ხვალ, 11 მაისს, 14:00 საათზე, ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლე ალექსანდრე გოგუაძე „ბათუმელები“/„ნეტგაზეთის“ დამფუძნებლის, მზია ამაღლობელის ადმინისტრაციული დაკავების კანონიერების საკითხს განიხილავს.

მზია ამაღლობელის ინტერესების დამცველის, „საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ იურისტის, ნინო ხუციშვილის განმარტებით, იმ მოტივით, რომ ამაღლობელი ადმინისტრაციულ საქმეზე სამართალდამრღვევად იყო ცნობილი, ბათუმის საქალაქო სასამართლომ მიიჩნია, რომ დაკავების კანონიერებაზე მსჯელობას სამართლებრივი საფუძველი არ ჰქონდა და აღნიშნული საჩივარი თავდაპირველად წარმოებაში არ მიიღო, თუმცა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით, საჩივარი ისევ პირველ ინსტანციას დაუბრუნდა.

2025 წლის 11-12 იანვარს, მზია ამაღლობელი შინაგან საქმეთა სამინისტროს ბათუმის საქალაქო სამმართველოს შენობის წინ გამართულ საპროტესტო აქციაზე ორჯერ დააკავეს. პირველად ის შსს-ს პოლიციის დეპარტამენტის შესასვლელთან მდებარე დამხმარე ნაგებობაზე სტიკერის - წარწერით „იფიცება საქართველო“ გაკვრის გამო დააკავეს. სწორედ აღნიშნული დაკავების კანონიერებას შეისწავლის 11 მაისს ბათუმის საქალაქო სასამართლო. 

მეორედ ამაღლობელი სისხლის სამართლის წესით, ბათუმის პოლიციის მაშინდელი უფროსისთვის, ირაკლი დგებუაძისთვის სილის გაწვნის გამო დააკავეს. 2025 წლის 6 აგვისტოს, ბათუმის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლე ნინო სახელაშვილმა მას 2-წლიანი პატიმრობა მიუსაჯა.

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის“ განცხადებით, ჟურნალისტზე თავდასხმა პროფესიული საქმიანობის გამო კატეგორიულად მიუღებელია და დამნაშავე უნდა დაისაჯოს. ქარტია „მთის ამბები“/„საქართველოს ამბების“ დამფუძნებელზე, გელა მთივლიშვილზე მომხდარ თავდასხმას ეხმაურება და აცხადებს: 

„9 მაისს, გვიან საღამოს, ტელეკომპანია „ფორმულას“ ეთერში გადაცემა „ღია სივრცის“ დასრულების შემდეგ, მცირე და საშუალო ჰესების ასოციაციის ხელმძღვანელი გიორგი მარგებაძე, რომელიც გადაცემაში სტუმრის სტატუსით მონაწილეობდა, თავს დაესხა ამავე გადაცემის მეორე მონაწილეს, ჟურნალისტ გელა მთივლიშვილს, და სახის არეში დაზიანება მიაყენა. ამის შესახებ ჟურნალისტმა ფეისბუქის პირად გვერდზე დაწერა.

გადაცემაში სტუმრები მცირე ჰესების დაგეგმილი მშენებლობების გარემოსა და ადგილობრივ მოსახლეობაზე შესაძლო გავლენაზე და ჰესების მიმართ „ქართულ ოცნებასთან“ დაახლოებული პირების მხრიდან შესაძლო კორუფციულ ინტერესზე მსჯელობდნენ.

„ფორმულას“ ინფორმაციით, ამ ფაქტზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 126-ე მუხლითაა დაწყებული, რაც ძალადობას გულისხმობს.

ქარტიისთვის კატეგორიულად მიუღებელია ძალადობა ჟურნალისტზე მისი პროფესიული საქმიანობის გამო.

გელა მთივლიშვილი, მაღალკვალიფიციური საგამოძიებო სიუჟეტების გამო, რითაც ის ააშკარავებს ქვეყანაში არსებულ სისტემურ პრობლემებს, კორუფციასა და ადამიანის უფლებების დარღვევებს, არაერთხელ გამხდარა „ქართული ოცნების“ მთავრობის მაღალჩინოსნებისა თუ რიგითი ჩინოვნიკების და „ქართულ ოცნებასთან“ აფილირებული პირების მხრიდან თავდასხმისა და აგრესიის სამიზნე.

„ქართული ოცნების“ მაღალი ეშელონებიდან წახალისებული ძალადობა ჟურნალისტებზე, არაეფექტური გამოძიება და პოლიტიკურ ინტერესს დაქვემდებარებული მართლმსაჯულება აჩენს დაუსჯელობის განცდას. ჟურნალისტების მიმართ ამგვარი დამოკიდებულების გამო  საერთაშორისო ინდექსებში საქართველოს შედეგები მკვეთრად არის გაუარესებული  და ეს საქართველოს იმ არადემოკრატიულ ქვეყნებთან და რეჟიმებთან აახლოვებს, რომელთა მიმართაც საერთაშორისო საზოგადოებას კითხვები მრავალი წელია აქვს“. 

ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია სოლიდარობას უცხადებს გელა მთივლიშვილს და მასზე თავდასხმის ფაქტის სწრაფ და ეფექტურ გამოძიებას ითხოვს.

მთივლიშვილზე გუშინ მომხდარ თავდასხმას განცხადებით გამოეხმაურა „მედიის ადვოკატირების კოალიციაც“.

„ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როდესაც გელა მთივლიშვილი ხდება მუქარის, ზეწოლისა და ძალადობის სამიზნე. წლების განმავლობაში, მის წინააღმდეგ არაერთი აგრესიული კამპანია მიმდინარეობდა, მათ შორის „ქართული ოცნების“ მაღალი თანამდებობის პირების მხრიდან. დაუსჯელობა და ფორმალური მართლმსაჯულება არა თუ ვერ უზრუნველყოფს ჟურნალისტების დაცვას და ძალადობის ეფექტიან გამოძიებას, პირიქით,  ახალისებს მსგავს დანაშაულებს და მედიის წარმომადგენლებისთვის კიდევ უფრო საშიშ გარემოს ქმნის“, - ვკითხულობთ კოალიციის განცხადებაში. 

----------------------------------------------------

ჟურნალისტმა გელა მთივლიშვილი გუშინ სოციალურ ქსელში გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ტელეკომპანია „ფორმულას“ ეთერში გადაცემა „ღია სივრცის“ დასრულებისთანავე თავს დაესხნენ: 

„ეთერიდან გამოსვლისთანავე თავს დამესხა ჰესების ლობისტი, „ქართული ოცნების“ მოძველბიჭო ელემენტი მარგებაძე. სახე მაქვს დაზიანებული. მივედი პოლიციაში. პასუხს აგებს!“

გიორგი მარგებაძე მცირე და საშუალო ჰესების ასოციაციის ხელმძღვანელია, ის სწორედ ამ ეთერის სტუმარი იყო.  

შსს-მ დღეს დილით მედიასაშუალებებს განუცხადა, რომ გელა მთივლიშვილზე თავდასხმის ფაქტზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 126-ე მუხლით დაიწყო, რაც ძალადობას გულისხმობს. 

„მედიის ადვოკატირების კოალიცია“ „მთის ამბები“/„საქართველოს ამბების“ დამფუძნებელზე, გელა მთივლიშვილზე გუშინ მომხდარ თავდასხმას ეხმიანება და აცხადებს, რომ დამოუკიდებელი და პროფესიონალი ჟურნალისტის წინააღმდეგ ძალადობა აზიანებს მედიის თავისუფლებას, დემოკრატიას და საზოგადოების შესაძლებლობას, მიიღოს თავისუფალი ინფორმაცია.

„ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როდესაც გელა მთივლიშვილი ხდება მუქარის, ზეწოლისა და ძალადობის სამიზნე. წლების განმავლობაში, მის წინააღმდეგ არაერთი აგრესიული კამპანია მიმდინარეობდა, მათ შორის „ქართული ოცნების“ მაღალი თანამდებობის პირების მხრიდან. დაუსჯელობა და ფორმალური მართლმსაჯულება არა თუ ვერ უზრუნველყოფს ჟურნალისტების დაცვას და ძალადობის ეფექტიან გამოძიებას, პირიქით,  ახალისებს მსგავს დანაშაულებს და მედიის წარმომადგენლებისთვის კიდევ უფრო საშიშ გარემოს ქმნის.

გელა მთივლიშვილი არის გამორჩეული პროფესიონალი ჟურნალისტი, რომელიც წლების განმავლობაში პრინციპულად აშუქებს საზოგადოებისთვის მნიშვნელოვან საკითხებს და იძიებს კორუფციის, ძალაუფლების ბოროტად გამოყენებისა და ადამიანის უფლებების დარღვევის ფაქტებს.

საქართველოში მედიის გარემოს მძიმე გაუარესებას ადასტურებს „რეპორტიორები საზღვრებს გარეშეს“ (RSF) შეფასებაც. მიმდინარე წლის მონაცემებით, ქვეყანამ მედიის თავისუფლების ინდექსში კიდევ 21 პოზიციით დაიხია უკან, ხოლო ბოლო წლებში ჯამურად - 75 პოზიციით, რაც „ქართული ოცნების“ პირობებში მედიის წინააღმდეგ მიზანმიმართული ზეწოლის ნათელი მაჩვენებელია“, - ვკითხულობთ კოალიციის განცხადებაში. 

„მედიის ადვოკატირების კოალიცია“ სრულ სოლიდარობას უცხადებს გელა მთივლიშვილს, „რომელსაც სხვა პროფესიონალ მედიის წარმომადგენლებთან ერთად, ურთულეს პირობებში უწევს საქმიანობა. ჟურნალისტებზე ძალადობის დაუსჯელობა უნდა დასრულდეს“.

ჟურნალისტმა გელა მთივლიშვილი გუშინ სოციალურ ქსელში გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ტელეკომპანია „ფორმულას“ ეთერში გადაცემა „ღია სივრცის“ დასრულებისთანავე თავს დაესხნენ: 

„ეთერიდან გამოსვლისთანავე თავს დამესხა ჰესების ლობისტი, „ქართული ოცნების“ მოძველბიჭო ელემენტი მარგებაძე. სახე მაქვს დაზიანებული. მივედი პოლიციაში. პასუხს აგებს!“

გიორგი მარგებაძე მცირე და საშუალო ჰესების ასოციაციის ხელმძღვანელია, ის სწორედ ამ ეთერის სტუმარი იყო.  

შსს-მ დღეს დილით მედიასაშუალებებს განუცხადა, რომ გელა მთივლიშვილზე თავდასხმის ფაქტზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 126-ე მუხლით დაიწყო, რაც ძალადობას გულისხმობს. 

ტელეკომპანია „ფორმულას“ გადაცემაში - „ნამდვილი ამბავი ელისო ჯარიაშვილთან“  გასული საგამოძიებო სიუჟეტიდან 2 დღეში, პროკურატურამ განაცხადა, რომ ჟურნალისტ გურამ როგავაზე თავდამსხმელი დააკავა. 

საქართველოს პროკურატურის დღევანდელი განცხადებით, 2024 წლის საპროტესტო აქციების აქციების დროს გურამ როგავას, დემონსტრანტ ზვიად მაისაშვილისა და პოლიტიკოს ლევან ხაბეიშვილის მიმართ განხორციელებული ძალადობის ფაქტებზე იდენტიფიცირებული და დაკავებულია სამი ყოფილი და ერთი მოქმედი სპეცრაზმელი, ასევე, ერთი შინაგან საქმეთა სამინისტროს დაცვის პოლიციის დეპარტამენტის მოქმედი თანამშრომელი. 

უწყების ცნობითვე, ხუთივე დაკავებულს ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 333-ე მუხლის მე-3 ნაწილის ბ ქვეპუნქტით წარედგინება, რაც სამსახურებრივი უფლებამოსილების ძალადობით გადამეტებას გულისხმობს, ხოლო გურამ როგავას ეპიზოდზე დაკავებულ პირს დამატებით წარედგინება ბრალდება 154-ე მუხლის მე-2 ნაწილით, ჟურნალისტისთვის პროფესიულ საქმიანობაში ძალადობით, უკანონოდ ხელის შეშლის ფაქტზე. წარდგენილი ბრალდებები სასჯელის სახედ და ზომად 5-დან 8 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. გენერალური პროკურორის, გიორგი გვარაკიძის განცხადებით, ხუთი ბრალდებულიდან ორი პირი უკვე პატიმრობაში იმყოფება სხვა სისხლის სამართლის და ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევის ფაქტებთან დაკავშირებით, ხოლო სამი ბრალდებული დღეს დააკავეს. 

გიორგი გვარაკიძის ბრიფინგის შემდეგ, ვიდეო მიმართვა გაავრცელა გურამ როგავამაც. ჟურნალისტი აღნიშნავს, რომ მისი ინფორმაციით, დაკავებულებს შორის არ არის ის პირი, ვისზეც მათ წყარომ ინფორმაცია მიაწოდა.

5 მაისს, ტელეკომპანია „ფორმულას“ გადაცემაში - „ნამდვილი ამბავი ელისო ჯარიაშვილთან“ გასული საგამოძიებო რეპორტაჟით, ჟურნალისტებმა გურამ როგავაზე სავარაუდო თავდამსხმელის ვინაობა გაარკვიეს, რომელიც მათ სხვადასხვა წყაროზე დაყრდნობით, შინაგან საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელი იყო. სიუჟეტის ეთერში გასვლის შემდეგ, მეორე დღეს, პროკურატურამ გამოკითხვაზე დაიბარა გადაცემის წამყვანი, ელისო ჯარიაშვილი. დღეს დაკითხეს გურამ როგავაც.

გურამ როგავას 2024 წლის 29 ნოემბერს, გვიან ღამით, რუსთაველზე მიმდინარე პროევროპული აქციის დაშლის პირდაპირ ეთერში გაშუქებისას თავს დაესხა სპეცრაზმელი. მან კისრის მე-7 მალის (მოტეხილობა) და სახის ძვლების მოტეხილობა მიიღო. როგავა დაზარალებულად ცნეს, თუმცა თავდამსხმელი დაკავებული ამ დრომდე არ იყო.

ხელვაჩაურში, სინდისის პატიმრების ოჯახის წევრების მოსახლეობასთან შეხვედრის გაშუქების დროს „აჭარა თაიმსის“ დამფუძნებელს, სულხან მესხიძეს და „ბათუმელების“ ჟურნალისტს, ლელა დუმბაძეს პროფესიული მოვალეობის შესრულებაში ხელი შეუშალეს და სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენეს. 

„ხელვაჩაურში, პატიმრების მშობლებსა და მედიის წარმომადგენლებს მერიასთან სიტყვიერად დაუპირისპირდნენ. ადგილზე იყო ფიზიკური ანგარიშწორების მცდელობაც. 

პირები, რომლებიც აგრესიით გამოირჩეოდნენ, ვინაობის შესახებ არაფერს ამბობდნენ, თუმცა „აჭარა თაიმსმა“ გაარკვია, რომ ისინი საჯარო მოხელეები არიან“, -  წერს გამოცემა სოციალურ ქსელში და მომხდარის ამსახველ ვიდეოს ავრცელებს. 

„ბათუმელების“ ჟურნალისტმა, ლელა დუმბაძემ კი „მედიაჩეკერთან“ საუბრისას თქვა, რომ სიტყვიერ შეურაცხყოფასთან ერთად, ემუქრებოდნენ კიდეც:

„სინდისის პატიმრების მშობლებს გავყევით ჟურნალისტები, გვაინტერესებდა ეს პროცესი. უბრალოდ ვეკითხებოდი ადამიანებს: რას ფიქრობენ, რამდენად სამართლიანად არიან ეს ადამიანები ციხეში, ეთახმებიან თუ არა მათ პატიმრობას, ან მზია ამაღლობელი რომ 16 თვეა ციხეშია, ამაზე რას ფიქრობენ. კითხვების დასმისთანავე წამოვიდა საშინელი აგრესია… გვეუბნებოდნენ, რომ „თქვენ ხართ გასაქრობი“, გვემუქრებოდნენ, „გადაგამტვრევ მაგ კამერას“ და ა.შ.“

„პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ (IPI) და MFRR-ის პარტნიორი სხვა მედიის, ჟურნალისტთა და გამოხატვის თავისუფლების დამცველი საერთაშორისო ორგანიზაციები საქართველოს მედია გარემოზე მომზადებულ ანგარიშში აღნიშნავენ, რომ 2024 წლის სადავო საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, ქვეყანაში პრესის თავისუფლების ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფი და სერიოზული გაუარესება დაფიქსირდა, რაც კი ოდესმე ევროკავშირის წევრ ან კანდიდატ ქვეყანაში მომხდარა.

2026 წლის მსოფლიო პრესის თავისუფლების დღესთან დაკავშირებით 6 საერთაშორისო ორგანიზაცია კიდევ ერთხელ ამახვილებს ყურადღებას დამოუკიდებელი მედიისა და ჟურნალისტების მდგომარეობაზე საქართველოში, „სადაც რუსეთისადმი კეთილგანწყობილმა მმართველმა პარტიამ ბოლო ერთი წლის განმავლობაში ზეწოლის გაძლიერება განაგრძო“. 

MFRR-ის პარტნიორი ორგანიზაციები განსაკუთრებულად აღნიშნავენ „ბათუმელები“/„ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელსა და დირექტორს, სახაროვის პრემიის ლაურეატს, მზია ამაღლობელს, რომელიც უკვე ერთი წელი და სამი თვეა პოლიტიკურად მოტივირებული ბრალდებებით ციხეში იმყოფება. 

საერთაშორისო ორგანიზაციების განცხადებით, „ქართული ოცნების“ მიერ მედიის თავისუფლების ხელყოფა დემოკრატიული უკუსვლის უპრეცედენტო პერიოდის მამოძრავებელი ფაქტორი გახდა ქვეყანაში, რომელიც ფურცელზე კვლავ ევროკავშირის წევრობის კანდიდატად რჩება. 

„მედიის თავისუფლების სწრაფი რეაგირების“ კონსორციუმის წევრი ორგანიზაციები კიდევ ერთხელ მოუწოდებენ ევროკავშირსა და საერთაშორისო საზოგადოებას სასწრაფო ქმედებებისკენ, რათა მხარი დაუჭირონ დამოუკიდებელ მედიას და ამ ავტოკრატიულ თავდასხმაზე პასუხისმგებელ პირებს პასუხისმგებლობა დაეკისროთ. 

ანგარიშის ქვეთავში, რომელიც ჟურნალისტების სამართლებრივ და ეკონომიკურ შევიწროებას შეეხება, აღნიშნულია, რომ ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსის მიღების შემდეგ, მედიის თავისუფლების მონიტორინგის პლატფორმამ (Mapping Media Freedom Platform), რომელიც ევროპაში მედიის თავისუფლებაზე თავდასხმების უდიდესმა მონაცემთა ბაზაა, საქართველოში მედიის თავისუფლების 319 დარღვევა დააფიქსირდა, რაც 555 ჟურნალისტსა და მედია ორგანიზაციას შეეხო. ამან კი საქართველო ევროპაში მედიის თავისუფლების ყველაზე სწრაფი ვარდნის მქონე ერთ-ერთ ქვეყნად აქცია. 

დოკუმენტში მოხვდა „TV პირველისა“ და „ფორმულას“ ჟურნალისტების, მაკა ჩიხლაძისა და ლიზა ციციშვილის ანგარიშების დაყადაღების შემთხვევებიც. ასევე,  პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას „გზის ხელოვნურად გადაკეტვის“ საბაბით mediachecker-ის ჟურნალისტის დაკავებისა და „ტაბულასა“ და „ნეტგაზეთის“ ჟურნალისტების წინააღმდეგ დაწყებული ადმინისტრაციული საქმეები.

„მხოლოდ 2025 წელს, MFRR-მა ჟურნალისტების თვითნებური დაჯარიმების 36 შემთხვევა აღრიცხა, მათ შორის 25 საპროტესტო აქციების გაშუქებას უკავშირდებოდა“, - განცხადებაში ვკითხულობთ, რომ 25-ვე შემთხვევაში, ჟურნალისტები აღნიშნავდნენ, რომ ისინი დააჯარიმეს მიუხედავად იმისა, რომ პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას, ცხადად ჩანდა, რომ პრესის წარმომადგენლები იყვნენ.

საერთაშორისო ორგანიზაციები წერენ რეპრესიულ კანონმდებლობაზეც და აღნიშნავენ, რომ ევროკავშირის წევრ და კანდიდატ ქვეყნებს შორის საქართველო წარმოადგენს ყველაზე ფართომასშტაბიან მაგალითს იმისას, თუ როგორ ბოროტად იყენებს ხელისუფლება რეპრესიულ კანონმდებლობას, მათ შორის „უცხოური აგენტების“ კანონებს, თავისუფალი მედიის ჩასახშობად. 

რაც შეეხება ჟურნალისტების უსაფრთხოებას, ანგარიშის მიხედვით, 2024 წლიდან ქვეყნის მედია გარემო სულ უფრო მტრულად განწყობილი და სახიფათო ხდება, ჟურნალისტები კი ფიზიკური თავდასხმებისა და სამართლებრივი ან ინსტიტუციური შევიწროების მსხვერპლნი ხდებიან. როგორც დოკუმენტში ვკითხულობთ, Mapping Media Freedom-მა, 2024 წლიდან, 148 ჟურნალისტზე ფიზიკური თავდასხმის 63 შემთხვევა დააფიქსირა. მათ 60%-ში კი დამნაშავეები სამართალდამცავები და სახელმწიფო უსაფრთხოების ძალები იყვნენ, მაშინ როცა ამ შემთხვევების აბსოლუტური უმრავლესობა გამოუძიებელი რჩება.

განცხადებაში აღნიშნულია ისიც, რომ ბოლო თვეების განმავლობაში, ჟურნალისტებმა, მათ შორის დამოუკიდებელი მედია ორგანიზაციის „მთის ამბების“ ჟურნალისტებმა და დამოუკიდებელმა ჟურნალისტმა დავით ჭაბაშვილმა, კერძო პირებისგან სიცოცხლის მოსპობის მუქარები მიიღეს.

MFRR-ის პარტნიორი ორგანიზაციებისთვის ღრმად შემაშფოთებელია მზია ამაღლობელის პატიმრობის გაგრძელება. ისინი ხაზს უსვამენ, რომ ამაღლობელის დაპატიმრების შემდეგ, ის და მისი მედიასაშუალებები განუწყვეტლივ განიცდიან ცილისწამებას, დამამცირებელ მოპყრობასა და ეკონომიკურ ზეწოლას: „მისი საქმე დამოუკიდებელი მედიის ბრძოლის სიმბოლოდ იქცა საქართველოში მედიის თავისუფლებაზე ფართომასშტაბიანი თავდასხმის ფონზე“. 

ანგარიშის ბოლოს „პრესის საერთაშორისო ინსტიტუტი“ (IPI) და MFRR-ის პარტნიორი სხვა ორგანიზაციები აღნიშნავენ, რომ უნგრეთში ხელისუფლების ცვლილებასთან ერთად, რომელმაც „ფიდესის“ მმართველობის პერიოდში არაერთხელ დაბლოკა ევროკავშირის სანქციები საქართველოს წინააღმდეგ, ევროკავშირს ახლა აქვს მიზნობრივი სანქციების წინსვლის შესაძლებლობა. 

პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღის აღნიშვნისას, ეს ორგანიზაციები მოუწოდებენ ევროპას, მხედველობიდან არ გამორჩეს საქართველოში მედიის თავისუფლების შევიწროება. ისინი ასევე, მიმართავენ ევროკავშირს მიიღოს სასწრაფო, კოორდინირებული და ეფექტური ზომები, მათ შორის იმ ინსტიტუტების ხელმძღვანელების დასანქცირების სახით, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან ქვეყნის თავისუფალ პრესაზე ამ ღია თავდასხმაში. 

სამთავრობო ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის საინფორმაციო სამსახურს ხათუნა ბერძენიშვილი უხელმძღვანელებს. ეს ინფორმაცია „მედიაჩეკერს“ ნინო შუბლაძემაც დაუდასტურა.   

აქამდე ამ სამსახურის უფროსი ნინო შუბლაძე იყო. 1 მაისს, „რუსთავი 2“-მა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ნინო შუბლაძე არხის გენერალური დირექტორი გახდა, ბაკურ ბაკურაძე კი არხის სამხატვრო ხელმძღვანელად დაინიშნა. ბაკურაძე ტელეკომპანიის დირექტორი 2025 წლის ივლისიდან იყო. ეს საკადრო ცვლილება აისახა რეესტრშიც.

ხათუნა ბერძენიშვილი 2019 წელს „რუსთავი 2“-ის საინფორმაციო სამსახურის პროდიუსერი გახდა. მანამდე ის პარტია „ევროპული საქართველოს“ საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურს ხელმძღვანელობდა. 

ბერძენიშვილი წინა ხელისუფლების დროს იყო საზოგადოებრივი მაუწყებლის საინფორმაციო და საზოგადებრივ-პოლიტიკური დეპარტამენტის უფროსი. ამ თანამდებობიდან ის 2013 წელს, „ქარ­თუ­ლი ოც­ნე­ბის“ ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა­ში მოს­ვლის შემ­დეგ, გაათავისუფლეს, მაშინდელმა თბილისის მერმა, გიგი უგულავამ კი მალევე კრწანისის რაიონის გამგებლად წარადგინა. ხათუნა ბერძენიშვილი წინა ხელისუფლების დროს „რუსთავი 2“-შიც მუშაობდა. 

ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის 60%-ს - ქიბარ ხალვაში, 40%-ს კი ასევე ხალვაშის კუთვნილი კომპანია „შპს პანორამა“ ფლობს.  

2021 წლიდან, მას შემდეგ რაც „რუსთავი 2“-მა და „პრაიმ თაიმმა“ სს „მედია ჰოლდინგი“ დააფუძნეს, ბაზარზე ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის ლიცენზიით სწორედ ეს კომპანია ოპერირებს. 

„მედია ჰოლდინგში“ ტელეკომპანია „რუსთავი 2“-ის წილი - 10%-ს, ხოლო „პრაიმ თაიმის“ წილი 90%-ს შეადგენს. 

დღეს პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღეა. „მედიის, ინფორმაციისა და სოციალური კვლევების ცენტრმა” 3 მაისთან დაკავშირებით, ბოლო ერთი წლის განმავლობაში, საქართველოში ჟურნალისტების, მედიასაშუალებებისა და მედიის უფლებებზე მომუშავე სამოქალაქო ორგანიზაციების წინააღმდეგ მომხდარი 306 ინციდენტი აღრიცხა. ორგანიზაცია აღნიშნავს, რომ ზოგ შემთხვევაში, ერთი ინციდენტის დროს ერთდროულად რამდენიმე ტიპის დარღვევას ჰქონდა ადგილი. 

CMIS მედიაგარემოს შეფასებისას წერს: „საქართველოში მედიაგარემო კრიტიკულ მდგომარეობაშია. ბოლო ერთი წლის განმავლობაში, დამოუკიდებელი ჟურნალისტებისა და მედიების წინააღმდეგ განხორციელდა ისეთი ტიპის ინციდენტები, როგორებიცაა: დაკავება/დაპატიმრება, უკანონო ჯარიმები, სიტყვიერი შეურაცხყოფა, მუქარა, გადაღების აკრძალვა, ადმინისტრაციულ შენობებში არშეშვება, და სხვა.

2026 წლის 2 აპრილს, ე.წ. „უდოს კომისიამ“ სახაროვის პრემიის ლაურეატის, მზია ამაღლობელის ვადაზე ადრე გათავისუფლებაზე უარი თქვა. ამაღლობელს 2025 წლის 6 აგვისტოს, 2-წლიანი პატიმრობა მიესაჯა. ადგილობრივი და საერთაშორისო ორგანიზაციები მიიჩნევენ, რომ მზია ამაღლობელი პოლიტიკური მოტივით არის გასამართლებული და მის დაუყოვნებლივ გათავისუფლებას ითხოვენ.

„რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე“-ს უახლესი ინდექსით, საქართველო 180 ქვეყანასა და ტერიტორიას შორის 135-ე ადგილზეა. აღსანიშნავია, რომ ბოლო ექვსი წლის განმავლობაში საქართველო 75 პოზიციით დაქვეითდა, რაც გულისხმობს მედიის თავისუფლების კუთხით საგანგაშო გაუარესებას“.

ორგანიზაცია აქვეყნებს ბოლო ერთი წლის განმავლობაში დაფიქსირებულ დარღვევებსაც:  

პოლიტიკური მოტივით გასამართლება - 1 შემთხვევა

● 2025 წლის 6 აგვისტოს , მზია ამაღლობელს, 2 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა

სამართლებრივი კატეგორიის ინციდენტები - 103 შემთხვევა

● დაჯარიმება პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას აქციების გაშუქების დროს - 16 (ე.წ. “გზის ხელოვნურად გადაკეტვის საფუძველით”, პროევროპული პროტესტის გაშუქებისას. ამ ეტაპზე ჯარიმების დიდი უმრავლესობა გასაჩივრებულია; ნაწილს ჯარიმა მოეხსნა)

● სხვა ტიპის ფინანსური ჯარიმა (მაგ. მედიაორგანიზაციაზე დაკისრებული ჯარიმები, სოციალურ მედიაში პოსტის გამო ჯარიმა) - 13

● სამართლებრივი დევნა - 39 (სამართლებრივი და ადმინისტრაციული ზეწოლა, გამოძიების დაწყება, რეპრესიული კანონმდებლობის აღსრულება, მათ შორის ანტიკორუფციული ბიუროს წერილები, კომუნიკაციების კომისიის სიტყვიერი შენიშვნა )

● ადმინისტრაციული პატიმრობა -10 (უკავშირდება “ტროტუარზე დგომას”).

● მედიის შემზღუდველი კანონმდებლობის დაინიცირება და მიღება - 8

● SLAPP სარჩელი - 7

● საგამოძიებო უწყებაში გამოკითხვაზე დაბარება - 5 (ჟურნალისტებზე სისტემური ზეწოლისა და დევნის არსებული კონტექსტის გათვალისწინებით, ასეთი დაბარება აღიქმება როგორც მედიაზე ზეწოლის კიდევ ერთი ფორმა და ქმნის მსუსხავ ეფექტს ჟურნალისტურ საქმიანობაზე)

● დაკავება - 5

სიტყვიერი შეურაცხყოფა, დაშინება და დისკრედიტაცია - 108 შემთხვევა

● დისკრედიტაცია - 69

● სიტყვიერი შეურაცხყოფა - 20

● დაშინება - 18

ჟურნალისტურ საქმიანობაში უკანონოდ ჩარევა - 35 შემთხვევა

● გადაღების აკრძალვა - 9

● ადმინისტრაციულ შენობაში შესვლის აკრძალვა - 8

● საჯარო ღონისძიებაზე არშეშვება - 8

● სასამართლო სხდომიდან გაძევება - 7

● აკრედიტაციის შეჩერება - 3

ფიზიკური ძალადობა და დაზიანება ჟურნალისტებზე- 26 შემთხვევა

● ფიზიკური ძალადობა - 16

● დაზიანება (მათ შორის, აქციებზე) - 10

შრომითი უფლებები დარღვევის - 13 შემთხვევა (ყველა შემთხვევა „საზოგადოებრივ მაუწყებელს“ უკავშირდება)

● სამსახურიდან გათავისუფლება - 10

●დისციპლინური პასუხისმგბელობის დაკისრება - 3

თავდასხმა საკუთრებაზე - 12 შემთხვევა

● ტექნიკის ჩამორთმევა - 7

● ტექნიკის დაზიანება - 4

● ქონების დაზიანება (მაგ. ოფისი, სახლი, მანქანა) - 1

„მედიის, ინფორმაციისა და სოციალური კვლევების ცენტრი“ აღნიშნავს, რომ საჯაროდ გავრცელებული ინფორმაციის თანახმად, ერთი წლის განმავლობაში ქვეყანაში უცხოელი ჟურნალისტების დაუსაბუთებლად არშემოშვების 7 შემთხვევა დაფიქსირდა, რომელთაგან 4 შემთხვევა 2025 წლის ოქტომბრის ადგილობრივი თვითმმართველობების არჩევნების წინა პერიოდში მოხდა.

„საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაცია“ თავისუფალ მედიას სოლიდარობა უცხადებს და პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღესთან დაკავშირებით შეფასებას აქვეყნებს.

როგორც საია წერს, ამ დღის აღნიშვნით საერთაშორისო დემოკრატიული საზოგადოება ხაზს უსვამს, რომ დამოუკიდებელი და პლურალისტური მედიის დაცვა სასიცოცხლო მნიშვნელობისაა გამძლე და ჯანსაღი დემოკრატიებისთვის:

„პრესის თავისუფლების საფუძველი 77 წლის წინ მიღებულ „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციაში“ ჩაიყარა, სადაც წერია: „ყველას აქვს აზრისა და გამოხატვის თავისუფლება. ეს თავისუფლება მოიცავს ადამიანის უფლებას, ჰქონდეს საკუთარი აზრი და დაუბრკოლებლად მოიძიოს, მიიღოს და გაავრცელოს ინფორმაცია და მოსაზრებები ყოველგვარი საშუალებით, მიუხედავად საზღვრებისა“.

საქართველოში პრესის თავისუფლება უაღრესად დიდი რისკის ქვეშ დგას. მედია ფუნქციონირებს ავტორიტარიზმის კონსოლიდაციის რეალობაში, რომელიც ხასიათდება სამოქალაქო სივრცის სისტემური შევიწროებით, მედიის საქმიანობის შემზღუდავი საკანონმდებლო გარემოს დამკვიდრებით და ჟურნალისტებისთვის მტრული პირობების ფორმირებით. საქართველო პრესის თავისუფლების ინდექსში ერთ წელიწადში 114-დან 135-მდე ჩამოქვეითდა. ახალი რეიტინგით, ქვეყანა ჩამორჩება ისეთ სახელმწიფოებს, როგორებიცაა ზიმბაბვე, სომალი, უგანდა, მალი, ნიგერია, ჩადი და პაპუა-ახალი გვინეა.

ჟურნალისტი ქალი, „აზრის თავისუფლებისთვის“ სახაროვის პრემიის ლაურეატი, მზია ამაღლობელი, პოლიტიკური პატიმარია. საია მზია ამაღლობელის ინტერესებს ახლა ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში იცავს. გაგზავნილია მისი 3 საჩივარი (აღკვეთის ღონისძიებად პატიმრობის განსაზღვრის თაობაზე (i); ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის თაობაზე (ii) და არასათანადო მოპყრობის თაობაზე (iii)), ხოლო, მზადებაშია მე-4, პოლიტიკურად მოტივირებულ სისხლის სამართლის საქმესთან დაკავშირებული საჩივარი.

ჟურნალისტებისთვის საქართველო არ წარმოადგენს უსაფრთხო ადგილს პროფესიული მოვალეობის შესრულებისთვის - დღემდე არავინ დასჯილა 2024 წლის ნოემბერ-დეკემბერში საპროტესტო აქციების დროს ჟურნალისტების მიმართ განხორციელებული მასობრივი ძალადობისთვის. ხშირია მათ მიმართ მტრული რიტორიკა, თავდასხმები და საქმიანობაში ხელის შეშლა, რომელსაც არანაირი სამართლებრივი რეაგირება არ აქვს, რაც კიდევ უფრო აძლიერებს დაუსჯელობის განცდას“.

ორგანიზაცია აღნიშნავს, რომ Freedom House-ის შეფასებით, 2025 წელს საქართველო იმ ქვეყნების სიას შეუერთდა, რომლებიც ტრანსნაციონალური რეპრესიის ტაქტიკებს იყენებენ: „ამ მხრივ, ცალკე აღსანიშნავია აზერბაიჯანელი ჟურნალისტის, აფგან სადიგოვის, შემთხვევა, როდესაც 2026 წელს, სახელმწიფომ, მიუხედავად სტრასბურგის სასამართლოს დროებითი ღონისძიებისა, ის სამართლის ფუნდამენტური პრინციპების დარღვევით აზერბაიჯანში გააძევა“.

„საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის“ განცხადებით, „ქართული ოცნების“ მიერ საკანონმდებლო უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენება ადამიანის უფლებების კუთხით შექმნილ კრიზისში განსაკუთრებით აქტიურ როლს თამაშობს.

„2024 წლის დეკემბრიდან მოყოლებული ინტენსიურად და სწრაფად იცვლება კანონმდებლობა. ამ პროცესში უგულებელყოფილია საერთაშორისო სტანდარტები, რეპუტაციული საერთაშორისო შეფასებები (მაგალითად, ვენეციის კომისიის და ODIHR-ის დასკვნები) და ქვეყნის შიგნით არსებული უფლებადაცვითი ორგანიზაციების მოსაზრებები. „ქართული ოცნება“ ამ ცვლილებებით ქმნის სხვადასხვა სფეროში რეპრესიის, უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენების, პოლიტიკური ნიშნით დისკრიმინაციის, სამოქალაქო საზოგადოებისა და მედიის საქმიანობის შეზღუდვისკენ მიმართულ ფორმალურ-სამართლებრივ იარაღებს. საკანონმდებლო ცვლილებების ერთ-ერთი აშკარა სამიზნე თავიდანვე იყო გამოხატვის თავისუფლება და მედიის საქმიანობა.

1) 2024 წელს მიღებული კანონი „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ (რუსული კანონი) „უცხოური ძალის ინტერესების გამტარებელ ორგანიზაციად“ აცხადებს ისეთ მედიასაშუალებებს, მათ შორის, მაუწყებლებს, ბეჭდურ და ონლაინ მედიას, რომელთა კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებული მთლიანი არაკომერციული შემოსავლის 20%-ზე მეტის წყარო უცხოური ძალაა. მასტიგმატიზებელ რეესტრში რეგისტრაციის გარდა, ეს გულისხმობს ამ ორგანიზაციებისთვის ინტენსიური ანგარიშგების ვალდებულების დაკისრებას, ხოლო მათი დარღვევის შემთხვევაში - მაღალ ადმინისტრაციულ ჯარიმებს. კანონი მკაცრად გააკრიტიკა ვენეციის კომისიამ და ODIHR-მა. ეს კანონი კვლავ ძალაშია.

ეს კანონი საიას და სამოქალაქო საზოგადოების კიდევ 100-ზე მეტი ორგანიზაციის (მათ შორის, მედია ორგანიზაციების) სახელით გასაჩივრებული ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში.

2) ე.წ. FARA-ს ფართო და ბუნდოვანი დებულებები ახალისებს თვითცენზურას და შესაძლებლობას იძლევა, ამ კანონით გათვალისწინებული მასტიგმატიზებელი სტატუსი, ექსტენსიური ანგარიშგების სისტემა და სხვა ვალდებულებები, ასევე, სისხლისსამართლებრივი სანქციები თვითნებურად იყოს გამოყენებული, მათ შორის, გამოხატვის და მედიის საქმიანობის წინააღმდეგ.

ეს კანონი საიას და კიდევ 2 მედია ორგანიზაციის სახელით გასაჩივრებულია ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში.

3) სამოქალაქო საზოგადოების და მედიის უცხოური დაფინანსება საკანონმდებლო ცვლილებების ერთ-ერთი სამიზნეა. დაფინანსების შეზღუდვა რამდენიმე საკანონმდებლო აქტითაა გამოწვეული, მათ შორის, მაუწყებლობის შესახებ კანონით, რომელიც პირდაპირ კრძალავს მაუწყებლების მიერ უცხოური დაფინანსების მიღებას. სხვა ფორმის მედიასაშუალებებისთვის, ამ მხრივ, რელევანტურია ე.წ. FARA-ს საფუძველზე და გრანტების შესახებ კანონში შეტანილი ცვლილებებით დადგენილი რეგულაციები, რომლის შედეგად, დაფინანსების მიღება მთავრობის ნებაზე დამოკიდებული ხდება. ეს კი საფრთხეს უქმნის მთავრობის მიმართ კრიტიკულ მედიებს. ე.წ. „უცხოეთის აგენტების“ რეგულაციები მედიასაშუალებებს უბიძგებს, თავად თქვან უარი უცხოურ დაფინანსებაზე „აგენტის“ იარლიყის თავიდან ასაცილებლად.

4) მაუწყებლობის შესახებ კანონში „სამართლიანობისა და მიუკერძოებლობის“ ახლებური განუჭვრეტელი რეგულირება ქმნის კრიტიკული მაუწყებლების თვითნებური დასჯისა და გაუმართლებელი შინაარსობრივი კონტროლის საფრთხეს.

5) სასამართლოს შენობაში, სხდომის დარბაზსა და ეზოში ფოტო, კინო, ვიდეო გადაღების, ტრანსლაციის და აუდიოჩაწერის მომწესრიგებელი ახალი ნორმები პრაქტიკაში სრულად კრძალავს ამ საქმიანობას, უგულებელყოფს სამართლიანი სასამართლოს, პირადი ცხოვრების პატივისცემასა და გამოხატვის თავისუფლებას შორის ბალანსის დაცვის ვალდებულებას, იმავდროულად, მიზნად ისახავს მიმდინარე მაღალი საზოგადოებრივი ინტერესის საქმეების გაშუქების ხელშეშლას.

6) ცილისწამებასთან დაკავშირებული ცვლილებები „სიტყვისა და გამოხატვის შესახებ კანონში“ ასუსტებს იმ სამართლებრივ გარანტიებს, რომელთა მიზანიც საჯარო დისკურსის დაცვა იყო და მედიას (ასევე, სხვა აქტორებს) უფრო მოწყვლადს ხდის SLAPP-ების მიმართ“, - ვკითხულობთ საიას განცხადებაში.

ორგანიზაცია აღნიშნავს, რომ ამ მძიმე მდგომარეობაში სოლიდარობას უცხადებს ჯერ კიდევ ფუნქციურ თავისუფალ მედიას და გააგრძელებს გამოხატვის თავისუფლების დაცვას სამართლებრივი მექანიზმების გამოყენებით. 

პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღესთან დაკავშირებით განცხადებას ავრცელებს „მედიის ადვოკატირების კოალიცია“ და კიდევ ერთხელ უხდის მადლობას დამოუკიდებელი მედიის თითოეულ წარმომადგენელს პროფესიული მოვალეობის შესრულებისა და საზოგადოების ინტერესების დაცვისთვის ამ მნიშვნელოვან პერიოდში.

„მიმდინარე წელსაც საქართველოში დამოუკიდებელ მედიას საქმიანობა განსაკუთრებით მძიმე ფონზე უწევს. Reporters Without Borders-ის 2026 წლის მონაცემებით, საქართველო განაგრძობს პოზიციების დაკარგვას: მხოლოდ მიმდინარე წელს 21 ადგილით დაქვეითდა, ხოლო ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში ჯამურად 75-პოზიციანი ვარდნა განიცადა. აღნიშნული მონაცემები მედიის თავისუფლების სისტემურ გაუარესებაზე მიუთითებს.

მზია ამაღლობელი კვლავ პატიმრობაში რჩება. მას ორი წლით თავისუფლების აღკვეთა მიესაჯა, ხოლო ვადაზე ადრე გათავისუფლებაზე უარი ეთქვა. საქმის გარემოებების გათვალისწინებით, ეს საქმე პოლიტიკურად მოტივირებულია და ნათლად აჩვენებს მართლმსაჯულების სისტემის გამოყენებას მედიის წარმომადგენლებზე ზეწოლის ინსტრუმენტად.

ბოლო ერთი წლის განმავლობაში დაფიქსირებული 300-ზე მეტი ინციდენტი ადასტურებს, რომ მედიის მიმართ ზეწოლა ინტენსიურ ხასიათს ატარებს. შემთხვევები მოიცავს ჟურნალისტების დაკავებასა და ადმინისტრაციულ პატიმრობას, დაჯარიმებას პროფესიული საქმიანობის შესრულებისას, ფიზიკურ ძალადობას, სიტყვიერ შეურაცხყოფასა და დისკრედიტაციას, ჟურნალისტურ საქმიანობაში უკანონო ჩარევას, დეზინფორმაციას და ა.შ. ეს დაღვევები შესაბამისი გამოძიებისა და სამართლებრივი რეაგირების გარეშე რჩება.

განსაკუთრებით საყურადღებოა რეპრესიული საკანონმდებლო ტენდენციები, რაც ზღუდავს მედიის ოპერირების სივრცეს და აძლიერებს „მსუსხავი ეფექტის“ რისკს ჟურნალისტურ საქმიანობაზე. პრობლემურია მედიისთვის სასამართლო პროცესების აუდიო-ვიზუალური გადაღების აკრძალვა, რაც ზღუდავს კონტროლის შესაძლებლობას და ამცირებს მართლმსაჯულების ანგარიშვალდებულებას საზოგადოების წინაშე.

მიუხედავად აღნიშნული გამოწვევებისა, ქართული მედია აგრძელებს მუშაობას და პროფესიული მოვალეობის შესრულებას, უზრუნველყოფს საზოგადოების ინფორმირებას. ეს გარემოება განსაკუთრებულ აღიარებასა და სოლიდარობას საჭიროებს“, - წერს კოალიცია. 

ჟურნალისტებს, ვინც იბრძვის პროფესიისთვის, ღირსებისთვის და ევროპული საქართველოსთვის სოლიდარობას  უცხადებს „საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიაც“. 

დღეს, 3 მაისს, პრესის თავისუფლების მსოფლიო დღეა. „საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ სოლიდარობას უცხადებს ყველა ჟურნალისტს საქართველოში, ვინც ხელისუფლების მხრიდან უწყვეტი და ინტენსიური წნეხის მიუხედავად, თავისი პროფესიის ერთგული რჩება და ყველაფერს აკეთებს იმისთვის, რომ საზოგადოებას ფაქტებზე დაფუძნებულ ინფორმაციასა და მოსაზრებებზე წვდომა შეუნარჩუნოს.

ქარტიის განცხადებით, მედიის უფლებადამცველი და დემოკრატიული განვითარების საკითხებზე მომუშავე საერთაშორისოდ აღიარებული ორგანიზაციების მიერ გამოქვეყნებული რეიტინგები ერთხმად მიუთითებს იმ საფრთხეებზე, რაც დღეს საქართველოში სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლებას ემუქრება. 

„ვითარება საქართველოში ყველა საკვანძო ინდიკატორის მიხედვით უკიდურესად საგანგაშოა და მსოფლიოს ყველაზე არადემოკრატიული რეჟიმების მონაცემებს ედრება.

ჟურნალისტობა დღეს საქართველოში სახიფათო პროფესიაა. მედიასა და ჟურნალისტებზე ზეწოლის ინსტრუმენტები ბოლო სამი წლის განმავლობაში უპრეცედენტოდ გამრავალფეროვნდა და ყველა ის სტრატეგია და ტაქტიკა მოიცვა, რასაც მსოფლიოს სხვადასხვა ნაწილში მედიის მიმართ განსაკუთრებულად მტრულად განწყობილი რეჟიმები იყენებენ.

ხელისუფლებამ ჟურნალისტების წინააღმდეგ აწარმოა სიძულვილის ენით გაჯერებული  დეზინფორმაციული კამპანია. სავარაუდოდ ხელისუფლების მიერ წახალისებულმა პირებმა სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენეს ჟურნალისტებს და მათი ოჯახის წევრებს, დაუზიანეს კერძო საკუთრება და ოფისები. ხელისუფლების უმაღლესი ეშელონებიდან დღემდე ისმის უსამართლო და დაუსაბუთებელი ბრალდებები ჟურნალისტების მიმართ.

ძალოვანმა სტრუქტურებმა მწვანე შუქი აუნთეს ფიზიკურ ძალადობას - პროფესიული მოვალეობის შესრულების დროს ჟურნალისტებს თავს ესხმიან ამ სტრუქტურების წარმომადგენლები და, სავარაუდოდ, მათთან კოორდინაციაში მყოფი პირები. განსაკუთრებული აგრესიის სამიზნე ჟურნალისტები ხდებიან მაშინ, როცა საპროტესტო აქციების დროს დემონსტრანტების უფლებების დარღვევას ადოკუმენტირებენ. რიგ შემთხვევებში თავდამსხმელებმა ისეთი სისასტიკე გამოიჩინეს, რომ ჟურნალისტებს უბრალოდ გაუმართლათ, რომ ცოცხლები გადარჩნენ. ათეულობით ჟურნალისტმა მიიღო ჯანმრთელობის სერიოზული დაზიანება, ნაწილი თავს ცუდად  გრძნობდა თვეების შემდეგაც კი. პროევროპული გამოსვლების დროს ქიმიური ნივთიერებებით მოწამლულთა შორის არიან ჟურნალისტებიც.

ყველასთვის აშკარაა, რომ საქართველოში ჟურნალისტებს დევნიან მათი პროფესიის გამო. ჟურნალისტების წინააღმდეგ ჩადენილი დანაშაულები, ცალკეული იშვიათი გამონაკლისის გარდა, გამოძიებული არ არის. დაუსჯელობის სინდრომი ძალადობრივ ჯგუფებს ახალ-ახალი დანაშაულების ჩადენისკენ უბიძგებს.

დღემდე საპატიმროშია „ბათუმელებისა“ და „ნეტგაზეთის“ დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი მზია ამაღლობელი. მისთვის წარდგენილი ბრალი უსამართლო და დაუსაბუთებელია, მაღალი თანამდებობის პირები კი სიცრუის გავრცელებით ცდილობენ ჟურნალისტის დისკრედიტაციას. რეჟიმი მზია ამაღლობელს სამაგალითოდ უსწორდება, რათა გაკვეთილი მისცეს ყველას, ვინც წინააღმდეგობას გაბედავს.

საკანონმდებლო ცვლილებებმა უკიდურესად შეზღუდა საქართველოში ადამიანის ძირითადი უფლებები და თავისუფლებები. ამ ცვლილებების ნაწილი მედიას უშუალოდ ეხება.

ჟურნალისტები თავისუფლად ვეღარ მუშაობენ ველზე. მათ აპატიმრებენ და აჯარიმებენ ხან „ხელოვნურად გზის გადაკეტვის“ და ხან ტროტუარზე დგომით გამვლელებისთვის დაბრკოლების შექმნის გამო. ამგვარი ქმედების განმეორების შემთხვევაში ჟურნალისტებს სისხლის სამართლის წესით დევნა და ერთ წლამდე პატიმრობა ელით. მართალია, ჟურნალისტების წინააღმდეგ აღძრული საქმეების ნაწილი საბოლოოდ შეწყდა, მათ გამო ჟურნალისტებს მაინც დიდი ემოციური ზიანი მიადგა. ჟურნალისტებმა დაკარგეს დრო სასამართლო დარბაზებში საკუთარი სიმართლის დასამტკიცებლად და მათ მუშაობაში ხელი შეეშალათ. 

„ქართული ოცნების“ მიერ მიღებული კანონების შედეგად, მედიას აღარ აქვს წვდომა დასავლურ ფინანსებზე, რაც მათ დამოუკიდებლობის შენარჩუნების საშუალებას აძლევდა. დაუმორჩილებლობის შემთხვევაში მაუწყებლებს მაღალი ფინანსური სანქციები და ლიცენზიის/ავტორიზაციის დაკარგვა ელით. 

საკანონმდებლო ცვლილებების ერთი ნაწილი ჟურნალისტების სტიგმატიზაციას ემსახურება. ხელისუფლება ძირითადი უფლებების შესაზღუდად დადგენილ დრაკონულ ჯარიმებსა და არაადეკვატურ სასჯელს იყენებს მათი პოტენციურად მსუსხავი ეფექტის გამო.

საქმე იქამდეც მივიდა, რომ არაერთი ჟურნალისტი ფეისბუქ პოსტების გამო დაჯარიმდა.

რეპრესიული კანონებით გამოწვეული კრიზისის ფონზე დაიხურა რამდენიმე რეგიონული მედიასაშუალება. 

კომუნიკაციების ეროვნული მარეგულირებელი კომისია, რომელიც არასდროს ყოფილა დამოუკიდებელი, ძლიერი პარტიული კავშირებით და მაღალი ლოიალობით მმართველი გუნდის მიმართ, მთავარ ცენზორად ჩამოყალიბდა. მან მიიღო მანდატი შინაარსობრივ საკითხებში არბიტრის როლის შესასრულებლად და ახლა ის ამოწმებს, რამდენად იცავენ მაუწყებლები სიზუსტისა და მიუკერძოებლობის პრინციპებს. კომისიის ორმაგი სტანდარტები და სიმკაცრე კრიტიკული მედიის მიმართ კანონმდებელთა ჩანაფიქრის მიმართ კითხვებს არ ტოვებს. ეს ყოველივე კი ასუსტებს მედიის თვითრეგულირებას, რომელიც საუკეთესო ინსტრუმენტია თვითრეფლექსიისთვის და სექტორის გასაჯანსაღებლად.

საზოგადობრივი მაუწყებელი, რომელსაც მოქალაქეები მილიონობით ლარით საკუთარი შემოსავლებიდან აფინანსებენ, სხვა ინსტიტუციათა მსგავსად, მიტაცებულია. საზოგადოებრივი მაუწყებლიდან განდევნეს კრიტიკულად განწყობილი არაერთი მედია პროფესიონალი.  

ჟურნალისტებს არ აქვთ წვდომა საჯარო ინფორმაციაზე და საჯარო სივრცეებზე, ხშირად კი მათ სხვადასხვა საბაბით არ უშვებენ პარლამენტში, სასამართლოებსა და ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოებში. 

„ქართული ოცნება“ რეპრესიებს მიმართავს იმ უცხოელი ჟურნალისტების მიმართაც, ვინც ქართველი ჟურნალისტების მხარდამხარ მუშაობს, რათა აღწეროს საქართველოში მიმდინარე პროცესები, მსოფლიოს დაანახოს ის სირთულეები, რასაც საქართველოს მოქალაქეები აწყდებიან ევროპული არჩევანის დასაცავად ბრძოლისას. საქართველოში უცხოელ ჟურნალისტებს პროფესიული მოვალეობის შესრულებისას მიაყენეს ფიზიკური დაზიანებები. მათი ნაწილი ქვეყანის დატოვების შემდეგ უკან აღარ შემოუშვეს, ხოლო  ზოგიერთს ბინადრობის ნებართვა გაუუქმეს.

რეპრესიების და ურესურსობის მიუხედავად, ქართული ჟურნალისტიკა ცოცხალია, დინამიური, ვითარდება და ახალ-ახალ სიმაღლეებს იპყრობს. ჟურნალისტებს სრულად აქვთ გაცნობიერებული ის პასუხისმგებლობა, რასაც მათ ეს კონკრეტული ისტორიული მომენტი აკისრებს. სამაგალითოა მათი პროფესიული გამბედაობა და პიროვნული სიმამაცე იმ დროს და იმ ვითარებაში, როცა ქვეყანაში ყველა ინსტიტუცია, სასამართლოს ჩათვლით, მიტაცებულია, როცა ვერავინ აძლევს მათ უსაფრთხოების გარანტიებს. შეუძლებელია, ეს თავგანწირული მცდელობა უკვალოდ დაიკარგოს. გვწამს, რომ შორს არ არის ის დრო, როდესაც ჟურნალისტების მიერ „ქართული ოცნების“ ხელში მიღებული საშინელი გამოცდილება ისტორიის ნაწილი გახდება და იქცევა გაფრთხილებად მომავალი თაობებისათვის.

მანამდე კი, ვითხოვთ მზია ამაღლობელის გათავისუფლებას, ჟურნალისტების წინააღმდეგ ჩადენილი ყველა დანაშაულის გამოძიებასა და დამნაშავეთა დასჯას, და სამართლიან, ღირსეულ და უსაფრთხო სამუშაო გარემოს ჟურნალისტებისთვის“, - ვკითხულობთ ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის განცხადებაში. 

„საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტია“ წევრობაზე დაფუძნებული დამოუკიდებელი ორგანიზაციაა, რომლის ხელმომწერიც 300-ზე მეტი ჟურნალისტია.

„ეხო კავკაზა“, „რადიო თავისუფლების“ (RFE/RL) ქართული სამსახურის რუსულენოვანი განყოფილება, რომელიც ოკუპირებულ აფხაზეთსა და სამხრეთ ოსეთში მყოფ აუდიტორიას ემსახურება, დღეს, 1 მაისს დაიხურა.

28 აპრილის განცხადებით, „რადიო თავისუფლება“ შეუდგა რეფორმების განხორციელებას სამომავლო გამოწვევებისთვის ორგანიზაციის მოსამზადებლად. 

ქართული სამსახური გააგრძელებს პროგრამირებას ქართულ ენაზე, რუსულენოვანი აუდიტორიისთვის კი ამ ოკუპირებულ რეგიონებში მომხდარ სიახლეებს რუსული პროგრამების ახლადშექმნილი განყოფილება გააშუქებს. 

„ეს ზომები ტარდება „რადიო თავისუფლების“, როგორც გავლენიანი, რელევანტური და ფინანსურად პასუხისმგებლიანი ორგანიზაციის შესანარჩუნებლად. ჩვენ გამოვხატავთ ერთგულებას ორიგინალური კონტენტის პროაქტიულად მწარმოებელი ჟურნალისტიკის (enterprise journalism), განსაკუთრებით კი საგამოძიებო და ანალიტიკური გაშუქების მიმართ. 

ორგანიზაციის საქმიანობის შეწყვეტის გამო გვიწევს დავემშვიდობოთ რამდენიმე ნიჭიერ კოლეგას, რომლებმაც დიდი წვლილი შეიტანეს „რადიო თავისუფლების“ მრავალწლიან საქმიანობაში“, - განაცხადა „რადიო თავისუფლების“ პრეზიდენტმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა სტივენ კაპუსმა.

2026 წლის 31 მარტს, „რადიო თავისუფლებამ“ დახურა ბულგარულ, რუმინულ და ჩრდილოეთ მაკედონიურ ენებზე მაუწყებლობა, ასევე Radio Mashaal, რომელიც პაკისტანის ტომობრივი რეგიონებისთვის პუშტუს ენაზე მაუწყებლობდა. 2025 წლის ნოემბერში დაიხურა უნგრული სამსახურიც.

„რადიო თავისუფლებას“ აშშ-ის კონგრესი გლობალური მედიის  სააგენტოს (USAGM) ფედერალური გრანტის მეშვეობით აფინანსებს. კონგრესმა 2026 წლისთვის მას 112.5 მილიონი აშშ დოლარის ბიუჯეტი გამოუყო.