წელია მხოლოდ საჩივრებზე რეაგირებს და თავად მაუწყებლების მიმართ ამავე კანონით ადმინისტრაციული წარმოება არ დაუწყია“.

ComCom-ის განცხადებით, ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებითა და მედიაგარემოში არსებული გამოწვევების ანალიზის საფუძველზე, აუცილებლად მიაჩნიათ, „მომდევნო კვირიდან კომისიამ პრაქტიკაში აამოქმედოს „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონითა და „მაუწყებელთა ქცევის კოდექსით“ დადგენილი ნორმები. რათა მაუწყებელთა ობიექტურობა სათანადო პროცედურის საფუძველზე და მაღალი სამართლებრივი სტანდარტით შეფასდეს. აქვე ხაზგასასმელია, რომ ეს გადაწყვეტილება ნებისმიერ შემთხვევაში უნდა მიღებულიყო სწორი და დაბალანსებული მედიაპრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის, დღევანდელმა მოცემულობამ კი საკითხი და მისი გადაწყვეტის აუცილებლობა კიდევ უფრო აქტუალური გახადა“.

24 თებერვალს, დიდმა ბრიტანეთმა სამთავრობო ტელეკომპანიები: „იმედი“ და POSTV დაასანქცირა. ორივე ტელევიზიის შემთხვევაში სანქციის მიზეზად რუსეთის მიერ უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შესახებ განზრახ გავრცელებული შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციებია დასახელებული. მათთვის დაკისრებული სანქციების სიაში კი წერია: აქტივების გაყინვა, სანქციები ტრასტის სერვისებისთვის, დირექტორის დისკვალიფიკაცია.

2025 წელს, „მაუწყებლობის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებებით, კომუნიკაციების კომისიას აქამდე თვითრეგულირების სფეროში მოქცეული საკითხების განხილვისა და მაუწყებლების დასანქცირების შესაძლებლობა მიეცა. მათ საფუძველზე ComCom-მა „უცხოური ძალისგან“ დაფინანსების მიღების შეწყვეტა დაავალა ტელე და რადიო მაუწყებლებს: „ფორმულა“, „ფორმულა მულტიმედია“, „ჟურნალისტთა კავშირი ხალხის ხმა“(რადიო „მარნეული), „რადიო-ტვ ნორი“ და „სისტემა გამა“. კომისიამ რადიო „მარნეული“ წერილობით გააფრთხილა ამერიკული ორგანიზაცია „დემოკრატიის ეროვნული ფონდიდან“ (NED) შემოსავლის სახით 32 541.60 ლარის მიღების გამოც. „ქართული ოცნების“ საჩივრების საფუძველზე კომუნიკაციების კომისიამ კრიტიკული ტელევიზიები სამართალდამრღვევებად ცნო „მიუკერძოებლობის პრინციპის დარღვევისთვისაც“. ამასთან, ComCom-მა  სამთავრობო ტელეკომპანია „იმედის“ წინააღმდეგ „საქართველოს მომავლის აკადემიის“ არცერთი (4) საჩივარი არ დააკმაყოფილა. „იმედის“ წინააღმდეგ კომისიამ არ დააკმაყოფილა „სამაუწყებლო კომპანია ჰერეთის“ საჩივარიც.







კატეგორია - საქართველო

(ფოტო: „პუბლიკა“)


„პუბლიკის“ ინფორმაციით, გამოცემის ორი ჟურნალისტისთვის პროფესიულ საქმიანობაში ხელის შეშლის მუხლით პროკურატურამ ორ პირს, ლევან ზარდიაშვილსა და საბა მინდიაშვილს ბრალი წარუდგინა. 

„“პუბლიკას“ საქმის გამომძიებელმა უთხრა, რომ ბრალის წარდგენა მოხდა დღეს, 5 მარტს. შეკითხვაზე, როდის მიმართავენ სასამართლოს აღკვეთი ღონისძიების შეფარდებაზე – გვიპასუხა, რომ აღნიშნულს „პროკურორი გადაწყვეტს“. მისივე ცნობით, საქმეზე ბრალდებულები დაკავებულები არ არიან“, - წერს გამოცემა.

ლევან ზარდიაშვილსა და საბა მინდიაშვილს ბრალი სისხლის სამართლის კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილით აქვთ წარდგენილი, რაც ისჯება ჯარიმით ან საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომით ან გამასწორებელი სამუშაოთი ანდა შინაპატიმრობით ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე.

საქმე ეხება 2025 წლის 8 სექტემბერს, თბილისში, კახა კალაძის საარჩევნო შტაბის წინ, „ქართული ოცნების“ მხარდამჭერებსა და პროევროპული აქციის მონაწილეებს შორის მიმდინარე დაპირისპირების გაშუქებისას, „პუბლიკის“ ჟურნალისტ ქეთო მიქაძეზე ძალადობისა და ტელეფონის წართმევის, ხოლო გამოცემის მეორე ჟურნალისტისთვის, ალექსანდრე ქეშელაშვილისთვის ჟურნალისტურ საქმიანობაში ხელის შეშლის ფაქტებს. ქეშელაშვილს „ქართული ოცნების“ შტაბთან დაპირისპირების გაშუქებისას, პირდაპირი ეთერის დროს ხელზე დაარტყეს, ტელეფონი გააგდებინეს და წაართვეს. მან ტელეფონი მოგვიანებით კოლეგის დახმარებით დაიბრუნა. 

იმავე ღამით, კალაძის შტაბთან მომხდარი დაპირისპირების გაშუქებისას საქმიანობაში ხელი ჯამში 6 ჟურნალისტს შეუშალეს